Ətraflı axtarış
Baxanların
6726
İnternetə qoyma tarixi: 2012/03/14
Sualın xülasəsi
Quran surələrinin adını Allah seçmişdir, yoxsa Peyğəmbər?
Sual
Quran surələrinin adını Allah seçmişdir, yoxsa Peyğəmbər?
Qısa cavab

İslami mənbələrə (Quran və rəvayətlərə) diqqət yetirməklə qəti şəkildə demək olar ki, Quranın surələrə bölgüsü Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-in dövründə baş vermişdir. Peyğəmbərdən də nəql olunan hədislərə diqqət yetirməklə aydın olur ki, surələrdən bir çoxuna Peyğəmbərin öz dövründə və o həzrətin vasitəsi ilə ad seçilmişdir.

İslam Peyğəmbəri heç vaxt həvayi-nəfs üzündən söz danışmır, sözləri ona vəhy olunanlardan başqa bir şey deyildir. Buna əsasən, bu surələrə ad seçilməsinin Allaha aid edilməsi də düzgün bir iş olacaqdır.

Ətreaflı cavab

Məsələnin aydın olması üçün bəhsimizi iki istiqamətdə aparırıq:

a) Quranın surələrə bölgüsü

Quran və rəvayətlərdən ibarət olan islam təlimlərinə diqqət yetirməklə qəti şəkildə demək olar ki, Quranın surələrə bölgüsü Peyğəmbəri-əkrəm (səlləllahu əleyhi və alih)-in öz dövründə baş vermişdir. Bu mövzu ilə əlaqədar çoxlu dəlillər qeyd etmək olar. Misal üçün, Allah-taala müşriklərlə təhəddi (mübarizə tələb etmək) məqamında buyurur: “Onlar (müşriklər) deyirlər ki, o (Peyğəmbər) bu Quranı yalandan Allaha nisbət verir və bu iş saxtadır! De: Əgər düz deyirsinizsə, siz də həmin Quranın oxşarı olan on saxta surə gətirin və Allahdan başqa bacardığınız kəsləri bu iş üçün dəvət edin!”[1]

Aydındır ki, Allah-taala onlardan “on surə” gətirməsini istəməsinə əsasən, təbii olaraq Quran əvvəlcə surələrə bölünməli və müxtəlif surələrə malik olmalı idi ki, bu kimi istəyin və iddianın mənası olsun. Çünki Quran surələrə bölünməmiş olsaydı, belə bir istəyin mənası olmazdı. Müşriklər də bu iddiaya irad tutar və etiraz edilərdilər.

b) Surələrə kim tərəfindən ad qoyulmuşdur?

Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) tərəfindən buyurulan və hər bir surənin oxunmasının savabı qeyd olunan hədislərə diqqət yetirməklə aydın olur ki, surələrdən bir çoxuna Peyğəmbərin öz dövründə və həzrətin özü tərəfindən ad qoyulmuşdur.

Bu barədə bir neçə rəvayəti qeyd edirik:

a) Übey ibni Kəb Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-in belə buyurduğunu nəql edir: “Hər kəs “Ali-İmran” surəsini oxusa, onun hər ayəsinin müqabilində ona cəhənnəmin üzərindəki sirat körpüsündən bir amannamə veriləcəkdir.”

b) Büreydə nəql edir ki, Peyğəmbər buyurdu: “Bəqərə” və “Ali-İmran” surəsini öyrənin, çünki bu iki surə eynilə iki qönçəyə bənzəyir ki, qiyamət günü onu oxuyanların başları üzərində kölgə salacaqdır.”[2]

v) Üqbə ibni Amir Peyğəmbərdən belə rəvayət edir: “Mənə elə ayələr nazil olmuşdur ki, onların oxşarı heç vaxt nazil olmamışdır; o da müəvvəzəteyndən (“Fələq” və “Nas”) ibarətdir.”[3]

İslam Peyğəmbəri (səlləllahu əleyhi və alih) heç vaxt həvayi-nəfs üzündən danışmır və danışdıqları ona nazil olan vəhydən başqa bir şey deyildir.[4] Buna əsasən, bu surələrə ad qoymasının Allaha istinad edilməsi də düzgün bir işdir.

Əlbəttə, bəzi surələrdə irəli çəkilən mövzularla mütənasib olaraq onların çoxlu adları vardır. Belə bir ehtimal da verilir ki, bu adların bəziləri Peyğəmbərdən başqalarının vasitəsi ilə seçilmiş olsun.

 


[1] “Hud” surəsi, ayə: 13

[2] Cəfəri, Yəqub, “Kövsər”, 2-ci cild, səh. 57

[3] Təbərsi, Fəzl ibni Həsən, “Cəvamiul-cami” təfsiri, 4-cü cild, səh. 563, Tehran universiteti ilə Qum elmiyə hövzəsinin müdiriyyətinin birgə nəşri, birinci çap, Tehran, 1377-ci şəmsi il

[4] “Nəcm” surəsi, ayə: 3 və 4

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    163186 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    155872 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    118027 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    110217 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    100216 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    91659 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    53608 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    46167 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    44050 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    43294 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...