Ətraflı axtarış
Baxanların
7675
İnternetə qoyma tarixi: 2011/09/04
Sualın xülasəsi
Niyə görə zəkat ona vacib olmamasına baxmayaraq Həzrət Əli (ə) namaz halında zəkat verdi?
Sual
Mənin sualım vilayət ayəsi, yəni Maidə surəsinin 55-ci ayəsi barəsindədir. Ayə deyir İmama Əli (ə) namaz qılan zaman sədəqə verdi...Burda bir sual yaranır: Həzrət Əli (ə) Peyğəmbər (s)-ın zamanında yoxsul idi. Elə buna görə də Həzrət Fatimə (s)-ya mehriyyə olaraq yalnız bir zireh verə bilir...Zəkat da ki, yoxsul insana vacib deyil, zəkat verməməlidir...Nəyə görə zəkat ona vacib olmamasına rəğmən bu işi gördü?
Qısa cavab

Həzrət Əli (ə) heç vaxt fağır və yoxsul olmamışdır, əksinə həmişə zəhmət çəkib çoxlu mal-dövlət ələ gətirər və hamısını bir yerdə Allah yolunda xərcləyər, ianə verərdi. Beləlilkə özü üçün bir şey qalmazdı. Bu ayədə o Həzrətin zəkat verdiyi yerlərdən birinə işarə edilir. Bundan əlavə, Quranda bir çox yerlərdə müstəhəb sədəqələrə də zəkat deyilmişdir. Bu növ sədəqələri bütün insanlar ödəyə bilərlər.

Ətreaflı cavab

Birinci: tarixdə qeyd edildiyi kimi, Həzrət Əli (ə) heç vaxt fağır və yoxsul olmamışdır, əksinə həmişə zəhmət çəkib çoxlu mal-dövlət ələ gətirər və hamısını bir yerdə Allah yolunda xərcləyər, ianə verərdi. Beləlilkə özü üçün bir şey qalmazdı. O Həzrətin çörək və xurma kisələrini çiyninə alıb yoxsulların evlərinə aparması haqqındakı hədis və rəvayətlər o qədər geniş yayılmışdır ki, bizim onlardan birini belə nəql etməyimizə ehtiyac qalmır. Habelə, qeyd edirlər ki, öz mal və sərvətinin böyük bir hissəsini qulların azad edilməsi üçün xərcləyirdi. Belə ki, yazırlar öz əlinin zəhmətilə min qul azad etmişdi. Bundan başqa, döyüş qənimətlərindən ona düşən pay da yüksək məbləğdə idi. Beləliklə zəkatı ödənilməsi vacib olan bir miqdar mal və ya kiçik bir xurmalıq elə də böyük bir mülkiyyət deyildi ki, Əli (ə)-da olmasın.[1]

Əgər hardasa onun yoxsulluğundan söz açılırsa, səbəbi o misilsiz insanın yoxsullara hədsiz əl tutmağıdır. Bu ayə də o Həzrətin zəkat verdiyi yerlərdən birinə işarə edir və göstərir ki, hətta rüku halında da yoxsulların əlindən tutmağı tərk etmirdi.

İkinci: Quranda bir çox yerlərdə müstəhəb sədəqələrə də zəkat deyilmişdir. Məsələn, bir çox Məkkə surələrində işlədilən “zəkat” kəlməsindən məqsəd həmin müstəhəb zəkatdır,[2] çünki, məlum olduğu kimi, zəkat Peyğəmbər (s)-ın Mədinəyə hicrət etməsindən sonra vacib olmuşdur.[3]

Əllamə Təbatəbai “Əı-mizan” kitabında yazır:

“Biz bu gün görürük ki, zəkat dedikdə insanın fikrinə vacib zəkat gəlir, sədəqə yadına belə düşmür. Onun səbəb bu deyil ki, ərəb dilinə əsasən sədəqə zəkat deyildir, bələkə buna görədir ki, İslamın yaşadığı bu min neçə yüzə il müddət ərzində din adamları və müsəlmanlar “zəkat” kəlməsini vacib yerlərdə işlətmişlər. Yoxsa ki, İslamın əvvəllərində zəkat kəlməsi özünün həmin lüğəvi mənasında işlənirdi. Zəkatın lüğəvi mənası onun dini terminologiyada ifadə etdiyi mənasından daha genişdir və sədəqəyə də şamil olur. Əslinə baxanda, zəkat elə lüğətdə – ələlxüsus, namaz kəlməsinin qarşılığında işlədilərsə – Allah yolunda mal-pul xərcləmək və bunu sinonomi mənasındadır. Göründüyü kimi, bu məsələ keçmiş peyğəmbərlərin əhvalatlarını hekayət edən ayələrdə də tamamilə müşahidə edilir...”[4]

Maidə surəsinin 55-ci ayəsi də (bu ayə əksər təfsir alimlərinin[5] də qeyd etdiklərinə əsasən Həzrət Əli (ə)-ın zəkat verməsi barəsindədir; o Həzrət rüku halında olmuş və üzüyünü fağıra vermişdir) ola bilər bu qəbildən olsun.

Beləliklə, əgər fərz etsək ki, Həzrət Əli (ə)-ın malına vacib zəkat gəlmirdi, yenə də üzüyü Allah yolunda vermək o Həzrətin fağıra verdiyi sədəqə və müstəhəb ianələrdən biri hesab edilə bilər.



[1] - “Təfsiri-numunə”, s. 429.

[2] - Nəml surəsi, 3; Rum surəsi, ayə 39; Loğman surəsi,ayə 4; Fussilət surəsi, ayə7 və s...

[3] - “Təfsiri-numunə”, c. 4, s.430.

[4] - “Əl-mizan” (farca tərcüməsi), c. 6. s. 11.

[5] -“Təfsiri-numunə”, c.4, s. 424.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    150147 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    121458 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    102820 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    97527 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    80421 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    63993 Nizamlar hüquq və əhkam
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    47907 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    36118 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    35311 Nizamlar hüquq və əhkam
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    34972 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...