Ətraflı axtarış
Baxanların
7932
İnternetə qoyma tarixi: 2012/04/17
Sualın xülasəsi
Heyz quslunun fəlsəfəsi nədir?
Sual
Salam. Heyz quslunun fəlsəfəsi nədir? Halbu ki, bu müddətdə paklığa riayət edirik?
Qısa cavab

İslamın bütün hökm və qanunları, camaatın maddi və mənəvi məsləhət və mənfəətlərini qorumaq üçün, və heç bir başqa hədəfin burada rolu yoxdur. Allah bu hökmlərlə, həm mənəvi paklıq həm də cismi paklğın camaat üçün yaranmasını istəyir.

Əslində quslun, o cümlədən heyz quslunun hikməti, zahiri və cismi təmizliyə məxsus deyil. Əksinə onun mənəvi cəhətinə daha çox diqqət olubdur. Ona görə də, qusl qerbət qəsdi ilə yerinə yetirilməlidir. Əks halda, hətta əgər zahiri nəcasət də olsa və qusl ilə aradan getsə, o qusl düzgün deyil. Qeyd etməliyik ki, quslun vacib olması, qadının heyz zamanı nəcis olması mənasında deyil. Necə ki, kişilərdə cənabətli olmaq, nəcis olmağı çatdırmıq. Dəstəmazı batil edənlərdə də, dəstəmazla aradan aparmaq üçün, heç bir nəcis vücuda gəlmir.

Ətreaflı cavab

Bildiyimiz kimi, İslamın bütün hökm və qanunları, camaatın maddi və mənəvi məsləhət və mənfəətlərini qorumaq üçün, və heç bir başqa hədəfin burada rolu yoxdur. Allah bu hökmlərlə, həm mənəvi paklıq həm də cismi paklğın camaat üçün yaranmasını istəyir. Qurani kərim bu barədə buyurur: "... ما يُريدُ اللَّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ... "[1] Allah sizi çətinliyə salmaq istəməz, Lakin o sizi pak və təmiz etmək istəyir. Bu ayə ümumi bir qanun açıqlamaq istəyir. O qanun budur ki, İlahi hökmlər heç bir yerdə, çətinliyə salan formada olan bir vəzifə deyil. "... لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلاَّ وُسْعَها..."[2] Allah hər kəsi yalnız qüvvəsi yetdiyi qədər yükləyər.

Bu girişlə, qadınların qusl fəlsəfəsi barəsində deməliyik: Quslun, o cümlədən heyz quslunun hikmət və sirləri, zahiri paklıq və ytəmizliyə məxsus deyil. Əksinə onun mənəvi cəhətinə daha çox diqqət olubdur. Ona görə də, qusl qürbət qəsdi ilə yerinə yetirilməlidir. Əks halda, hətta əgər zahiri nəcasət də olub və qusl ilə aradan getsə, o qusl düzgün deyil. İslam nəzərindən, heyzli qadın möhdis yəni dəstəmaz və quslu olmayan insanın hökmündədir. Bu vəziyyətdə namaz və orucdan məhrumdur. Heyz, cənabət, yuxu, sidik və... kimi digər yerlərdə olduğu kimi, hədəsə səbəbdir ki, birinci: Bu qadınlara məxsus deyil və ikinci, qusl və dəstəmazla aradan gedir.

Amma bu İlahi vəzifədə hər şeydən daha əhəmiyyətli olan, quslun mənəvi fəlsıfəsidir. Allah- Taala quslu, dəstəmaz və təyəmmümü açıqlayandan sonra buyurur: Bu əmrin sirri oldur ki, siz pak olasınız.

" ولکنْ یُرید لِیُطهِّرکم"[3] İnsan nə qədər ki, pak olmayıb, pak olan Allaha yetişməz. Bu paklığı Allah- Taala sevir.

Əgər insan paklıq məsələsinə bir az diqqət edib və onun barəsində düşünsə, bu nəticəyə yetişəcək: Təharət məsələsinə bu qədər sifariş edən və insan həqiqətinin zahiri kimi olan paklığa bu qədər əhəmiyyət verən bir din, batinin təharətinə laqeyd yanaşmayıb və ona xüsusi əhəmiyyət verir.

Qeyd etməliyik ki, quslun vacib olması, qadının heyz zamanı nəcis olması mənasında deyil. Necə ki, kişilərdə cənabətli olmaq, nəcis olmağı çatdırmır.

Dəstəmazı batil edənlərdə də, dəstəmazla aradan qaldırmaq üçün, heç bir nəcis yaranmır.

Daha çox məlumat əhdə etmək üçün, aşağıdakı cavabları oxuyun:

Quslun fəlsəfəsi, 13736 (sayt: 13450).

Fiqhi hökmlərin hikmət və fəlsəfəsi, 8593 (sayt: 9135).

İslamda yaşayış mühitinin təmizliyi və onu qorumaq, 333 (sayt: 320).

 


[1] - Maidə surəsi, ayə 6.

«يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَ أَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرافِقِ وَ امْسَحُوا بِرُؤُسِكُمْ وَ أَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ وَ إِنْ كُنْتُمْ جُنُباً فَاطَّهَّرُوا وَ إِنْ كُنْتُمْ مَرْضى‏ أَوْ عَلى‏ سَفَرٍ أَوْ جاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغائِطِ أَوْ لامَسْتُمُ النِّساءَ فَلَمْ تَجِدُوا ماءً فَتَيَمَّمُوا صَعيداً طَيِّباً فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَ أَيْديكُمْ مِنْهُ ما يُريدُ اللَّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ وَ لكِنْ يُريدُ لِيُطَهِّرَكُمْ وَ لِيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ»

Ey iman gətirənlər! Namaza durduğunuz zaman üzünüzü və əllərinizi dirsəklərlə (birgə) yuyun. (yaş əlinizlə) başınızın bəzi hissəsini və hər iki bəndə qədər ayaqlarınızı məsh edin. Əgər cünub olmuşsunuzsa, paklanın (qusl edin). Xəstələndiyiniz, səfərdə olduğunuz, ayaq yolundan gəldiyiniz və ya qadınlarla yaxınlıq etdiyiniz zaman su tapmasanızx, pak torpaqla təyəmmüm edin, ondan üzünüzə və əllərinizə sürtün. Allah sizi çətinliyə salmaq istəməz, lakin o sizi pak, təmiz etmək və sizə olan nemətini tamamlamaq (artırmaq) istəyər ki, bəlkə, şükür edəsiniz".

[2] - Bəqərə surəsi, ayə 286.

[3] - Həmin.

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    152670 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    126873 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    106011 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    99605 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    82780 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    68869 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    49233 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    37222 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    36618 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    35586 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...