Ətraflı axtarış
Baxanların
5177
İnternetə qoyma tarixi: 2012/01/08
Sualın xülasəsi
Əgər din insanın dünya və axirət həyatını abadlaşdırmaq üçün gəlibsə, bəs nə üçün bəzi qeyri dini cəmiyyətlərin dünyası daha abaddır?
Sual
Siz buyurdunuz din gəlib ki, insanın dünya və axirət həyatını abadlaşdırsın, bir halda ki, biz bəzi qeyri dini cəmiyyətlərin şahidiyik ki, onların dünyası daha çox abaddır. Bunları nə cür bir yerdə həll etmək olar?
Qısa cavab

İslam gəlib ki, insanlar arasında rabitələri qanunlaşdırsın. Peyğəmbər (s) şəhəri qanun əsasında qurmuş bir cəmiyyətin nümunəsidir ki, insanların bütün rabitələri və əlaqələri qanun əsasında formalaşıbdır. Şəhid Sədrin (rəh) təbiriylə desək İslam bu məfhumların həqiqətə çevrilməyi üçün iki zəmanət qoyubdur. Biri xarici zəmanətlərdir və o biri nizam və quruluşdur ki, qanunun icrasına nəzarət edir. Digəri daxili zəmanətlərdir və o biri dəyərlər və hədəflərdir ki, insanın daxilində səbəb olur insan ciddi və məsuliyyətli olsun. təəssüflər olsun İslam cəmiyyətlərinin dinin bu həqiqətindən və dini məfhumların həqiqətindən fasilələri vardır və dini cəmiyyət bir qanuni cəmiyyət adıyla tanınmayıb, amma əksinə qərbdə bir dastan baş verib və səbəb olub belə bir inkişaf formalaşsın.

Ətreaflı cavab

Bu mövzu barəsində, bir məsələ var ki, ona çox diqqət etmək lazımdır və o budur ki, İslam gəlib insanlar arasındakı rabitələri qanunlaşdırsın. Peyğəmbər (s) şəhəri bir qanuni cəmiyyət nümunəsidir ki, insanların bütün rabitələri qanun sayəsində formalaşıbdır. Şəhid Sədrin (rəh) təbiriylə desək İslam bu məfhumların həqiqətə çüvrilməyi üçün iki zəmanət qoyubdur. Biri xarici zəmanətlərdir və o biri nizam və qurulmuşdur ki, qanun icrasına nəzarət edir və digəri daxili zəmanətlərdir və o dəyərlər və hədəflərdir ki, insanın daxilində səbəb olur insan qanuna qarşı ciddi və məsuliyyətli olsun. Təəssüflər olsun İslam cəmiyyətləri müəyyən dəlillərə görə ki, indi onları bəyan etməyə fürsət yoxdur. Dinin bu həqiqətlərindən və dini məfhumların həqiqətindən fasilə saxlayıblar və dini cəmiyyət qanuni bir cəmiyyət adıyla tanınmayıb, amma əksinə qərbdə bir dastan baş verib və o budur ki, Rinsans dövründə (bu dövrdən qabaq səlib döyüşləri olub və illərlə müsəlmanlarla məsihilər arasında qanlı döyüşlər baş vermişdir). Qərblilər İslam mədəniyyətiylə tanış oldular, o dövrdə İslamın inkişaf etmiş mədəniyyətini gördülər və onlar üçün sual yaranmışdı ki, belə inkişafın formalaşmasına nə səbəb olubdur? Burada idi ki, qərbdə həqiqətdə mədəniyyət və onunla bağlı məsələlər fikri formalaşdı. İndi o şey ki, aktualdır qərbdə Renans dövründən sonra bu günə qədər baş verən hadisənin məhsuludur və o cəmiyyəti qanuni etmək üçün çalışmaqdır. Əlbəttə qeyri dini cəmiyyətlər sırf xarici zəmanətlərdən istifadə edirlər. Yəni siz zahirə baxırsınız. Qərbdə olan qeyri dini bir cəmiyyətdə budur ki, camaat qanuna əməl edirlər. Xarici qanuna əməl etməyinin səbəbi burdur ki, qanun qoyan kəslər qanuna nəzarət etməlidirlər, onlar qanunun icrasında bərk çətin tuturlar; bu dəlilə görə əgər bir yerdə çətin tutulmasa, görərsiz qanunda orada zəifdir və aradan gedir; yəni bizim aramızda məşhurdur ki, onlar cürücülük qanunlarına çox diqqət edirlər amma biz o qədər diqqət etmirik. Bəli doğrudur; səbəbi budur ki, sürücülük qanunlarının icrasında çətin tuturlar və bu çətin tutmaq ümumi nəzarət şəklin alıbdır. Nümunə olaraq bəzi ölkələrdə görürsüz nə kamera və nə də polis, xalq qanuna riayət edirlər. Bir vaxt sual etsəniz nə üçün riayət edirlər, deyirlər səbəbi budur ki, əgər sizdən biri qırmızı işıqdan keçsə və bir qanun pozsa, onun ətrafında olan həmin adamlardan on nəfəe, mağazaçı, yoldan keçən və... polisə zəng edirlər və sizin avtomobilinizin nömrəsini verəcəklər ki, bu cür qanunu pozdu və ağır cərimə qanun pozan üçün gələcək. Çünki orada qanun bunu deyir: Əgər bir kəs bir şeyi iddia etsə pakdır məgər əksi sübut olunsun. O ki zəng edir deyir bu maşın qırmızı işıqdan keçdi cərimə sadir olur, məgər sübut etsin ki, qırmızı işıqdan keçməmişəm ki, adətən sübut edə bilmir cərimədə bir müddətdən sonra şiddətlənib; iki bərabər olur. Belə bir şəraitdə camaat hiss edir qanuna əməl etmək lazımdır, amma qanuna bu cür əməl etməyindaxili zəmanəti yoxdur; çünki onların hesablaması maddi hesablamadır; buna görə siz bir vaxt məsələn qar yağan günlər Avropaya səfər etsəniz, orada mümkündür bu səhnə ilə üzləşəsiz ki, qar yağan vaxtda yol bağlanır, siz görürsüz hamı qırmızı işıqlarda dayanıblar və hamı xətləri gözləyirlər, bir müddətdən sonra ki, təxir çoxalır az- az görürsüz saata baxırlar ki, az qalıb idarəyə geciksinlər sonra görürsüz həmin qanun pərəst camaat qanunu pozmağa başlayırlar; nə üçün? Çünki hesablayırlar ki, əgər bu qanunu pozsalar 50 dollar cərimə olunacaqlar, amma əgər işə geciksələr 100 dollar itirəcəklər. Hesablayırlar ki, xeyirlərinədir qanunu pozurlar və işlərinə yetişirlər; yəni bütün şeylər dünyəvi və maddi xeyir vəziyan əsasında sahman tapıbdır. O iş ki, İslam istəyib etsin və təəssüflər olsun biz İslamı cəmiyyətlərdə az müvəffəq olmuşuq bu işin binövrəsini qoyaq, bu olubdur ki, bir qanun əsasında idarə olunan cəmiyyət yaradaq ki, insanlar qanun qarşısında məsuliyyətli olsunlar, amma nə buna görə ki, başları üstə polis var; məhkəmə işləri araşdırır, bəlkə o cəhətdən ki, bunların hamısından yüksəkdə Allah nəzarət edir və şahiddir və bu İlahi nəzarətin əsasında hamının rəftarları sahman tapır ki, əgər bu cür olsaydı biz ikinci dəfə İslamın çiçəklənmə dövrünün şahidi idik. Habelə Peyğəmbər dövründə, biz görürük ki, bir çox- çox bədəvi br cəmiyyət on il müddət ərzində Peyğəmbər (s) verdiyi təlimatlarla Mədinətul- rəsul (Peyğəmbər şəhəri) haradan haraya yetişir və hansı şəraitlə, hansı şəxsiyyətlər və hansı fəza Mədinədə tapılır.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Dincəlmək və yatmaq üçün üzü qibləyə uzanmaq lazımdır? Meyidi dəfn etmək üçün necə etmək lazımdır?
    9763 بیشتر بدانیم 2012/09/01
    Rəvayətlərdə dörd növ yatmaq bəyan edilib ki, bunların mömin üçün ən yaxşısı sağ çiyni üstdə üzü qibləyə uzanmaqdır. Əli (ə) buyurur: Yatmaq dörd cürdür. Peyğəmbərlər arxası üstdə yatırdılar. Onların gözləri yatmır, Allahın vəhyinin intizarında idi. Möminlər sağ çiyni üstə üzü qibləyə yatırlar. Padışah və övladları ...
  • İmtina edilmişə hakimin vilayəti qaydasının mənası nədir?
    4848 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/02/15
    Qaydanın qısa və açıq tərifi budur ki, müsəlmanların hakimi, bir nəfər öhdəsinə olan hüquqları (ümumi mənada) ödəməkdən imtina edən zaman, hakim onu öhdəsində olan haqqı yerinə yetirməyə məcbur edir.Fiqhi əsərlərə qısa və səthi baxışda, insana bu nəticəni qəbul etdirir ki, imtina edilmişə hakimin vilayəti, möcüzə qaydası olaraq ...
  • Əli (əleyhis-salam)-ın imamət və xilafətini necə isbat edə bilərsiniz?
    8453 Qədim kəlam 2011/09/12
    Şübhəsiz, İslam dininin təşkilatının öz həyatını davam etdirməkdə bacarıqlı bir keşikçiyə və qüdrətli bir idarəçiyə ehtiyacı vardır və daim tarix boyu elə ləyaqətli insanları tələb edir ki, ilahi maarifi və İslam göstərişlərini insanlara çatdırsınlar, onun dəqiq qayda-qanunlarını, hökm və göstərişlərini cəmiyyətdə icra etsinlər. Yaranışın əsas məqsədlərindən biri insanların düzgün yola ...
  • Heyvanlar və bitkilər Allahı necə zikr edirlər?
    9040 بندگی و تسبیح 2012/10/01
    İnsan elmi təbiətdə olan varlıqlara qarşı məhdud və həddindən artıq azdır. Amma təbiətdə olan varlıqlar Allahı necə zikr edirlər, bu mövzulardan biridir ki, onun necə olmasına bəşər elm və yol tapmamışdır. Bir çox ayə və rəvayətlərdə bəyan olmuşdur ki, həyatda olan hər bir şey Allahı zikr edir. Bu ...
  • Sürmə çəkilmiş halda dəstəmaz və ya qüsl almaq olarmı?
    6115 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/02/13
    Dəstəmaz və qüsl alarkən  dəstəmaz və qüsl üzvlərində suyun dəriyə çatmağına mane olacaq bir şey olmamalıdır. Buna görə də əgər sürmə təkcə gözün iç tərəfinə çəkilərsə, qüsl və dəstəmazın səhihliyinə heç bir zərər yetirmir. Amma əgər gözün ətrafına, yaxud qaşın yerinə çəkilsə, bu zaman baxmaq lazımdır ki, ...
  • Niyə İslami ölkələrdə fəsad rəvac tapır və yayılır?
    5718 Nəzəri əxlaq 2010/06/15
    Qurani kərim baxışından İslami məmləkətlərdə fəsadın yayılması və səbəbləri bir cümlədə xülasə olur: Allaha imanın olmaması və zalıma küfr etməməklə açıqlanər. Yəni Allahla olmayan və Allah rənginə boyanmayan hər şey fəsada çəkilir. Qarşəsənda isə Allaha inanc və zalımlasra boyun əyməmək, əlbəttə hər ikisi olan surətdə və bir- birinin ...
  • Quran nəzərindən seçilmiş xalqın xüsusiyyətləri nədir?
    6682 Təfsir 2012/09/24
    Quranda “seçilmiş xalq” və onun xüsusiyyətləri ilə əlaqədar nazil olan ayələri araşdırarkən aşağıdakı məsələlər əldə olunur: 1. Qurani-kərim peyğəmbərlərin ümmətindən heç birini bütün cəhətlərdən ideal olan bir xalq (qövm və ümmət) kimi təqdim etməmiş, əksinə onların ümmətlərinin əksəriyyətini məzəmmət etmişdir. 2. Qurani-kərim yalnız ...
  • Mən bir kişiylə müvəqqəti olaraq məhrəm olmuşam. Əlbəttə o özü mənim tərəfimdən vəkil oldu və nikah oxundu, amma mehriyyə və zamanın nə qədər olmasını mənə deməmişdir. Aya bu nikah düzgündürmü?
    5177 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/01/08
    Bəzi Müctəhidlərin cavabı bunlardan ibarətdir:Ayətullah Xamineyinin dəftərxanası:Əgər kişi mühriyyə və zamanın təyin olunmasında belə vəkil olmuşdursa, maneəsi yoxdur. Əlbəttə o halda ki, bütün şəraitlər o cümlədən ehtiyat vacibdir ki, atanın və ya babanın (atasının atası) bakirə qızların nikahında icazəsi olmalıdır.Həzrət Ayətullah Sistaninin dəftərxanası:Maneəsi yoxdur.Həzrət Ayətullah ...
  • Sövban «ثوبان» hansı şəxsiyyətə sahibdir? Əhli- beytin (ə) onun və rəvayətləri barədə nəzəri nədir?
    5323 تاريخ بزرگان 2012/02/09
    "Sövban" ki, ondan "Rəsulullahın mövlası) adıyla yad olubdur, Peyğəmbərin (s) vasitəsiylə azad olmuş qullardan idi, azad olandan sonra Peyğəmbərin dostlarından və Əhli- beyti sevənlərdən oldu. Onun Peyğəmbərə (s) və onun ailəsinə olan şiddətli məhəbbəti haqqında hədis kitablarının bəzilərində rəvayət bəyan olubdur. ...
  • Məsum İmamların da qüdrət döyüşü vardır və onlar da irsi hökumət istəyirlər?
    5001 Qədim kəlam 2012/04/18
    Əvvəla, İmamların yaşayışına diqqət etməklə aydın olur ki, onların nəinki qüdrət döyüşləri olmayıb, bəlkə heç bir qüdrət həvəsi onlarda olmayıb. Əgər nə vaxtsa öz hüquqlarından müdafiə ediblərsə təklifə xatir olub. İmam Əlinin (ə) bu sözü ki, buyurur: Məni xilas edin və başqalarının sorağına gedin. Bu ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    156954 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    137086 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    112949 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    103067 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    86466 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    77571 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    50758 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    39257 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    38770 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    38163 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".