Ətraflı axtarış
Baxanların
8161
İnternetə qoyma tarixi: 2011/05/05
Sualın xülasəsi
Nə üçün Allah- Taala bütün insanları müsəlman yaratmayıb?
Sual
Nə üçün Allah- Taala bütün insanları müsəlman yaratmamışdır? Həmçinin bizim aramızda kafir, xristian və sair vardır.
Qısa cavab

Allah- Taala insanı Allahpərəst, Allah tanıyan və zəkalı yaratmışdır. Həmçinin doğru yola yönəlməsi üçün Peyğəmbərlər göndərmişdir. Deməli, Allah Taala heç kəsi kafir, yəhudi, xristian yaratmamışdır. İnsan özü öz ixtiyarından sui istifadə edərək yolunu azır və müxtəlif adlara şamil olur. Peyğəmbərimiz (s) buyurmuşdur:

"Hər bir insan pak sifətlə Allahpərəst yaradılır. Sonradan atası və anası onu yəhudi və xristian edirlər.

Ətreaflı cavab

Sualın cavabı daha da aydın olması üçün aşağıdakı qeydlərə diqqət edək:

1). Allah Taalanın mübarək vücudu kamalın, rəhmətin və xeyrin özüdür. Yəni bütün gözəlliklər Allahın mübarək vücudunun özüdür və bu sifətlər ondan ayrı deyildir. Həmçinin bütün yaranmışları bu xeyir və bərəkət sifəti ilə yaratmışdır. Bu səbəbdən də hər bir yaranmış öz xilqətində kamil və eybsizdir.

2). İnsan Allahın ən kamil yaranmışıdır. Yəni Allahın yer üzündəki xəlifəsidir.[1] Bundan əlavə bütün yaranmışlar insana xidmət üçün yaranmışdır.[2]

Bu səbəbdən də insanın müxtəlif kamilliyi vardır. Biz burada insanın müxtəlif olan kamal sifətlərinin bəzisinə işarə edəcəyik:

A). İlahi nemətlərlə ağıl və düşüncə ilə rəftar etmək: "And olsun nəfsə və onu yaradana, sonra xeyri və şəri ilham etdi".[3]

B). Daxilən Allahı tanımaq və ona ibadət etmək: Allah- Taala təkallahlığı və öz maarifini insanların fitrətində yerləşdirmişdir".[4]

"Yadına sal ki, sənin Allahın Adəmin belindən nəslini çıxardı və onları özlərinə şahid edib soruşdu ki: Mən sizin Allahınız deyiləmmi? Dedilər: Bəli. Şahidlik edirik. Qiyamət günü bizim bundan xəbərimiz yox idi deməyəsiniz".[5] "Ya Peyğəmbər! Batildən haqqa tapınaraq Allahın fitri olaraq insanlara verdiyi pak İslam dininə tərəf üz tut. Allahın dinini heç cür dəyişdirmək olmaz. Haqqın möhkəm dini budur ki, lakin insanların əksəriyyəti onun həqiqətindən agah deyillər!"[6]

C). İradənin və ixtiyarın olması.

İnsan bəzi yaranmışların əksinə olaraq öz yaradılışından və kimliyindən agahdır. Bu səbəbdən də insanın kamilli, təkamülə çatması ixtiyar qazanmaq səbəbi ilədir.[7] Qurani kərim buyurmuşdur: "De haqq Tanrı tərəfindən yetişmişdir. Kim istəyir iman gətirsin, kimsə də küfr etsin".[8] "Biz haqqı göstərdik. Kim istəyir şükr etsin və kimsə də naşükür olsun".[9]

Allah- Taalanın elə yaratdıqları vardır ki, heç vaxt onun əmrindən çıxmaq qüdrətinə malik deyillər.[10] Amma bəzən də iradə etmişdir insan öz qüvvəsi ilə təkamül yolunu tapsın və üsyan etməsin.

1). İlahinin rəhmət paylarından biri də budur ki, insanın qəlbində fitrət yolu ilə Allahpərəstlik nişanəsi, qoyduğuna baxmayaraq, onu doğru yola yönəltmək üçün Peyğəmbər və İlahi kitablar da göndərmişdir. Bütün bunlar insanın təkamülə yönəlməsi üçün zəruridir.

2). Bütün İlahi Peyğəmbərlər insanları doğru yola dəvət etmişlər. deməli bütün Peyğəmbərlər müsəlman olmuşlar.[11] Onlar insanları İslam dininə təzə səsləyirdilər. Çünki, İslam dini insanın fitrətində olan anlamda eynidir. Başqa sözlə desək İslam dini insanın fitrətindən xəbər verir.

Amma keçmiş Peyğəmbərlərin dini təəssüflər olsun ki zaman keçdikcə təhrif olmuşdur. İslam Peyğəmbərindən savayı bütün Peyğəmbərlər gələcək Peyğəmbər barəsində xəbər vermiş və qövmünə ona iman gətirməyi əmr etmişlər.

Deməli bu gün İslam dinindən savayı fəaliyyətdə olan dinlər öz zəmanətlərini əldən vermişlər və onlara iman gətirmək batildir. Çünki Allah yanında ən etibarlı din İslam dinidir. İslam dinindən savayı bütün dinlər batil olmuşdur.[12]

Hər kəs İslamdan başqa dinə üz tutsa qəbul deyildir.[13]

Nəticə:

Allah- Taala insanı Allahpərəst, təkallah aqil, tədbirli, mütəfəkkir və iradəli yaratmaqla yanaşı ona Peyğəmbər və İlahi kitab da göndərmişdir. Deməli, Allah- Taala heç kəsi atəşpərəst, yəhudi və xristian yaratmır. Bu insan özüdür ki, ona yaradılmış şəraitdən sui istifadə edərək yolunu azır.[14] Peyğəmbərimiz buyurmuşdur: "Hər kəs doğulanda Allahpərəst doğulur. Amma sonradan valideynləri onu kafir edir".[15]

 



[1] - Bəqərə surəsi, ayə 30.

«و اذ قال ربک للملائکة انی جاعل فی الارض خلیفة»

[2] - Casiyə surəsi ayə 13.

«و سخرلکم ما فی السموات و ما فی الارض»

[3] - Şəms surəsi, ayə 7- 8.

«و نفس و ما سویها فالهمها فجورها و تقویها»

[4] - Bax: Göstərici: Fitrət və fəsada meyl sual 44.

[5] - Əraf surəsi, ayə 172.

[6] - Rum surəsi, ayə 30.

[7] - İslam maarifi, cild 1, səh 109. Bax: Düz yoldan azmağın amiləri, sual 164. İnsan və ixtiyar, sual 278.

[8] - Kəhf surəsi, ayə 29.

«و قل الحق من ربکم فمن شاء فلیؤمن و من شاء فلیکفر»

[9] - İnsan surəsi, ayə 3.

«انا هدیناه السبیل اما شاکراً و اما کفوراً»

[10] - Tərhim surəsi, ayə 6.

«لا یَعْصُونَ اللَّهَ ما أَمَرَهُمْ»

[11] - İbrahim surəsi, ayə 67.

«ما کانَ إِبْراهیمُ یَهُودِیًّا وَ لا نَصْرانِیًّا وَ لکِنْ کانَ حَنیفاً مُسْلِماً وَ ما کانَ مِنَ الْمُشْرِکین‏»

[12] - Ali- imran surəsi, ayə 19.

[13] - Ali- imran surəsi, ayə 85.

[14] - Bax: Göstərici: Allahın hidayəti və ixtiyar, sual 292.

[15] - Biharul- ənvar, cild 3, səh 289.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Vəqf olunmuş yerdən istifadə etmək olar? Və yaxud onu satmaq olar?
    6593 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/10/11
    Bu haqda təqlid mərcələrinin fətvalarına diqqət edin: Ayətullah Xaminei: Əgər yerin vəqf olunması sübut olarsa və yer əksinə yararlı olarsa əkindən başqa istifadə etmək caiz deyil. Əgər yer əkinə yararlı deyilsə şəri nümayəndə yeri icarəyə verə bilər onda bina tikilsin amma ...
  • Əgər ölən şəxsin gözü və qulağı ölümdən sonra açılırsa, nə üçün öz ölümündən sonrakı hadisələr barəsində başqalarından soruşur?
    12423 Qədim kəlam 2010/11/10
    Ölümdən sonra bərzəx gözünün (bəsirətin) açılması ümumi bir məsələdir. Yəni bütün insanlar ölüm zamanı ruhun çıxarılmasına vəkil olan mələkləri öz əməllərinə mütənasib olan bir şəkildə müşahidə edir, onların arasında söhbət olur, onların səslərini eşidir, ölümdən sonra onların əməlləri öz gözləri önündə təcəssüm edir, ...
  • Allahın istəyinin insanların əzab və rəhmətinə aid edilməsinin mənası nədir?
    8704 ثواب و عقاب 2012/09/01
    Bir çox ayələrdə Allahın iradəsi, bəndələrin izzət və zillətinin, ruzinin, bağışlanmağın, əzab və mükafatın səbəbi bəyan edilmişdir. Digər ayələrdə isə hidayətin, izzətin, səadətin və ruzinin əldə edilməsi üçün təqva və ixlasla səy göstərməkdən aslı olduğunu bildirmişdir. Bu iki qrup ayələr bir- biri ilə ziddiyyət təşkil etmir. Əksinə ...
  • Нәјә ҝөрә гадынын ирсдә пајы кишинин ирсинин јарысы гәдәрдир?
    8151 Nizamlar hüquq və əhkam 2010/07/18
       Кишинин ирсинин гадынынкындан чох олмасынын сәбәбләриндән бири гадынын аилә хәрҹләринин кишинин өһдәсиндә олмасыдыр. Јәни, киши өз хәрҹләрини өдәмәкдән әлавә гадынын вә ушагларынын да јашајыш хәрҹләрини өдәмәлидир. Башга тәрәфдән, киши меһријјәни верән, гадын исә аландыр.
  • Təthir ayəsi Quranın hansı surəsindədir?
    11214 Təfsir 2011/11/03
    Məruf təthir ayəsi, Əhzab surəsinin 33- cü ayəsidir. Bu ayədə Allah- Taala öz iradəsiylə əhli- beyt adlı bir dəstəni hər tərəfli pak olmasını açıqlamışdır. Bu ayə bir çox ayələrdən biridir ki, bir sıra rəvayətlər- yetmiş rəvayətdən çox- onun nazil olması məqamında sünnü və şiələrdən bizə ...
  • İnsanı Allah-taalanın düzgün yolundan (siratul-müstəqim) azdıran nədir? Bu inhiraf ixtiyarlıdır, ya yox?
    7966 Qədim kəlam 2011/06/25
    İnsanısiratimüstəqimdən (düzgünyoldan) inhirafaçəkənamilləritanımaqdanötrüilknövbədə “sirat” və
  • İmam ilə xəlifənin fərqi nədir?
    11536 Qədim kəlam 2011/05/17
    Bəzi sünnü alimlərinin, o cümlədən İbni Xəldunun nəzərinə əsasən, imam ilə xəlifənin arasında heç bir fərq yoxdur və onların hər ikisi bir mənaya – “din və dünya siyasətinin qorunmasında şəriət sahibinin tərəfindən naib olmaq” mənasına gəlmişdir. Amma qısa şəkildə demək lazımdır ki, Quran və ...
  • Dinozavr barəsində İslamın nəzəri nədir?
    14536 Təfsir 2011/07/28
    Quran hidayət kitabıdır və bu məqsədə kömək edən hər bir şey bu müqəddəs kitabda qeyd olunmuşdur. Mətləbin bəyanında onun tutduğu üslub – məsələlərin külliyyatına və əslinə işarə etməkdir, çox az hallarda məsələnin dəqiqliyinə, incəliyinə və təfərrüatına ...
  • İmam Hüseyn (əleyhis-salam)-ın qiyamında olan şəhidlərin neçəsi Peyğəmbər səhabəsi idi?
    8144 Dahilərin sirəsi 2012/02/13
    Son dövrlərdə Aşura ilə əlaqədar tədqiqat aparanların nəzərində və onların tədqiqat əsərlərində sezilən məsələ budur ki, imam Hüseyn (əleyhis-salam)-ın köməklərindən beş nəfər Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) səhabəsi imiş və bunlar Aşura hərəkatında şəhadətə çatmışlar. Bu beş nəfər: Ənəs ibni Hərəs, Hani ibni Ürvə, Müslim ibni Ovsəcə, Həbib ibni Məzahir ...
  • Əgər sərvət toplamağı pisləyən rəvayətlər düz olarsa insanların hətta bəzi alimlərin sərvətli olması necə həll olur?
    7666 İqtisad fəlsəfəsi 2011/10/17
    Birinci: Qeyd olunan rəvayətlər düzdür sənəd cəhətindən zəifdir, amma bu haqda başqa rəvayəti nəzərə alanda sənədin zəif olması düzəlir. Məzmun nəzərindən bu rəvayət o sərvət toplamağa işarə edir ki, ya qeyri şəri yollardan ələ gəlib yada o sərvətin xums və zəkat kimi mali və maddi təklifləri ...

Ən çox baxılanlar

  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    168474 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    166392 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    121775 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    115787 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    114847 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    96400 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    60404 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    56445 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49062 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    47205 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...