Gelişmiş Arama
Ziyaret
35089
Güncellenme Tarihi: 2011/03/03
Soru Özeti
Mekke’de putperestlik ne zaman ve kimin tarafından başlatıldı?
Soru
Mekke’de putperestlik ne zaman ve kimin tarafından başlatıldı?
Kısa Cevap

Huzâa kabilesi Allah’ın evinin yöneticiliğini üstlendikten sonra onlardan Amr bin Luhey bu sorumluluğu alan ilk kişi oldu. Luhey’in adı Haris bin Amir’di. Amr, İbrahim (a.s)’ın dinini değiştirdi ve halkı putlara tapmaya tahrik etti. Bir rivayete göre o, Şam’a gittiğinde orada bir grubun putlara tapındığını gördü. Onlar Amr’a Kabe’ye koyması için bir put verdiler. O Kabe’nin etrafına bir çok put dikti. Putperestlik Araplarda yaygınlaştı ve hanif din (geriye kalan çok az takipçisinin dışında) tümüyle değişti.

Ayrıntılı Cevap

Putperestliğin Geçmişi

Putperest padişahlardan olan Nemrud bin Kenan bin Kuş, puta tapınmak konusunda çok zalim ve çok sıkı birisiydi. O, Tahmures’in dönemindeki ilk putperesti. Birisi öldüğünde onun ağaçtan putunu yapar ve ona taparlardı.[1]

Tabakat-ı Nasiri’de şöyle yazar: Nemrud bin Kenan bin Kuş bin Ham bin Nuh, tufandan (Nuh Tufanı) sonra zorbalık yaparak taç giydi. Babil’i işgal eden o idi. Arap ve acemi aldı. Puthane yaptı. Putlara tapardı. Altından ve gümüşten putlar yaptı. Hepsini mücevherlele süsledi. Put yapan Azer’i, hazinelerin, putların ve onların aletlerinin sorumlusu yaptı. Yıldız bilimine uyardı. Büyük ihtimalle putları yıldız şeklinde yapar ve onlara taparlardı.[2]

Mekke’de Putperestliğin Başlaması

Amr bin Luhey’in Hübel putunu Şam’dan Mekke’ye Getirmesi ve Mekkelileri Ona Tapınmaya zorlaması:

Cürhüm (Kabilesi), Harem’de (Mekke’de) isyana başladı ve bu isyan Sebe’nin dağılması ve Benî Harise bin Salebe bin Amr bin Amir’in Mekke’ye gelmelerine denk gelmişti. Onlar Cürhüm’le beraber yaşamak istiyorlardı. Ama Cürhüm bunu kabul etmedi ve aralarında savaş çıktı. Söylentiye göre Huzâa’dan olduğu söylenen Benî Harise onları yendi ve Kabe’yi ele geçirdi. O sırada onların reisi Amr bin Luhey’di. O, Cürhüm’den geriye kalanlarıda oradan çıkardı. İbn-i Luhey, Rabia b. Haris b. Salebe b. Amr Muzikya b. Amir idi. Bir hadiste Peygamberimiz (s.a.a) şöyle buyuruyor: ‘Amr bin Luhey’i ateşin içinde bağırsaklarını çekerken gördüm.’ Çünkü o, bahira, saibe ve ham[3] bidatını çıkardı, İsmail’in dini değiştirdi ve putperestliği getirdi.[4]

Bazı tarihçiler şöyle yazarlar: Amr bin Luhey, bir iş için Mekke’den Şam’a gitti. Belka mevkiindeki Meab şehrine geldiğinde Amalika kabilesi ve Amilak -veya Amalak- bin Lavez bin Sam bin Nuh’un evlatlarının putlara taptığını gördü. Onlardan ‘Bu tapındığınız şeyler nedir?’ diye sorduğunda dediler ki: ‘Bunlar putlardır; ne zaman yağmur yağmasının istesek onlar bize yağmur yağdırırlar. Ne zaman yardıma ihtiyacımız olsa onlar bizlere yardım ederler.’ Amr b. Luhey dedi ki: ‘Onlardan birini bana verebilir misiniz, ben onu Arabistana götüreyim, oranında halkı sizin gibi tapınsınlar.’ Amalikalılar, Hübel putunu ona verdiler. Amr onu Mekke’ye getirdi ve halkı ona tapınmaya ve tazim etmeye mecbur etti.[5]

Mesudi şöyle yazıyor: Amr bin Amir ve evlatları Mearib’ten çıkarıldıktan sonra Benî Rabia ayrıldı ve Tehame’ye yerleşti. Bu ayrılıklarından dolayı onlara Huzâa adını verdiler... Huzâa, Kabe’nin yöneticiliğini üzerine aldı. Onlardan Amr bin Luhey bunu ilk üstlenen kişi oldu. Onun adı Harise b. Amir idi. İbrahim’in dinini tamamen değiştirdi ve halkı putlara tapınmaya mecbur etti. Bir rivayete göre o, Şam’a gitti, orada bir grubun putlara tapındığını gördü. Onlar Amr’a Kabe’ye dikmesi için bir put verdiler. Huzâa kavmi güçlendiği için Amr b. Luhey herkese zulmetmeye başladı. Cürhümlülerden hanif dininden olan biri bu konuda ona dedi ki: ‘Ey Amr! Mekke’de zulüm yapma ki, orası haram şehirdir. Ad’lılara ne oldu? Orada develeri olan Benî Amalika neredeler? İnsanlar bu şekilde yokoluyorlar.’ Amr bin Luhey Kabe’nin etrafına bir çok put dikti. Putperestlik Araplarda yaygınlaştı ve hanif din (geriye kalan çok az takipçisinin dışında) tümüyle değişti.

Cürhüm kabilesinden Şahne b. Halef bu konuda ona şöyle dedi: ‘Ey Amr! Mekke’ye ve Kabe’nin etrafına ilahlar yerleştirdin. Buranın hep bir Allah’ı vardı. Ama sen Kabe için halkın içine bir çok ilahlar soktun. Bil ki, Allah gelecekte evi için sizin dışınızda perdeciler getirecektir.’ Amr b. Luhey’in 354 yıl yaşadığı söylenmektedir.[6]


[1] -Mecmel-ut Tevarih ve’l Kısas, s.189-190, (520 yılında yazılmıştır), Bahar Melik-uş Şuera’nın araştırması, Tahran, Kelale Haver.

[2] -Tabakat-ı Nasırî, Tarih-i İran ve İslam, Minhac-u Sıraç, (M.S. 658), c.1, s.138, Abdulhay Habibi’nin çalışması, Tahran, Dünyay-ı Kitap, 1. baskı h.ş.1363

[3] -‘Allah bahira, saibe, vasile ve ham (cahiliyet döneminde çeşitli nedenlerle haram edilen dört tür evcil hayvan; İslam bu bidatları kaldırmıştır) diye bir şey (meşru) kılmamıştır. Fakat kafirler, yalan yere Allah'a iftira etmektedirler ve onların çoğunun da kafaları çalışmaz.’ (Maide/103)

[4] -el-İber Tarih-i İbn-i Haldun, Abdul Muhammed Ayeti’nin çevirisi (Farsça), c.1, s.379, Müessese-i Mutaliat ve Tahkikat-ı Ferhengi, 1. baskı h.ş.1363, tercüme, metin.  

[5] -İbn-i Hişam (Ö. h.k.218), Zendegani-i Muhammed İslam Peyamberi (Farsça çeviri: Seyid Haşim Resuli) c.1, s.52, Tahran, İntişarat-ı Kitapçı, 5. Baskı h.ş.1375

[6] -Ebu’l Hasan Ali b. Hüseyin Mesudi (Ö. h.k.346), Muruc-uz Zeheb ve Maadin-il Cevher, c.1, s.418 ve 419, (Farsça çeviri: Ebu’l Kasım Payende), Tahran, İntişarat-ı İlmi Ve Ferhengi, 5. Baskı h.ş.1374.

Diğer Dillerde Soru Tercümesi
Yorumlar
yorum Sayısı 0
Lütfen soruyu doğru giriniz
örnek : Yourname@YourDomain.com
Lütfen soruyu doğru giriniz
Lütfen soruyu doğru giriniz

Konusal Sınıflandırma

Rastgele Sorular

  • Ayetullah Hamenei’nin fetvasına göre akşam ve yatsı namazı ne zaman kaza olur?
    12055 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2009/07/13
    Bu sorunun kısa cevabı yoktur. Ayrıntılı cevap seçeneğini tıklayınız. ...
  • geçici nikahın aktı için kullanılan lafızlar nelerdir? Şartları ve Hükümleri nasıldır?
    8397 Evlilik Hutbesi 2015/05/03
    Geçici nikâhın aktini okumak için birkaç şart gereklidir: Aktin sıgasını okumak; şöyle ki süreli akitte bayan ve erkek’in rızası tek başına yeterli değildir. Belki bunun yanı sıra akit için okunan has lafızların okunması şarttır. İhtiyati vacip gereğince aktin sıgası sahih Arapça ile ...
  • Alkol veya jelâtin taşıyan çikolata ve ürünleri yemenin hükmü nedir?
    22394 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2011/10/23
    Belirtilen sorunun şerî cevabını elde etmek için büyük mercilerden (Allah onları korusun) fetva sorduk ve kendilerinin verdiği yanıtları aşağıda aktarıyoruz: Hz. Ayetullah Uzma Hamney’in (ömrü uzun olsun) Bürosu: Genel olarak aslında sarhoş edici sıvılar kısmından olduğu belli olmayan alkoller temiz hükmündedir. Bunlarla karışmış olan sıvılardan yararlanmak ...
  • İranlılar, Ömer’in eliyle mi Müslüman olmuştur?
    17688 تاريخ بزرگان 2012/01/18
    Eğer tüm İranlıların Ömer’in hâkimiyeti döneminde Müslüman oluşu kastediliyorsa, bu ihtimal kabul edilir değildir; zira İran Arap ve Müslümanlar tarafından fethedilmeden önce bir grup İranlı diğer ülkelerde bulunuyordu ve onlar İslam’ın doğuşunun ilk yıllarında Müslüman olmuştu. Ama Ömer’in hâkimiyeti döneminde İslam’ın İran’a girmesi ve Müslümanların davranışları nedeniyle bazı İranlıların ...
  • Cumartesi gününde ihtiyaçtan dolayı balık tutan bir şahsın cezası maymun olmak mıdır?
    44811 Tefsir 2012/05/16
    İsrail oğullarının şeklinin değiştirilmesinin salt gelir elde etmek için balık tutmaları olmadığı bilinmelidir; çünkü bu iş günah değildir ve şeklin değişmesi gibi bir neticesi de bulunmamaktadır. İslam’ın mantığında Allah katında bu amel ibadet sayılmaktadır. İmam Sadık (a.s) şöyle buyurmuştur: Ailesinin rızkını sağlamak için çalışan ve çaba gösteren ...
  • Niçin Hz. Mehdi (a.s) gaybet döneminde insanların hidayeti için bir kitap te'lif etmiyor?
    11544 Eski Kelam İlmi 2011/05/23
    Şimdi gaybet döneminde yaşıyoruz; bu dönem genel naiplerin dönemidir. Bu dönemde Şia'nın hidayeti gerekli şartları haiz Şia'nın büyük fakih ve alimlerinin üzerinedir. Ama bu dönemde Hz. Mehdi'nin insanların yararlanmaları için niçin bir kitap telif etmediği konusuna gelince bunun çeşitli nedenleri olabilir. Örneğin:
  • Cabir b. Efleh kimdir?
    6185 تاريخ بزرگان 2011/08/17
    Cabir b. Efleh-i İsmailî beş ve altıncı asırdaki İspanyalı gökbilimcilerinden olup “Kitabu’l-Hayat Fi Islahi’l-Mucesta” kitabının yazarıdır. O, muhtemelen Sivil’de (İşbiliye) dünyaya gelmiştir; zira bazı yazarlar ve özellikle de Cabir’in oğluyla tanışık olduğunu belirten Musa b.Meymun (529-600) ve Betruci onu İşbilî olarak adlandırmışlardır. Bazen Cabir b. Efleh’in adı başka şahıslar ...
  • Kur’an kıraatinin batini adabından kasıt nedir?
    9081 Kur’anî İlimler 2012/05/12
    Kur’an’ın İslam Peygamberinin ebedi mucizesi ve yüce Allah’ın kelamı olması itibari ile, İslam’ın başından beri Müslümanlar arasında özel bir saygı ve değere sahiptir. Müslümanlar, Kur’an ayetlerine teveccühle ve Peygamber Efendimizin (s.a.a) tavsiye ve hadisleri doğrultusunda, hatta bu semavi kitabın kıraatinde bile şu ana kadar eşi görülmemiş bir ...
  • Hangi kaynaklarda hüküm ve yaratıkların hikmeti beyan edilmiştir?
    7257 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2011/04/11
    Esasen her hikmeti bilmek mümkün değildir; zira Yüce Allah bazı maslahatlar uyarınca birçok konuyu insana bildirmemiştir. Beyan edilenler hususlar da çok geniştir ve onların tümünü elde etmek ve bilmek herkes için müyesser değildir. Bu sebeple ve ömür ve fırsatın sınırlı olmasına binaen en faydalı ...
  • Yok olmak mümkün mü?
    12558 Diraytü’l-Hadis (Hadis Etidü) 2009/08/25
    Bu sorunun kısa cevabı yoktur. Ayrıntılı cevap seçeneğini tıklayınız. ...

En Çok Okunanlar