Ətraflı axtarış
Baxanların
6592
İnternetə qoyma tarixi: 2011/05/05
Sualın xülasəsi
İmamın (ə) evinə hücum olunarkən nə üçün imam sükut edir?
Sual
Bəzi insanlar imam Əlinin (ə) evinə onu məscidə aparıb beyət almaq üçün yığışdıqları və (İslam tarixində ilk vəhşi addımı ataraq) o həzrətin evini yandırdıqları zaman İmam nə üçün sükut edir? Ümumiyyətlə İmamın bu məsələyə reaksiyası nə olur?
Qısa cavab

İlk növbədə bunu qeyd edək ki, bütün İmamlar xətadan və günahdan pak və məsumdurlar. Bu səbəbdən də bu məsələdə xəta və səhv axtarmadan mövzunun sirrinə və hikmətinə varmaq lazımdır. Bundan əlavə tarixin bu mövzularına və səhnələrinə toxunduqda İmamların daha zəkalı, uzaqgörən olmalarını və həmçinin daim düzgün mövqe nümayiş etdirmələrinin şahidi oluruq. Çünki İmamlarımızın bütün tarixi səhnələrdə tutduqları mövqe daim haqqla batil arasında olmuşdur. Bu səbəbdən də İmamın (ə) bu məsələdə etdiyi sükut tarixin canilərini aşkar etmiş və imamın məzlumiyyətini bizə çatdırmışdır. İmamın sükut etməsi bütün İslam düşmənlərinin arzusunu ürəyində qoymuş və İslam dininə qarşı olan mənfur planlarını həyata keçirməyə qoymamışdır. İmam öz sükutu ilə İslam dinini yaşatdı və İslamda olan vəhdəti qoruyub saxlaya bildi.

Ətreaflı cavab

Ümumiyyətlə İmamların (ə) tarixdə olan rəftarlarını araşdırmaq və nəticə almaq istəyiriksə gərək məsələyə iki əsas baxışla yanaşaq. Yəni hadisəyə ilk baxış hadisədən sonrakı baxış.

Hadisəyə ilk baxışla mövzumuzu araşdırsaq ilk növbədə bunu deyə bilərik ki, İmamlar məsum olduqları üçün nların "sözü əməli və sükutu" bizim üçün mövzunun necəliyini aşkar edir. Yəni İmam sükut edirsə bu zaman heç bir xəta fikirləşmədən onu qəbul etməliyik.

Bundan əlavə İmamların əsas vəzifələrindən biri "insanların hidayəti və islahı" olmasını bütün fəqihlər (din mütəxəssisləri) təsdiqləyirlər.

Yuxarıda qeyd etdiyimiz girişə əsasən deyə bilərik ki, İmamlar bütün tarixi səhnələrdə pak və məsumdurlar. Bu səbəbdən onların həyatı bizim üçün örnək olmalıdır.

Məsələyə "hadisədən sonrakı baxışla baxsaq İmamların bütün mövqelərdə zəkalı və uzaqgörən olduqlarını aşkarlamaq olar. Çünki bütün imamların tarixi böyu mübarizə etdikləri fitnəkarlar olmuşdur. Onların nümayiş etdirdikləri mövqe bizim üçün əsaslı formada ibrət ola bilər.Yəni haqqla batilin müxalif formalarda rəftarları kimi qiymətləndirmək olar. Ola bilsin ki, onlar öz müvəffəqiyyətlərini öz həyat, boyunca öz zamanlarında nümayiş etdirə bilməsinlər. Amma zaman keçdikcə haqla batilin mübarizəsində canları bahasına çaldıqları qələbəni nümayiş etdirə bilirlər. hadisəyə bu baxışla baxsaq İmam Əlinin (ə) sükutu və səbri onun tarix boyunca necə məzlum olmasından haray vurur.

Amma məsələnin qaliblik tərəfinə baxsaq İmamın sükutunun düşmənlərə necə zərbə vurmasının şahidi olarıq.

Xarici düşmənləri nəzərə almasaq da daxili düşmənlər öz işini görəcəkdir. Necə ki, Əbu Süfyan İmama beyət edib dövrün (qondarma) xəlifələrinə qarşı vuruşacaqdır. Amma İmamın (ə) səbri və sükutu ona bu mənfur fikri həqiqətə çevirməyə qoymadı.

Tarixin bu günlərində xanım Zəhra (s) İmamdan sükut etməyinin, mənfur insanların müqabilində səbr etməyinin səbəbini soruşur. İmam (ə) cavabında deyir: "Ya Fatimə! Əgər istəyirsənsə atan Peyğəmbərin adı tarix boyunca yaşaya, mən gərək səbr edəm!"[1]

Ayrı bir yerdə isə İmam Əli (ə) buyururb: "And olsun Allaha! Əgər dinin məhv olma təhlükəsi, insanların yenidən küfrə qayıtmaq təhlükəsi və müsəlmanların dağılıb pərakəndə olması təhlükəsi olmasaydı mən belə səbr etməzdim!"[2]

Tarixin səhifələrindən gətirdiyimiz bu iki misal və digər hadisələr, həmçinin zamanın aktual mövzuları bəzən mühüm şeylərin qorunması üçün insandan susmaq tələb edir. Xüsusən də İmam Əli (ə) dinin zahirinə xatir də olsa özü demişkən "gözündə tikan və boğazında sümuk" qalmış insan kimi səbr etməli idi.

Amma bu və bu kimi hadisələrin kənarında haqqın batildən ayrılması, batilin mənfur düşüncəsi tanınıb aşkar olunmalıdır. Yəni bu tarixin ən zəruri məsələlərindən biridir. İmam Əlinin və xanım Zəhranın (s) bu məsələdə misli görünməzdir. Onlar tarixin iyrənc və o şəxsiyyətlərini öz qanları, bahasına elə tanıtdırıblar ki, heç bir zəm- zəm suyu onu paklamağa hazır deyildir. Hər bir vicdanlı insan tarixin bu səhifələrinə toxunarkən Əhli- beytin haqq olduğunu müşahidə edir.

Deməli belə nəticə alırıq ki; hər vaxt haqq zülmün müqabilində məzlum mövqe tutarsa bu onun yaşayacağına dəlalət edir. Hər vaxt belə səhnələrdə məzlumiyyət daha çox nəzərə çarparsa qarşı tərəfin mənfurluğu və zalimliyi daha da aydın seçilər. tarixdə məzlumluğun ən uca nöqtəsində özünə yer alan şəxsiyyətlərdən İmam Əlini (ə) xanım Zəhranı (s) və İmam Hüseyni buna misal gətirmək olar. Bütün bu hadisələrə əgər maddi baxışla baxsaq "məzlumiyyət" mənəvi və mələkuti baxışla baxsaq "seçim" olduğunu müşahidə edərik. Bu səbəbdən də bəzi zəkalılar belə deyirlər: "Əlini aparmadılar məscidə, o özü getdi. Amma elə getdi ki, zalımlar və qəsbkarlar tanınsınlar."



[1] - Bax: Biharul- ənvar, cild 29, səh 625.

[2] - Yenə də ora, cild 32, səh 61.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Quranın təhrif olmasına dəlalət edən hədislər barəsində sizin nəzəriniz nədir?
    5476 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/10/01
    Həzrət Ayətullah Məhdi Hadəvi Tehraninin cavabı belədir: Quranın təhrif olunmasına dəlalət edən hədislər sənəd və ya sadir olması və yaxud da dəlalət cəhətindən qəbul olunmamışdır odur ki, heç bir halda Quranda təhrifə yol verilməmiş və heç bir zaman olmayacaqdır. Əgər bir şəxs Quranın təhrif olmasını qəbul ...
  • Xəcalətin kökü nədir?
    9076 Nəzəri əxlaq 2012/06/13
    "Xəcalət" "utancaqlıq" mənasındadır. Utancaqlıq yəni, özünə həddən artıq diqqət və digərləri ilə qarşılaşmaqdan qorxmaq. Utancaqlıq həya ilə eyni mənada deyil. Həya özünü saxlamağa qüdrətin olmasıdır ki, iradə üzündən olan və dəyərli bir işdir. Ayə və rəvayətlərdə ona yaxşı qiymət verilir. Amma utancaqlıq tamamilə iradə ...
  • Вилајәти-фәгиһ мәсәләсинин тарихи һара гәдәрдир?
    6326 Nizamlar (Qurluşlar) 2010/02/04
    Фигһ елминдә иҹтиһад мәгамына чатан фәгиһин, Ислам һөкумәтинин рәһбәри мәнасында ишләнән “вилајәти-фәгиһ” мәсәләси бәзиләринин нәзәринә ҝөрә ислам тәфәккүрүндә тәзә олуб ики әсрдән аз тарихи вардыр. Һалбуки, шиә әгидәсинә ҝөрә бу мәсәлә гејбәт әсриндән башлајараг ҹәмијјәтин идарәсинин мүгәддәс шәриәт тәрәфиндән адил фәгиһләрин өһдәсиндә гојмасы ...
  • Yeni inqilabi nəğmələrə (pap) qulaq asmağın hökmü nədir?
    8296 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/17
    Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы сечин. ...
  • "Quranda Saduqatihinnə (صدقاتهن) və Ucurəhunnə (اجورهن) nəyin barəsindədir?
    5707 Təfsir 2012/02/07
     «صدقاتهن»"Saduqatihinnə"[1], daimi izdivaca (həmişəlik evlilik) aid olan bəhsdə gəlibdir və mehriyyədən "sidaq" ünvanına ad aparıbdır.[2] Bu kəlmənin işləndiyi ayə, qadınların qəti hüquqlarından birinə işarə edir və təkid edir ki, öz həyat yoldaşının mehriyyəsini ödəsin.[3] Amma qadın öz mehriyyəsini bağışlasa lazım ...
  • Qədr gecəsi bir neçə gecədirmi? Günlərdə qədr gecəsindən sayılırmı?
    14366 Təfsir 2011/03/06
    Qədr gecəsi əhəmiyyətli və bərəkətli bir gecədir, Qurani kərimin dediyinə görə əsasən qədr gecəsi, Ramazan ayının gecələrindən biridir. Amma sual olunmuş mövzuda bir neçə nəzəriyyə ehtimal olunur: 1.              Qədr gecəsinin bir neçə gecə olması və yaxud qədr ...
  • Heyzli qadının hazırladığı yemak, əli ilə yoğrulub hazırlanın çörəklərin və yeməklərin yeməyin nə iradı var?
    11401 Heyiz və nifas 2014/05/18
    Əvvəlcədən bir məsələni qeyd etmək lazımdır ki. İslamdan əvvəl cahiliyyət dövründə insanlar heyz halında olan qadını bir növ çirikn sayır və onlarla yaxından əlaqə qurmurdular. Həmin məsələyə görə, qadın aybaşı vaxtı evin bir küncünə qısılır, ona əşya kimi baxılır və ondan uzaqlaşırdılar.[1] Amma, İslamda ...
  • Qissə bəyan etməkdə Quranın hədəfi nədir?
    6190 Quran elmləri 2012/07/22
    Əhvalatların bəyanında aşağıdakı halları Quranın hədəfləri hesab etmək olar: 1. Təfəkkür, 2. İbrət almaq, 3. Qissələrin inhirafa düşməsinin, əsl məqsəddən azmasının qarşısını almaq, 4. İxtilafları aradan qaldırmaq, 5. Yaxşı və pis işlər görmək müqabilində camaatı ilahi sünnətlərdən agah etmək. ...
  • İctimai yaşayışla tam əlaqəni kəsib və xəlvət bir yerə çəkilməyin hökmü nədir?
    5886 Əməli əxlaq 2011/09/11
    Bir guşəyə çəkilmək bəzən tam və həmişəlik, bəzən də naqis və mövsümi olur.Tam və həmişəlik bir guşəyə çəkilmək müəyyən cəhətlərə görə iradlıdır. Çünki:İlahinin tədbir və qaydasının əksinədir. Çünki Haqq- Taalanın zatının iradə və qaydası bəşərin ixtiyar yolu ilə və onun ...
  • Cənnətin bir neçə qapısı varmı? Bu qapıların hər birinin özünəməxsus adları vardırmı?
    23202 Qədim kəlam 2011/11/03
    Cənnətin bir neçə qapısı vardır və onların sayı səkkizdir. Lakin onların dəqiq adları və hansı  qrupun hansı qapıdan daxil olacağı haqda hədislərdə kiçik ixtilaflar gözə dəyməkdədir. Cənnət qapılarının adları ayrı-ayrı hədislərdə pərakəndə şəkildə qeyd edilmişdir: "Bab əl-Rəhmət" (Rəhmət qapısı), "Bab əs-Səbr" (Səbir qapısı), "Bab əş-Şükr" (Şükür qapısı), ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    163013 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    155404 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    117911 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    109947 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    99454 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    91513 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    53468 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    45713 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    43898 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    43093 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...