- در نمازهای صبح، مغرب و عشاء، باید حمد و سوره به گونهای خوانده شوند که جوهرهی صدا آشکار گردد(نه آنکه فریاد بزند). با اینحال، اگر کسی توانایی بلندخواندن را ندارد، و یا آنکه جهر حداقلی هم برایش ضرر دارد، میتواند نماز را آهسته بخواند. البته گروهی از فقها معتقدند که چنین شخصی در صورت امکان، باید در نماز جماعت شرکت کند؛ زیرا در این صورت، نیازی به جهر در هیچ قسمت نماز نیست.
- از سوی دیگر، صدای جهری حداقلی نمازگزار، با صدایی مانند صدای تنفس عمیق، تفاوت چندانی ندارد و فرض اینکه برای دیگری ضرر داشته باشد و یا ایجاد ناراحتی کند بسیار دشوار است، مگر آنکه طرف مقابل، باور به اصل نماز نداشته باشد و بر همین اساس نمیتواند دلیلی شرعی برای آهسته خواندن نماز باشد و نمازگزار باید نماز خود را با صدایی آشکار، هرچند در پایینترین حد ممکن، ادا کند.
البته اگر فرض بسیار نادری را در نظر بگیریم که به عنوان نمونه، پزشکی قابل اعتماد، سکوت مطلق را برای بیمار تجویز کرده و هر صدای حداقلی را برای او دارای ضرر بداند و همراه بیمار نیز در زمان و یا مکان دیگری قادر به اقامه نماز نباشد، میتواند نمازش را آهسته بخواند، ولی همانگونه که گفته شد، تصور چنین فرضی بسیار دشوار است!
ضمائم:
پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[i]
حضرت آیت الله العظمی خامنهای (مد ظله العالی):
1. در صورتی که به مقدار گفتن اذکار واجب نماز، تکلم کردن ضرر ندارد باید نماز به صورت معمولی خوانده شود.
2. باید به مقدار حداقل لازم بلند خوانده شود.
حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):
1. باید نماز بخواند و اگر با صدای جهر خواندن در کمترین درجه آن، ضرر داشته باشد، نماز را آهسته بخوانید
2. به احتیاط واجب بلند بخوانید.
حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی):
1. در فرض سوال در صورت امکان در نماز جماعت شرکت کند و اگر خواندن سایر اذکار بصورت اخفاتی برای او ضرر ندارد نمازها را با صدای آهسته بجا آورد.
2. با توجه به اینکه در نماز صبح تنها بلند خواندن حمد و سوره با صدایی که جوهره داشته باشد واجب است و سایر اذکار نماز را می تواند بصورت آهسته بخواند و این مقدار مزاحمت اشکالی ندارد و چه بسا نوعی امر به معروف عملی و دعوت به نماز تلقی شود.
حضرت آیت الله هادوی تهرانی (دامت برکاته):
1. کسی که نمیتواند نماز را بلند بخواند یا بلندخواندن برای او ضرر دارد باید نماز را آهسته بخواند.
2. مقصود از جهر در نماز این است که جوهر صدا آشکار باشد و فریاد زدن خلاف احتیاط است. بنابراین شخص میتواند نماز را به جهر بخواند بدون این که مزاحم دیگران باشد.
3. حکم کسی که تکلم برای وی ضرر دارد همان حکم نماز شخص لال است که به اشاره باید نماز بخواند.
[i]. استفتا از دفاتر آیات عظام: خامنهای، سیستانی و مکارم شیرازی(مد ظلهم العالی) توسط سایت اسلام کوئست.