آیت الله العظمی سیستانى در این باره میفرماید:
خونى را که زنها پس از تمام شدن شصتسال میبینند حکم حیض را ندارد و احتیاط مستحبّ آن است که زنهایى که قرشیّه نیستند بعد از تمام شدن پنجاهسال تا تمام شدن شصتسال چنانچه خون را طورى ببینند که اگر پیش از پنجاهسال میدیدند، قطعاً حکم حیض را داشت، میان کارهاى مستحاضه و تروک حائض جمع نمایند[1].
همانگونه که ملاحظه میکنید، در این فرمایش احتیاط مستحب آمده است و این یعنی؛ بر زنانی که قرشیه نیستند واجب نیست به این حکم عمل کنند و اگر بعد از تمام شدن پنجاهسال تا تمام شدن شصتسال، خونی ببینند که آثار حیض را دارد، میتوانند آنرا حیض به حساب آورند و کارهایی که بر حائض حرام است ترک نمایند. اما اگر خواستند احتیاط کنند، باید بین کارهای مستحاضه و تروک حائض جمع کنند، به این صورت که:
هم کارهایی که بر حائض حرام است[2] ترک کنند و هم عبادتهای خود را بجای آورند[3]، نمازها را بخوانند و روزها را بگیرند به همان نحوی که مستحاضه این عبادات را بجای میآورد[4].
[1]. توضیح المسائل مراجع، ج1، مسأله 435، ص 253.
[2]. مانند: 1- مس خطوط قرآن، اسم خداوند به هر زبانی که باشد و به احتیاط واجب مس اسمای انبیا و امامان معصوم. 2- خواندن آیهای که سجده واجب دارد.3- رفتن به مسجد الحرام و مسجد النبی اگر چه از یک در داخل و از در دیگر خارج شود. 4- توقف در مساجد دیگر اما داخل شدن از یک در و خارج شدن از در دیگر اشکالی ندارد و احتیاط واجب آن است که در حرم امامان هم توقف نکند. 5- گذاشتن چیزی در مسجد و برداشتن چیزی از آن. 6- جماع و همبستری با همسر.
البته عبادات مشروط به طهارت( وضو، غسل، یا تیمم) هم بر حائض حرام است مانند: نماز ، روزه ، طواف به جز نماز میت، که زن حائض میتواند آنرا بجای آورد، اما در این یک مورد خاص، شخص مورد نظر باید به وظیفه شخص مستحاضه عمل کند. نک: العروة الوثقی،ج1، فی احکام الحائض؛ همان، فی غایات الوضوء؛ توضیح المسائل مراجع، ج1، مسأله 355؛ العروة الوثقی، ج1، آداب صلاة المیت.
[3]. توضیح المسائل مراجع، ج1، مسأله 442؛ العروة الوثقی ج1 مسأله 6.
[4] مثلا برای خواندن نماز، آیت الله العظمی سیستانی میفرماید: اگر استحاضهی قلیله است یعنی؛ خون در پنبه بهداشتی فرو نرفته است، در صورت خون دیدن، برای هر نماز باید وضو بگیرد و عوض کردن پنبه و تطهیر آن واجب نیست، مثلا برای نماز ظهر یک دفعه و در صورت خون دیدن برای نماز عصر هم باید وضو بگیرد.
و اگر استحاضهی متوسطه باشد یعنی؛ خون در پنبه فرو رود اگرچه در یک گوشه آن باشد، باید وضو بگیرد و غسل کند یعنی باید پیش از هر نماز به وظایف قلیله عمل کند و در هر شبانهروز یک غسل قبل از نماز صبح و قبل از اولین نمازی که خون دیده، بجای آورد و باید بنابر احتیاط لازم غسل را اول بجا آورد و بعد وضو بگیرد ولی در مستحاضه کثیره اگر بخواهد وضو بگیرد باید قبل از غسل وضو بگیرد.
و اگر استحاضهی کثیره باشد یعنی؛ خون پنبه را فرا گرفته و به دستمالى که معمولًا زنها براى جلوگیرى از خون مىبندند، برسد، باید بنا بر احتیاط واجب زن براى هر نماز پنبه و دستمال را عوض کند یا آب بکشد، و لازم است یک غسل براى نماز صبح و یکى براى نماز ظهر و عصر و یکى براى نماز مغرب و عشا به جا آورد، و بین نماز ظهر و عصر و مغرب و عشا فاصله نیندازد و اگر فاصله بیندازد باید براى نماز عصر و عشا دوباره غسل کند. اینها همه در صورتى است که خون پى در پى از پنبه به دستمال برسد امّا چنانچه رسیدن خون از پنبه به دستمال با قدرى فاصله باشد که زن بتواند در آن فاصله یک نماز یا بیشتر بخواند احتیاط لازم آن است که هر گاه خون از پنبه به دستمال برسد، پنبه و دستمال را عوض کرده و یا آب بکشد و غسل نماید، بنابر این اگر زن غسل کرد و نماز ظهر را مثلًا خواند ولى قبل از نماز عصر یا در میان آن، خون دوباره از پنبه به دستمال رسید باید براى نماز عصر نیز غسل نماید، ولى چنانچه فاصله به مقدارى باشد که زن بتواند در آن میان دو نماز یا بیشتر بخواند مثل اینکه بتواند نماز مغرب و عشاء را نیز قبل از آنکه خون دوباره به دستمال برسد بخواند براى آن نمازها لازم نیست غسل دیگرى بکند و در هر صورت در استحاضه کثیره غسل از وضو کفایت میکند. نک: توضیح المسائل مراجع، ج1، مسأله 394 - 396؛ العروة الوثقی ج1، فی الاستحاضه، مسأله 1و2. برای آگاهی از این که چگونه میتواند سایر عبادات را بجای آورد به رساله عملیه معظم له مراجعه نمایید.
