เบื้องต้นสิ่งจำเป็นที่ต้องกล่าวถึงคือ รายงานฮะดีซที่กล่าวถึงคุณค่าของเมืองกุมและชาวเมือง หลังจากนั้นจะวิเคราะห์ฮะดีซและให้คำตอบที่เหมาะสมที่ว่า ประชาชนชาวเมืองกุมจะไม่ตกนรก พร้อมกับบทบัญญัติของการทำบาปในเมืองกุม ในฐานะที่เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ :

1.รายงานที่กล่าวถึงคุณค่าของเมืองกุม

อบุลฮะซันที่หนึ่งอิมามกาซิม (อ.) : กุมคือเมืองแห่งการรู้จักมักคุ้นกับอาลิมุฮัมมัด เป็นสถานที่ของบรรดาชีอะฮฺของพวกเขา แต่จะมีเยาวชนกลุ่มหนึ่งหายนะ เพราะดูถูกเหยียดหยามความผิดของบิดามารของตน ทำการเย้ยหยันบรรดาบรรพชนและผู้อาวุโส ด้วยสภาพดังกล่าวนั้นอัลลอฮฺทรงนำความชั่วร้ายของศัตรู และความต่ำทรามทั้งปวงกลับคืนให้พวกเขา”[1]

ท่านอิมามซอดิก (อ.) กล่าวว่า : เนื่องจากการทดสอบและความทุกข์ยากได้ย่างกายมาถึงท่าน ดังนั้น ท่านจงเดินทางไปกุม เนื่องจากเป็นสถานพำนักของวงศ์วานฟาฏิมะฮฺ และเป็นสถานให้ความสะดวกสบายแก่บรรดาผู้ศรัทธา เนื่องจากจะมีช่วงเวลาหนึ่งซึงบรรดาหมู่มิตรของสหายของเราจะแสดงความรังเกียจพวกเรา และออกห่างจากพวกเรา พวกเขาจะแนะนำว่าจงอย่าเป็นมิตรและอย่ารู้จักพวกเรา เลือดเนื้อและทรัพย์สินของพวกเขายังคงอยู่กับที่, ไม่มีบุคคลใดคิดร้ายกับเมืองกุมและชาวเมือง นอกเสียจากผู้ที่อัลลอฮฺ ทรงเหยียดหยามสาปแช่ง และให้พวกเขาห่างไกลจากความเมตตาของพระองค์”[2]

บะซันดียฺ รายงานจากยะฮฺยาว่า วันหนึ่งเขาได้อยู่กับท่านอิมาม อบัลฮะซันมูซา (อ.) ท่านได้กล่าวถึงเมืองกุมและประชาชนในเมืองนี้ และความปรารถนาที่พวกเขามีต่ออิมามมะฮฺดีย (อ.) ท่านได้ขอให้ความเมตตาพึงประสบแก่พวกเขา ท่านกล่าวว่า โอ้ อัลลอฮฺโปรดพึงพอพระทัยพวกเขาเถิด ...พวกเขาคือชีอะฮฺที่ดีของเราจากบรรดาชีอะฮฺทั้งหลาย, โอ้ อัลลอฮฺ โปรดทำให้ความรักของพวกเรา ถูกหล่อหลอมอยู่ในธรรมชาติของพวกเขาตลอดไป”[3]

2.การวิเคราะห์และสรุป

เมื่อพิจารณารายงานเหล่านี้ที่กล่าวเกี่ยวกับเมืองกุม คุณค่าอันสูงส่งของเมือง และชาวเมืองแล้ว เป็นเหตุผลประกอบสำหรับสิ่งที่จะกล่าวต่อไปนี้

2.1 การที่ชาวเมืองกุมไม่ตกนรก มิได้มีกล่าวหรือระบุไว้ในรายงานข้างต้น

2.2 ความศักดิ์สิทธิ์และคุณค่าของเมืองกุม สิ่งสามารถเข้าใจได้จากรายงานข้างต้นก็คือ มิได้หมายความว่าคนกุมทุกคนเป็นผู้บริสุทธิ์ หรือคนกุมทุกคนเป็นชาวสวรรค์ คือคนกุมทุกคนไม่ตกนรก เนื่องจากรายงานได้อธิบายในลักษณะที่ว่าเข้ากันได้กับประชาชนบางคนในเมืองเท่านั้น มิใช่ทั้งหมดทุกคน ทว่า สิ่งที่รายงานได้กล่าวต่อไปอีกก็คือ เยาวชนในเมืองกุมกลุ่มหนึ่งได้ทำความผิด พวกเขาต่างพบกับความหายนะทั้งสิ้น

2.3 ความยุติธรรมและวิทยปัญญาของพระเจ้าได้ระบุว่า ชาวกุมผู้อธรรมและผู้ก่อกรรมบาปต้องได้รับการลงโทษ (ลงนรก) ซึ่งไม่มีความแตกต่างกับชาวเมืองอื่นแต่อย่างใด แม้ว่าพวกเขาจะอยู่ในเมืองศักดิ์สิทธิ์ก็ตาม เพราะสิทธิของผู้ถูกอธรรมได้ถูกทำลายโดยเขา แน่นอน อัลลอฮฺคือผู้ทรงลงทัณฑ์อันแสนสาหัสสำหรับผู้ที่กระทำความผิด และจากตรงนี้จะเห็นว่าคำตัดสินของพระองค์เป็นตัวระบุว่า พระองค์คือผู้ลงโทษหนักหน่วงที่สุด แม้กระทั่งสามารถกล่าวได้ว่าสำหรับบุคคลที่อยู่ในเมือง หรือสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ซึ่งโอกาสทำความผิดนั้นมีน้อยมากกว่า