Ətraflı axtarış
Baxanların
6656
İnternetə qoyma tarixi: 2010/04/22
Sualın xülasəsi
Гуранын кәлмәләринин, ҹүмләләринин вә ја сурә вә ајәләрин тәртибинин илаһи вәһј васитәсилә олмасынын исбатында, Гурандан шәриәт һөкмләринин әлә ҝәтирилмәсиндә Гуранын нә гәдәр ролу вар?
Sual
Гуранын кәлмәләринин, ҹүмләләринин вә ја сурә вә ајәләрин тәртибинин илаһи вәһј васитәсилә олмасынын исбатында, Гурандан шәриәт һөкмләринин әлә ҝәтирилмәсиндә Гуранын нә гәдәр ролу вар?
Qısa cavab
Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы сечин
Ətreaflı cavab

Бу суалын ҹавабында ону гејд етмәк лазымдыр ки, әсасән сурәләрин тәртиб вә нәзминини мүҹтеһидин иҹтиһадына о гәдәр дә тәсири јохдур. Гуранда елә бир мәсәлә јохдур ки, о сурәләрин тәртибиндән әлә ҝәлмиш олсун. Һәмчинин, мәналары бир-бири илә ујғун олмајан ајәләрин дә тәртиблә дүзүлмәмәсинин фигһ һөкмүндә дәхаләти јохдур. Бу ҹәһәтдән, өз кәлами мәншәиндә бу ики мәтләбин исбатына[1] еһтијаҹ јохдур.

Фәгиһ үчүн иҹтиһадда ән мүһүм мәсәлә, Гуранын мөһтәвасынын, ајәләрин вә тәк-тәк кәлмәләрин бир-бирилә бағлы олуб илаһи вәһј олмасыдыр.[2] Бу да Гуранын бәлағәт вә фәсаһәт мөҹүзәси илә исбат олунур. Чүнки, бәлағәт тәкҹә кәлмәјә јох, һәм кәлмә, һәм дә мәнаја аид олур. Әсасән, мөһтәванын вә кәлмәләрин сәһиһ вә бағлы олмадығы һаләтдә фәсаһәт вә бәлағәтидән сөз ачмағын мәнасы јохдур.

Башга тәрәфдән һансыса бир ајәнин диҝәринин јериндә јазылмасы вә бунунла да ајәләрин мөһтәвасынын арадан ҝетмәси еһтималы мүҹтеһидин нәзәринә ҝөрә  Гуранда баш вермәмишдир. Чүнки, јериндә гејд олунмуш дәлилләрә әсасән Гуран һәр бир тәһриф вә дәјишикликдән узагдыр.

Һәр һалда, әҝәр мүҹтеһид еһтимал версә ки, һансыса ајә өз јериндә јазылмамыш вә һансыса ајә илә әвәз олунмагла мәнаја да тәсир гојубса, о заман фәгиһ иддиа едә билмәз ки, мәним вәзифәм јалныз Гуранын заһиринә әсасланмагдыр. Ән азы буна ҝөрә ки, белә еһтималлар Гуранын заһиринин бизим үчүн дәлил олмасыны суал алтына алыр. Бу ҹәһәтдән, Гуранын кәлмәләринин, ајәләри тәшкил едән тәркибләринин, һансыса мөһтәвасынын буна ҝөрә дәјишмәси вә бунларын Аллаһдан гејриси тәрәфиндән олмасы әслиндә, Гуранын тәһриф олунмасына дәлаләт едәрди ки, бу да әввәлдә гејд олундуғу кими баш вермәмишдир. Беләликә, Гуранын Аллаһ-тааала тәрәфиндән назил олмасыны әгл васитәси илә дә исбат етмәк олар. Бахмајараг ки, Гуранын тәһрифдән узаг олмасыны башга јолларла да исбат етмәк мүмкүндүр.

Беләликлә, Гуранын кәлмә вә тәркибләринин, һәтта мәҹмуә вә мөһтәвасынын да Аллаһдан гејриси тәрәфиндән олмасы еһтималы белә Гураны һөҹҹәт (дәлил) олмасындан салыр. Бәлкә дә, бәзиләринин Гуранын заһири хәбәрләринин һөҹҹәт олмасыны һесаб етмәјәнләрин дәлилләриндән бири Гуранын ајә вә сурәләринин јерләринин дәјишдирилмәсини гәбул етмәләридир. Онларын ишиндә ән бөјүк сәһв ондан ибарәтдир ки, белә фикирләширләр ки, Гураны кәнара гојмагла дини һифз едирләр, лакин онлар бу ишләри илә динин ән бөјүк сәнәдини вә ја әслиндә, бүтүн дини суал алтына апарырлар.[3]  



[1] Гејд олунан мәсәләнин мәнасы бу дејил ки, Гуранын Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) заманында ҹәм олунмасыны исбат етмәк олмаз. Бәлкә дә мәслә будур ки, бу мөвзунун фәгиһин иҹтиһадында кәлами бәһсләриндә ролу јохдур. Һәмчинин, әввәлдә гејд олунду ки, шиә алимләринин әксәријјәтинин рәји будур ки, дәлилләр нишан верир ки, Гуран, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) заманында ҹәм вә тәнзим олунмушдур. Бундан әлавә, әҝәр ајә вә сурәләрин тәртибиндә һансыса мүһүм мәсәләјә раст ҝәлсәк дә, тәнзимин позулмасы илә о мәсәлә әлдән ҝедәр (сурә вә ајәләриндә мејдана ҝәләҹәк әдәд мөҹүзәси кими бир мәсәлә) вә ја бүтүн бу тәртиб вә тәнзимләрин нәтиҹәсиндә хүсуси бир бағлылыг әлә ҝәлир. Бу мәсәләнин дә исбатына ҝөрә тарихи дәлилә еһтијаҹ јохдур, бәлкә әгл һөкм едир ки, бүтүн бу тәртиб вә нәзмләр илаһи вәһј васитәси илә вүҹуда ҝәлмишдир.

[2] Ајәләрин илаһи вәһј олмасындан әлавә, бир-бирилә бағлы олуб, “гәринеји сијаг” (үмуми мөһтәвадан әлә ҝәлән мәна) гануну алимләр арасында ихтилафлы мәсәләдир.

[3]  Мәһди Һадави Теһрани, Мәбани калами иҹтиһад, мүәссеји фәрһәнҝи Ханеји хирәд, Гум, биринҹи чап, тарих-1377 шәмси или. Сәһ-56-57.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Müntəzər (intizarı çəkilən) Məhdi barəsində şiənin nəzəri nədir?
    8487 Qədim kəlam 2010/11/10
    Yuxarıdakı sual çox külli və ümumi olduğundan, qərara almışıq ki, həzrət Məhdi (əleyhis-salam)-ın həyatı, qeybət dövrünün xəbərləri və zühur əlamətlərinə qısaca işarə etmiş olaq. O həzrətin adı “ م.ح.م.دM.h.m.d”dir. Onun çoxlu ləqəbləri vardır, o cümlədən: Qaim, Müntəzər, Sahibul-əsr və s. O həzrətin əziz atası imam ...
  • Nəzirin deyiliş qaydası və düzgün şəraiti nədir? Həddi buluğa çatmayanın nəzir etməsi düzgündür ya yox?
    8492 Əhd etmək, nəzr etmək və and içmək 2015/05/30
    Nəzirin tərifi: Nəzir budur ki, insan Allaha görə hər hansı bir yaxşı işi yerinə yetirəcək və ya hər tərki gözəl olan hər hansı bir əməli tərk edəcək.[1] Nəzirin növləri: Nəzir iki növdür: 1.Şərtli nəzir; Şərtli nəzir və ya şükür nəzri o nəzirdir ki, insan ...
  • İslamda Collekt düşüncə (toplum təfəkkür, nizamlaşmış düşüncələr) nəzəriyyəsi barəsində bizə məlumat vermənizi xahiş edirik.
    5755 Təzə kəlam 2011/09/10
    Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы ...
  • Tarixi- Təbəri etibarlıdırmı?
    9381 تاريخ بزرگان 2011/12/25
    1.             Tarixi ya rəvayi (hədisi) bir mənbənin mötəbər olması, onda olan hər şeyin yüz faiz doğru və düz olması mənasında deyil. Tarixi- Təbəri də bu qaydadan istisna olunmayıb. Bundan əlavə, yuxarıda qeyd olunan xəbər şiə mənbələrində yoxdur. 2.             Ravilərin bəzisi, bu xəbəri rəvayət edəni yəni ...
  • Bəzi Quran ayələrində həzrət Adəm (əleyhis-salam)-ın qara rəngli və dəyişkən torpaqdan yaradıldığı qeyd olunur. Onda demək olarmı ki, o həzrət qara dərili idi?
    5897 Təfsir 2011/05/17
    İnsanın xilqəti ilə əlaqədar Quranda çoxlu müxtəlif təbirlər bəyan olunmuşdur. Bu göstərir ki, insanın yaradılışı bir çox mərhələləri keçmişdir. O cümlədən:1. Torpaqdan yaranış:[1] “Ey insanlar! Əgər qiyamət günü barəsində şəkk-şübhədəsinizsə, (bilin ki,) Biz sizi torpaqdan ... xəlq ...
  • İnsanın cinlə əlaqədə olması mümkündürmü?
    10067 Qədim kəlam 2011/04/14
    Qurani- məcid cinin olmasını təsdiqləmiş və onun üçün aşağıdakı xüsusiyyətləri sayır: Cin oddan yaranmış bir varlıqdırş. Əksinə insan isə torpaqdan yaranmışdır.[1] Elm, idrak, haqqı ...
  • İslam və xristiyanlıqda mənəviyyatın fərqləri?
    7383 Təzə kəlam 2011/10/04
    Hər bir dində mənəviyyatın dəyər və etibarı, həmin dinin dəyər və etibarı ilə birbaşa əlaqəsi vardır. Xristiyanların özlərinin də etiraf etdiyinə görə xristiyan dininin mənbələri ağıla zidd təlimlərlə zəngindir. Təbii ki, belə mənbələrdən götürülən mənəviyyat bir çox kənara çıxmalarla müşahidə olunacaqdır. Bu islamla xristiyanlıq arasında olan ən mühüm ...
  • Vilayəti fəqihə əqidəli olmaq nə vaxtan başlayıb?
    7694 پیشینه تاریخی ولایت فقیه 2012/10/06
    Fiqhdə müctəhidlik dərəcəsinə çatan şəxs tərəfindən İslam cəmiyyətinin rəhbərliyi mənasına olan 2 vilayəti fəqih" məsələsi, bəzilərinin nəzərində İslam düşüncəsi tarixində təzə bir mövzudur və onun keçmişi iki əsrdən azdır. Bunlar iddia edirlər ki, şiə və sünnü fəqihlərinin heç biri bu məsələni araşdırmayıblar ki, fəqihin fətva və hökm ...
  • Hansı dəlillərə əsasən Məmun İmam Riza (əleyhis-salam)-ın bayram namazı qılınmasının qarşısını aldı?
    5085 تاريخ بزرگان 2012/03/14
    Məmunun İmam Əli ibni Musər-Riza (əleyhis-salam)-ın imaməti ilə fitr bayram namazı qılınmasının qarşısını almasının ümdə dəlili o həzrətin namaz qılması ilə əlaqədar hökumətə yönələn təhlükə hissi idi. Bu hadisə Mərv (Xorasan) əhalisinin İmam Riza (əleyhis-salam)-ın müsəllaya getməsi xəbərini eşitməklə eyni zamanda hamılıqla evlərindən müsəllaya tərəf axışmaları zamanı ...
  • Demokratiya ilə əlaqədar İslamın mövqeyi nədir?
    6605 Nizamlar (Qurluşlar) 2011/04/16
    Demokratiya cəmiyyətin idarə olunması yollarından biridir. Əksəriyyətin rəyinə, fərdi, mədəni və s. azadlıqlara ehtiram qoyulması onun bariz xüsusiyyətlərindəndir. Əksəriyyət həmişə haqq olmağı və əksinə, haqq olmaq əksəriyyəti tələb etməsə də[i] amma əksəriyyət (hökuməti) zühur ərsəsinə çatdıra,[ii] yaxud özünün məqbul ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    152671 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    126886 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    106021 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    99609 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    82783 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    68878 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    49241 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    37231 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    36622 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    35590 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...