Gelişmiş Arama
Ziyaret
9778
Güncellenme Tarihi: 2012/01/01
Soru Özeti
Ziyaeret-i aşura’nın metni ve senedi hakkında bir açıklama yapar mısınız?
Soru
Ziyaeret-i aşura’nın metni ve senedi hakkında bir açıklama yapar mısınız?
Kısa Cevap

Bu ziyartnanemenin asıl kaynağı iki kitaptır: Birincisi (hicri kamerinin 348. Senesinde vefat eden) Cafer b. Muhammed b. Kuvluviye’i Kumi tarafından kaleme alınan “Kamilu’z - Ziyarat” adındaki kitaptır. Diğeri (hicri kamerinin 385 ve 460. Senelerde yaşayan) Şeyh-i Tusi tarafından kaleme alınan “Misbahu’l - Müçtehit” adındaki kitaptır. Bazı ilkeler ve kurallara göre ibn-i Kuvleviye’nin senedi muteber ve güvenilirdir. Ama “Misbahu’l - Müçtehit” kitabında zikredilen rivayetler hakkında şöyle demek gerekir: Bu kitap bu ziyaret için toplam iki senet zikretmiş. Bu iki rivayeti nakleden ravileri değerlendirirken hakkında söylenilecek şey üç halet dışında değildir: Bu raviler ya güvenilir kimselerdir, ya bir merhalede güvenirlirliği açık bir şekilde dile getirilmemiş ve güvenirliliği ispatlamış bir ravinin kenarında ismi zikredilmiş, ya ravinin güvenirliliği tesbit edecek karineler var olmaktadır. Bu nedenle ziyaret-i aşuranın senedinin sahih ve doğru ve hiçbir sorununun olmadığını diyebiliriz. Rivayetin metnine de bazı işkaller yapılmıştır ki bu sitede detaylı bir şekilde bu işkallere cevap verilmiştir. Daha fazla bilgi edinmek için cevabın detaylısını okuyunuz.

Ayrıntılı Cevap

“Ziyaret-i aşura” İmam Bakır ve İmam Sadıktan (a.s.) nakledilerek bize ulaşmış. Bu nedenle senedinin muteber ve güvenilir olduğunu kabul görülmesi gerekir. Bunun delilin yanı sıra başka bir delilde içeriğinin ve muhtevasının kuranın öğretilerine ve diğer rivayetlerle tezat ve çelişki içinde olmamasıdır. Eğer bu bağlamda tezat ve çelişki içinde olmuş olsaydı muteber ve güvenilir hadisler sınıfından sayılamazdı. Aşağıdaki açıklamalar bu her iki konuya da işaret etmektedir:

Bir: Ziyareti Aşura:

Bu ziyartnamenin asıl kaynağı iki kitaptır: Birincisi (hicri kamerinin 348. Senesinde vefat eden) Cafer b. Muhammed b. Kuvluviye’i Kumi’nin kaleme aldığı “Kamilu’z - Ziyarat” adlı diğeri (hicri kamerinin 385 ve 460. Senelerde yaşayan) Şeyh-i Tusi’nin kaleme aldığı “Misbahu’l - Müçtehit” kitabıdır. Bu esasa binaen ilkin “Kamilu’z - Ziyarat” adlı kitaptaki senet silsilesini ve daha sonra “Misbahu’l - Müçtehid” adlı kitaptaki senet silsilesini kâmil bir şekilde incelemeye çalışacağız:

1-1.         Cafer b. Muhammed b. Kuvluviye’nin kaleme aldığı “Kamilu’z-Ziyarat”:

İbn-i Kuvluviye ziyaret-i aşuranın sevabı hakkında şöyle yazıyor:

Hakim b. Davut ve başkaları Muhammet b. Musa el - Hemedaniden, Hemedani Muhammed b. Halit-i et - Tayalisiden, Tayalisi Seyf b. Ömeyre ve Salih b. Ubeyde’den, bütün bunlar dan Alkeme b. Muhammed el - Hadremi ve Muhammed b. İsmail’den, Muhammed b. İsmail Salih b. Ukbe’den, Salih bini Ukbe de Malik b. El-Cüheyni’den, Cüheyni imam Caferin (a.s.) babası olan Muhammed Bakır’dan (a.s.) naklederek şöyle buyurdu: “Kim muharrem ayının aşura gününde Hz. Hüseyin’i (a.s.) ziyaret ederse…

Sonra ziyareti aşuranın senedi hakkında şöyle diyor:  Salih b. Ukbe el-Cehnii ve Seyf b. Ömeyre diyor Alkeme b. Muhammed el-Hadremi diyor ben Ebu Cafer’e (a.s.) söyledim: bana bir dua öğret onu bu günde okuyayım…”

Alkeme b. Hadremi diyor: Ebu Czfere (a.s.) arz ettim: Bana bir dua öğret her ne zaman bu günde o hazrete yaklaştığımda onu okuyayım ve bir dua bana öğret o Hazreti yakından ziyaret edemezsem uzak şehirlerden damlara çıkıp o hazrete bulunduğum yerden selamlayarak oradan o duayı okuyayım.

Hazreti (Bakır) şöyle buyurdu: “Ey Alkeme! O hazrete işaret ile selam verdikten ve iki rekât namaz kıldıktan… sonra aşura gününde Ebu Abdullah el-Hüseyin’in (a.s.) ziyareti hakkında şöyle de: Ey Eba Abdullah sana selam olsun, sana selam olsun ey Allah Resulünün oğlu, selam sana olsun ey Allahın şeçkini ve Allahın seçtiği kişinin seçilmişinin oğlu. Selam sana olsun ey müminlerin emiri ve tüm halifelerin üstünü olanının oğlu, sana selam olsun ey âlemdeki kadınlarının üstünü olan Fatime’nin oğlu…[1]

Rivayetin başı iki kişinin vasıtasıyla Yani Alkeme b. Muhammed Hadremi ve Malik b. A’yen-i Ceheni ile masuma kavuşuyor. Her iki tarikte (yol) Salih b. Akebe onlardan nakletmiştir. Ancak birisinde Seyf b. Umeyre birliktedir ve diğerinde ise tek başınadır. Rivayetin sonunu ise Salih b. Ukbe ve Seyf b. Umeyre, Alkeme b. Hadremiden o da İmam Bakırdan (a.s.) nakletmiştir. Netice itibariyle rivayet üç senet ile nakledilmiştir.

a)   Hakim b. Davut b. Hakim ve başkaları Muhammed b. Musa el-Hemedani’den, Hemedani de Muhammed b. Halit et-Teyalisi’den, Teyalisi Salih b. Seyf b. Ömeyre’den ve Ömeyre de Alkeme b. Muhammed el-Hadremi’den.

b)   Hakim b. Davut b. Hakim ve başkaları Muhammed b. Musa el-Hemedani’den, Hemedani Muhammed b. Halit et-Teyalisi’den, Teyalisi de Salih b. Seyf b. Ömeyre’den ve Ömeyre de Alkeme b. Muhammed el-Hadremiden.

c)   Muhammed b. İsmail Salik b. Ukbe’den, Ukbe Malik b. El-Ceheni’den, Ceheni Ebu Cafer hz. Bakırdan (a.s.).

Üçüncü senette iki ihtimal var olmaktadır: Biricisi: İbni Kuvleviye “ziyareti aşurayı” Muhammed b. İsmail’in kitabından nakletmiş olmasıdır. Şeyhi Tusi’nin ondan naklettiği gibi. Bu durumda daha sonra anlatılacağı üzere rivayet Muhammed b. İsmail’e ve ondan sonra Salih b. Ubade’ye kadar doğru olacaktır. İkincisi: Muhammed b. İsmail de Muhammed b. Halit et-Tayalisi’ye atıf edilirse senet şöyle olacaktır:

Hekim b. Davut, Muhammet b. Musa el-Hemedani, Muhammed b. Halit, et-Tayalisi, Muhammed b. İsmail b. Bezii, Salih b. Ukbe, Malik el-Ceheni.

Elbette bu ihtimal çok uzaktır. Zira şu ihtimal daha güçlüdür ki Muhammed b. İsmail’in kitabı o zamanda tanınmış ve şeyh Tusi ile ibni Kuvleviye; her ikisi “ziyareti aşurayı” bu kitaptan nakletmişlerdir.

İbn-i Kuvlevi’ye İle Alakalı Senedin İncelenmesi:

İbni Kuvlevi’ye kendi kitabının Mukaddimesinde şöyle yazıyor: Benim Ehlibeyt (a.s.s.) tarafından “ziyaret aşura” ve diğer konular ile alakalı var olan tüm rivayetlere ihatam yoktur. Ama bu kitapta getirdiğim her ne varsa güvenilir ve bizim ashaplarımızdan nakledilmiştir. Konumu meçhul ve imamların rivayetleri bağlamında tanınmamış ve hadis ve ilimde meşhur olmayan kimselerden hiçbir rivayet nakletmemişim.[2]

Şeyh Hur Amuli Ali b. İbrahimin tefsirindeki ravilerin güvenir olmaları hakkında şahitlik yaptıktan sonra “Kamiluz-ziyarat” ın ravileri hakkında şöyle diyor: Hakeza Cafer b. Muhammed b. Kuvleviye de “Kamilu’z-ziyaret”in ravilerinin güvenirliliği hakkında şahitlik vermiş. Onun “Kamilu’z-ziyaret”in önsüzünde yaptığı açıklama, Ali b. İbrahimin söylediklerine oranla daha net ve açıktır.[3]

Elbette bazı büyük şahsiyetler şu mebnayı kabul etmişlerdir ki bu ibareler sadece ilk vasıtayı güvenilir kılıyor. Yani ibni Kuvleviyenin vasıtasız olarak kendisinden naklettiği kişinin güvenirliğini sağlıyor.[4] Bu mebna Ayetullah Huyi’nin “en-nihayede” kabul ettiği mebnadır.[5] Elbette daha önceki yazmış olduğu yazılarda şöyle gelmiştir: Bu ibareler açık bir şekilde şuna delalet etmektedir ki ibni Kuvleviye masumlardan (a.s.) hiçbir rivayet nakletmemiştir. Nakletmiş ise bizim ashaplarımızdan güvenilir (muvssak) kimselerden nakletmiştir.[6] Bu durumla birlikte bu hadisin ravilerine bir göz atmak lütuftan yoksul değildir.

Hekim Bin-i Davut Bin-i Hekim:

Eğer rical (ravilerin biyografisini inceyen)

Diğer Dillerde Soru Tercümesi
Yorumlar
yorum Sayısı 0
Lütfen soruyu doğru giriniz
örnek : Yourname@YourDomain.com
Lütfen soruyu doğru giriniz
Lütfen soruyu doğru giriniz

Konusal Sınıflandırma

Rastgele Sorular

  • Lütfen Hz. Yusuf kıssasındaki önemli noktaları açıklar mısınız?
    45081 Masumların Siresi 2010/11/08
    Kur’an’daki en güzel kıssa olarak nitelendirilen Hz. Yusuf (a.s) kıssası ders, ibret ve şahsi, ahlakî, içtimai ve ailevî erdemleri içermektedir. Bu erdemlerden bazıları şunlardır: 1. İnsanları Allah’a doğru çağırma yolunda Peygamberlerin ifa ettikleri rolü ve çektikleri sıkıntıyı tanımak
  • Mü’minun Suresinin 101. Ayeti ile Saffat surenin 27 ve 50. ayetleri arasında var olan çelişkiyi nasıl bertaraf ediyorsunuz?
    8956 Tefsir 2012/06/10
    Genel anlamda kuranı kerim ayetleri arasında ve özel anlamda soruda zikredilen ayetler arasında çelişki ve tezat bulunmamaktadır. Zira “o günde hiç kimse başka bir kimseden sual etmez ve yârdim dilemez” şeklindeki ayetler, dirilmenin ilk merhalesine işaret etmektedir. Bu da o günün çok dehşetli bir gün ve o ...
  • Hz. Abbas su getirirken hangi şiiri okudu?
    15574 Büyük Şahsiyetlerin Siresi 2011/12/20
    Eskiden savaşçılar savaşlarda kendi safındakilere moral vermek, düşmanların da moralini bozmak için şiarlar verir, kahramanlık şiirleri okurlardı. İmam Hüseyin (a.s) ve ashabı da aşura günü anlamlı ve etkili şiarlar verir, kahramanlık şiirleri okurlardı. İmamın (a.s) değerli kardeşi Hz. Ebulfazl Abbas da aşura gününde güzel ve eşsiz şiirler ...
  • 'Her gün Aşuradır, her yer Kerbela' sözü bir hadis midir? Hadis ise senet ve itibarı ne ölçüdedir?
    11651 Masumların Siresi 2009/02/22
    Hadis kitaplarında 'Her gün Aşuradır, her yer Kerbela' sözünün Masumlara (a.s) ait olduğuna dair bir delile rastlamadık. Ancak bu söz Kerbela olayı hedef ve maksadını ifade etmek yönünden güzel bir anlamı ifade eden anlamlı mesajlar içeren bir sözdür. Zira İmam Mehdi (a.s) zuhur edip zalimlerin kökünü ...
  • Bir insan Cuma gecesi veya günü ölürse, her zaman için kabir baskısından güvende olur, diye söylenen söz doğru mudur?
    10870 Eski Kelam İlmi 2012/01/18
    Hafta içinde Cuma gecesi ve gününün özel bir üstünlük ve değeri vardır ve bunlardan birisi şudur: Eğer mümin bir insan bu vakitte dünyadan göçerse, onun bereket ve değeriyle kabir ve berzah âlemindeki bazı sorun ve hadiseler ondan uzak kılınır. Peygamber-i Ekrem’den (s.a.a) şöyle rivayet edilmiştir: Cuma, günlerin efendisidir ve ...
  • Neden Allah cennetin çoğunu maddi hususlar ile nitelemiştir?
    6922 Eski Kelam İlmi 2012/05/27
    Kur’an-ı Kerim’de cennet ve cehennem hem maddi özellikler ve hem de ruhani ve manevi özellikler ile betimlenmiştir. Maddi nimetler ile nitelemek, birçok insanın manevi ve ruhani nitelemeler aracılığıyla bilgi edinmesinin zor ve hatta imkânsız olması nedeniyledir. Zira insanların zihni daha çok maddi konulara alışıktır ve bu nedenden ...
  • Evrendeki boylamsal silsileyi açıklar mısınız?
    7155 İslam Felsefesi 2010/09/22
    Meşa, İşrak ve Aşkın Hikmet ekolü taraftarı dâhil tüm ilahî bilgeler “bir kaidesi” esasınca şöyle demektedir: Yüce Allah yalın ve birdir. Hakeza bir cihete sahiptir. Bu nedenle yaratılış evreni ve birçok sonucun bir ve yalın olan ilahî zattan sadır olması muhaldir. Bundan dolayı bilgeler akıllar ...
  • İmam Hüseyin’in (a.s) kıyamında şehitlerden kaç tanesi Allah Resulü’nün (s.a.a) ashabındandı?
    7876 Büyük Şahsiyetlerin Siresi 2012/08/26
    Son Aşura araştırmacıları arasında ve yaptıkları tahkikat sonucu, İmam Hüseyin’in (a.s) yarenleri arasında beş kişinin Peygamber’in (s.a.a) ashabından olduğu ve Aşura kıyamında şahadete eriştikleri meşhurdur. Bu beş kişi şunlardır: Enes b. Haris, Hani b. Urve, Müslim b. Evsece, Habip ibni Mezahir ve Abdullah b. Yektar ...
  • Pak ve tertemiz olan ehlibeyt İmamlarının (a.s.) kabirleri hangi şehirlerdedir?
    13840 تاريخ بزرگان 2011/09/21
    Pak ve tertemiz olan ehlibeyt İmamlarının (a.s.) kabirleri aşağıdaki Şehir ve Ülkelerdedir:1-  İmam Ali’nin (a.s.) mübarek kabri Irak’ın Necef şehrinde.
  • Niçin bir erkeğin şahitliği iki kadının şahitliği ile eşittir?
    21658 Hukuk ve Şer’I Hükümler Felsefesi 2009/07/04
    Yüce Allah tarafında insanlar için belirlenen kanunlar yaratılış âlemi, evrenin gerçekleri ve insanın yaratılışı ile uyum içindedir. Kadının yaratılışı erkeğin yaratılış ve yapısı ile farklı olduğu için Bu iki varlığın görev ve hükümleri de farklıdır. Bu görevlerden biri mahkemede şahitlik yapmaktır Bu görev hislerin etkisinde kalınmadan ve ...

En Çok Okunanlar