Ətraflı axtarış
Baxanların
8268
İnternetə qoyma tarixi: 2011/05/05
Sualın xülasəsi
Nə üçün Allah- Taala bütün insanları müsəlman yaratmayıb?
Sual
Nə üçün Allah- Taala bütün insanları müsəlman yaratmamışdır? Həmçinin bizim aramızda kafir, xristian və sair vardır.
Qısa cavab

Allah- Taala insanı Allahpərəst, Allah tanıyan və zəkalı yaratmışdır. Həmçinin doğru yola yönəlməsi üçün Peyğəmbərlər göndərmişdir. Deməli, Allah Taala heç kəsi kafir, yəhudi, xristian yaratmamışdır. İnsan özü öz ixtiyarından sui istifadə edərək yolunu azır və müxtəlif adlara şamil olur. Peyğəmbərimiz (s) buyurmuşdur:

"Hər bir insan pak sifətlə Allahpərəst yaradılır. Sonradan atası və anası onu yəhudi və xristian edirlər.

Ətreaflı cavab

Sualın cavabı daha da aydın olması üçün aşağıdakı qeydlərə diqqət edək:

1). Allah Taalanın mübarək vücudu kamalın, rəhmətin və xeyrin özüdür. Yəni bütün gözəlliklər Allahın mübarək vücudunun özüdür və bu sifətlər ondan ayrı deyildir. Həmçinin bütün yaranmışları bu xeyir və bərəkət sifəti ilə yaratmışdır. Bu səbəbdən də hər bir yaranmış öz xilqətində kamil və eybsizdir.

2). İnsan Allahın ən kamil yaranmışıdır. Yəni Allahın yer üzündəki xəlifəsidir.[1] Bundan əlavə bütün yaranmışlar insana xidmət üçün yaranmışdır.[2]

Bu səbəbdən də insanın müxtəlif kamilliyi vardır. Biz burada insanın müxtəlif olan kamal sifətlərinin bəzisinə işarə edəcəyik:

A). İlahi nemətlərlə ağıl və düşüncə ilə rəftar etmək: "And olsun nəfsə və onu yaradana, sonra xeyri və şəri ilham etdi".[3]

B). Daxilən Allahı tanımaq və ona ibadət etmək: Allah- Taala təkallahlığı və öz maarifini insanların fitrətində yerləşdirmişdir".[4]

"Yadına sal ki, sənin Allahın Adəmin belindən nəslini çıxardı və onları özlərinə şahid edib soruşdu ki: Mən sizin Allahınız deyiləmmi? Dedilər: Bəli. Şahidlik edirik. Qiyamət günü bizim bundan xəbərimiz yox idi deməyəsiniz".[5] "Ya Peyğəmbər! Batildən haqqa tapınaraq Allahın fitri olaraq insanlara verdiyi pak İslam dininə tərəf üz tut. Allahın dinini heç cür dəyişdirmək olmaz. Haqqın möhkəm dini budur ki, lakin insanların əksəriyyəti onun həqiqətindən agah deyillər!"[6]

C). İradənin və ixtiyarın olması.

İnsan bəzi yaranmışların əksinə olaraq öz yaradılışından və kimliyindən agahdır. Bu səbəbdən də insanın kamilli, təkamülə çatması ixtiyar qazanmaq səbəbi ilədir.[7] Qurani kərim buyurmuşdur: "De haqq Tanrı tərəfindən yetişmişdir. Kim istəyir iman gətirsin, kimsə də küfr etsin".[8] "Biz haqqı göstərdik. Kim istəyir şükr etsin və kimsə də naşükür olsun".[9]

Allah- Taalanın elə yaratdıqları vardır ki, heç vaxt onun əmrindən çıxmaq qüdrətinə malik deyillər.[10] Amma bəzən də iradə etmişdir insan öz qüvvəsi ilə təkamül yolunu tapsın və üsyan etməsin.

1). İlahinin rəhmət paylarından biri də budur ki, insanın qəlbində fitrət yolu ilə Allahpərəstlik nişanəsi, qoyduğuna baxmayaraq, onu doğru yola yönəltmək üçün Peyğəmbər və İlahi kitablar da göndərmişdir. Bütün bunlar insanın təkamülə yönəlməsi üçün zəruridir.

2). Bütün İlahi Peyğəmbərlər insanları doğru yola dəvət etmişlər. deməli bütün Peyğəmbərlər müsəlman olmuşlar.[11] Onlar insanları İslam dininə təzə səsləyirdilər. Çünki, İslam dini insanın fitrətində olan anlamda eynidir. Başqa sözlə desək İslam dini insanın fitrətindən xəbər verir.

Amma keçmiş Peyğəmbərlərin dini təəssüflər olsun ki zaman keçdikcə təhrif olmuşdur. İslam Peyğəmbərindən savayı bütün Peyğəmbərlər gələcək Peyğəmbər barəsində xəbər vermiş və qövmünə ona iman gətirməyi əmr etmişlər.

Deməli bu gün İslam dinindən savayı fəaliyyətdə olan dinlər öz zəmanətlərini əldən vermişlər və onlara iman gətirmək batildir. Çünki Allah yanında ən etibarlı din İslam dinidir. İslam dinindən savayı bütün dinlər batil olmuşdur.[12]

Hər kəs İslamdan başqa dinə üz tutsa qəbul deyildir.[13]

Nəticə:

Allah- Taala insanı Allahpərəst, təkallah aqil, tədbirli, mütəfəkkir və iradəli yaratmaqla yanaşı ona Peyğəmbər və İlahi kitab da göndərmişdir. Deməli, Allah- Taala heç kəsi atəşpərəst, yəhudi və xristian yaratmır. Bu insan özüdür ki, ona yaradılmış şəraitdən sui istifadə edərək yolunu azır.[14] Peyğəmbərimiz buyurmuşdur: "Hər kəs doğulanda Allahpərəst doğulur. Amma sonradan valideynləri onu kafir edir".[15]

 



[1] - Bəqərə surəsi, ayə 30.

«و اذ قال ربک للملائکة انی جاعل فی الارض خلیفة»

[2] - Casiyə surəsi ayə 13.

«و سخرلکم ما فی السموات و ما فی الارض»

[3] - Şəms surəsi, ayə 7- 8.

«و نفس و ما سویها فالهمها فجورها و تقویها»

[4] - Bax: Göstərici: Fitrət və fəsada meyl sual 44.

[5] - Əraf surəsi, ayə 172.

[6] - Rum surəsi, ayə 30.

[7] - İslam maarifi, cild 1, səh 109. Bax: Düz yoldan azmağın amiləri, sual 164. İnsan və ixtiyar, sual 278.

[8] - Kəhf surəsi, ayə 29.

«و قل الحق من ربکم فمن شاء فلیؤمن و من شاء فلیکفر»

[9] - İnsan surəsi, ayə 3.

«انا هدیناه السبیل اما شاکراً و اما کفوراً»

[10] - Tərhim surəsi, ayə 6.

«لا یَعْصُونَ اللَّهَ ما أَمَرَهُمْ»

[11] - İbrahim surəsi, ayə 67.

«ما کانَ إِبْراهیمُ یَهُودِیًّا وَ لا نَصْرانِیًّا وَ لکِنْ کانَ حَنیفاً مُسْلِماً وَ ما کانَ مِنَ الْمُشْرِکین‏»

[12] - Ali- imran surəsi, ayə 19.

[13] - Ali- imran surəsi, ayə 85.

[14] - Bax: Göstərici: Allahın hidayəti və ixtiyar, sual 292.

[15] - Biharul- ənvar, cild 3, səh 289.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Nə üçün Əbu Əli Sina məntiq elminin mövzusunu ikinci dərəcə dərk edilən, tanıtdıran və dəlil olaraq dəyişdirmişdir?
    7552 İslam fəlsəfəsi 2011/05/15
    İbni Sinanın nəzərində hər bir elm məxsus bir anlaşılmayan sirlərin kəşfi üçün səy edir ki, o sirlər və anlaşılmamazlıq; o elmin məsələlərini təşkil edir. Hər elmdə bu məsələlər məxsus bir şey haqqında bəhs edir ki, onu "elmin mövzusu" adladırırlar. Həqiqətdə "bir elmin mövzusu" elmin əsl bəhslərini və onu ...
  • Allah rəsulunu (s) yuxuda necə görmək olar?
    23210 Əməli əxlaq 2011/06/19
    Məfatiuhl cinanda, İlahi övliyaları yuxuda görmək üçün zikrlər və əməllər qeyd olunubdur. Amma diqqət etmək lazımdır ki, bu yollar təklikdə istədiyin şəxsi yuxuda görmək üçün kafi səbəb deyil. Yəni, belə deyil ki, hər kəs onlara əməl etməklə Peyğəmbər (s)- i yuxuda görəcək. Çünki bu mühüm işin, günahları tərk ...
  • Вилајәти-фәгиһ мәсәләсинин тарихи һара гәдәрдир?
    7596 Nizamlar (Qurluşlar) 2010/02/04
    Фигһ елминдә иҹтиһад мәгамына чатан фәгиһин, Ислам һөкумәтинин рәһбәри мәнасында ишләнән “вилајәти-фәгиһ” мәсәләси бәзиләринин нәзәринә ҝөрә ислам тәфәккүрүндә тәзә олуб ики әсрдән аз тарихи вардыр. Һалбуки, шиә әгидәсинә ҝөрә бу мәсәлә гејбәт әсриндән башлајараг ҹәмијјәтин идарәсинин мүгәддәс шәриәт тәрәфиндән адил фәгиһләрин өһдәсиндә гојмасы ...
  • Çox şəkk edənin hökmü nədir?
    8640 • دیگر احکام مرتبط با نماز 2015/05/27
    Şübhə yoxdur ki, çox və həddən artıq şəkk etməklə vəsvəsəyə yetişmək şeytanın hilələlrindən biri olub, Allah bəndələrini öz bəndəçiliklərində süsləşdirib ibadətdən uzaqlaşdırır və Allah eləməmiş kimi bəzən insanı ibadətə qarşı laqeyd həddinə kimi gətirib çıxarır. Ona görə də həddən arıq şəkk edəndə ona fikir vermək lazım deyil.
  • İmam Zamanla (ə.c) digər İlahi və ya qeyri- İlahi dinlərdə olan xilaskarın hansı oxşar və fərqli cəhətləri var?
    7608 Qədim kəlam 2011/10/30
    Müxtəlif məktəb və dinlər xüsusilə İlahi dinlər müştərək şəkildə elə bir şəxsin müjdəsini vermişlər ki, bir çox dəyərlərə sahibdir. Dünyaya hakimiyyəti altında ədalət, sülh və əmniyyət gətirəcək və zülm və müstəmləkədən əsər belə qalmayacaq. O məzlumların köməyinə gələcək və ruzigar onların xeyrinə dövran edəcək. O öz ədalət taxtına oturacaq və ...
  • Nə üçün ideanın bəzi cisimlərini kənar etmək olmaz?
    7313 Təzə kəlam 2011/05/30
    İdeanın lüğətdə mənası, əqidə tanımaq deməkdir. Amma əqidənin özünə və düşüncə tərzinə də deyilir. Amma termində bəzi vaxtlar ümumi olaraq əməl və nəzəriyyə düşüncələrinə şamil olmasında istifadə olunur və bəzi yerlərdə isə xüsusi olaraq dünya görüşü qarşısında istifadə olunur. İkinci surətdə, ideya silsiləvari bir nəzəriyyəyə şamil olur ki, ...
  • Allahdan qeyrisindən kömək istəmək tövhid ruhu ilə uyğundurmu?
    17607 Təfsir 2011/11/24
    Əgər Allahdan qeyrisindən – ilahi övliyalardan kömək istəmək hacəti rəva qılmaqda o böyük şəxsiyyətlərin və ilahi övliyaların birbaşa təsirli olmasına və Allaha ehtiyaclı olmamasına etiqad əsasında olsa, bu, tam mənada şirk, tövhidlə zidd əqidədir və bu iş caiz deyildir. Lakin əgər bu böyük şəxsiyyətlərin insanın hacətini Allahın ...
  • Mən hənəfi məzhəbinə tabeyəm. Şəri cəhətdən internet vasitəsi ilə bir kəslə tanış olmaq və izdivac etmək caizdirmi? Belə bir izdivac davam edib möhkəm qala bilərmi?
    9336 İzdivac xütbəsi 2012/09/24
    Siz hənəfi məzhəbinə tabe olduğunuza görə münasib olar ki, bu məzhəbin alim və fəqihləri ilə əlaqə yaradaraq cavabınızı onlardan alasınız. Şübhəsiz, onlar bu barədə özlərinə məxsus olan cavabları verəcəklər. Amma bizim İranda yaşayan və şiə məzhəbində olduğumuzu bilə-bilə sual verdiyinizdən, belə hesab edirik ki, bu mühüm məsələdə ...
  • Firon necə əməllərinə görə ki, Allahın imtahan vəsiləsiydi əzab çəkəcək?
    7678 Təfsir 2012/04/17
    Allahın dəyişməyən qanunlarından biri bəndələrin imtahanı və sınağıdır. Bu imtahan fərqli hadisələr və müxtəlif vəsilələrlə yerinə yetirilir. Bəzi hallarda Allah zalimləri digər kəslərin imtahan vəsiləsi qərar verir. Bir halda ki, zalim özü bilmir ki, Allahın imtahan vəsiləsidir. Zalimin imtahan vəsiləsi olması onun pislərindən və əzaba ...
  • Həzrət Adəmin (ə) yaradılışından öncə cinlərin öz nəslindən peyğəmbərləri olmuşdur?
    12428 Qədim kəlam 2011/06/19
    Quran-məciddə cinin varlığı təsdiq olunmuş və xüsusiyyətləri bəyan edilmişdir.Baxmayaraq ki, cin barəsində məlumatımız məhduddur, bir çox sübutlar əsasında Adəmdən (ə) öncə cinlərin içində öz peyğəmbərləri olduğunu demək olar:  1.      Cinlər insanlar kimi təklif və ...

Ən çox baxılanlar

  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    168923 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    166717 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    122126 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    115988 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    115298 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    96721 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    61125 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    56717 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49474 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    47454 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...