جستجوی پیشرفته
بازدید
16339
آخرین بروزرسانی: 1392/07/17
خلاصه پرسش
اگر پس از انجام کارهای نیک، دیگران از ما تعریف و تمجید کنند و در دل شادی و خوشحالی ایجاد شود، آیا ریا است؟ و آیا گناه‌های دل و قلب تا وقتی بروز و ظهور پیدا نکرده، دارای عقوبت است؟
پرسش
آیا «سمعه» که به نوعی صورت دیگری از ریا می‌‌باشد و از این‌که ما را ستایش و تعریف کنند در دل خوشی و شادی ایجاد شود، گناه محسوب می‌‌شود؟ و در حالت کلی؛ گناه‌‌های دل و قلب چون هنوز بروز و ظهور پیدا نکرده به جز اثر درونی دارای عقوبت نیز می‌‌باشد؟ و اگر دارای عقوبت نیست، پس ما برای مثلاً حسود آیا می‌‌توانیم بگوییم که این شخص تا وقتی حسادت در دل دارد خارج از دایره تقوای واقعی قرار دارد؟
پاسخ اجمالی
1. اگر کارها به نیّت الهی انجام گیرد و هدف رضایت خداوند باشد، در صورتی که خداوند آن کار را پیش مردم نمایان سازد، و از تعریف و ستایش آنها در دل، خوشی و شادی‌ای ایجاد شود، ایرادی ندارد. در حدیث قدسی آمده است: «عَمَلُکَ الصَّالِحُ عَلَیْکَ‏ سَتْرُهُ‏ وَ عَلَیَّ إِظْهَارُهُ»؛[1] بر تو لازم است اعمال نیکت را پنهان نمایی و بر من است که آن‌را آشکار نمایم. بنابر این، در صورتی عمل نیک انسان ریا محسوب می‌شود و عقوبت الهی را به دنبال دارد که از اول کار برای رضای خدا انجام نگیرد و یا در ادامه، هدفش نشان دادن(ریا) و یا به گوش دیگران رساندن(سمعه) باشد.
2. درباره نیت اعمال و کردار زشت تا زمانی که به مرحله عمل نرسیده؛ اگر چه پروردگار؛ با رحمت واسعه خود افکار زشت انسان را از دایره عقوبت استثنا نموده است، اما باید به این موضوع نیز توجه داشت که در صورت زدوده نشدن این افکار، سرانجام این نیت‌های ناپسند، خود را در رفتار و گفتار ظاهری انسان نشان خواهد داد و ممکن است سبب نمایان شدن آن گردد. در روایتی امیر مؤمنان علی(ع) می‌فرماید: «مَا أَضْمَرَ أَحَدٌ شَیْئاً إِلَّا ظَهَرَ فِی فَلَتَاتِ‏ لِسَانِهِ وَ صَفَحَاتِ وَجْهِه»؛[2] کسى چیزى را در درونش پنهان نمی‌کند، مگر این‌که از سخنان بی‌تأمّلش و از رنگ و رخسارش آشکار می‌گردد.
3. حسد نیز از صفات نکوهیده‌ای است که نیاز به درمان دارد و تا زمانی که به دایره عمل کشیده نشده عقوبتی ندارد، اما همان‌گونه که بیان شد افکار منفی و بدخواهی برای دیگران اگر معالجه نشود ممکن است به مرور، سبب بروز آن در خارج از ذهن شود و انسان را از دایره پرهیزکاران و مؤمنان واقعی خارج سازد.       

[1]. مجلسی، محمد باقر، بحار الأنوار، ج 67، ص 233، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، 1403ق.
[2]. شریف الرضی، محمد بن حسین، نهج البلاغه، ترجمه، انصاریان، حسین، ص 323، پیام آزادی، تهران، چاپ دوم، 1386ش.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

  • نگاه کردن بانوان به بدن یکدیگر در استخر و... چه حکمی دارد؟
    55980 همجنس گرایی 1389/08/17
    فتوای حضرت آیة الله العظمی خامنه‌ای دراین باره همان فتوای حضرت امام خمینی است، که در زیر بیان می‌شود:‌نگاه کردن به عورت دیگرى حرام است، اگر چه از پشت شیشه یا در آیینه یا آب صاف و مانند اینها باشد... ولى زن و شوهر مى‏توانند به تمام بدن یکدیگر نگاه ...
  • اگر شخص روزه‌داری را در غیر ماه رمضان با علم به روزه بودن او به طعام دعوت کنند، وظیفه شخص روزه‌دار چیست؟
    19311 روزه های مستحب، مکروه و حرام 1391/05/26
    اگر روزه‌ی این شخص (مانند قضای رمضان) واجب باشد و وقت قضاى روزه‌ی او تنگ نباشد، مى‌تواند پیش از ظهر، روزۀ خود را باطل نماید، ولی بعد از ظهر جایز نیست که روزۀ خود را باطل کند.[1] اما اگر روزه‌ی او ...
  • آیا در منابع اسلامی به موضوع ختم سوره انعام و دعاهای مرتبط با چنین ختمی اشاره شده است؟
    32273 دستور العمل ها 1392/07/28
    علامه مجلسی درباره چگونگی ختم انعام برای حاجات مهم، به نقل از کتاب‌ »الاختیار» سید ابن باقی می‌گوید: که پیامبر اکرم(ص) فرمود: اگر کسی می‌خواهد خدا دعایش را مستجاب کند، پس در روز یک‌شنبه وضو بگیرد و بعد از نماز ظهر دو رکعت نماز بگذارد و بعد از ...
  • یک مربی خوب از نگاه قرآن دارای چه ویژگی‌های است؟
    31685 تبلیغ و گفتگو 1392/09/24
    در آیات متعددی از قرآن، در توصیف ویژگی­های پیامبران، صفاتی برای آنان نقل شده است. با توجه به این‌که این بزرگواران برترین و والاترین مربیان و معلمان بشریت هستند، این صفات می‌‌تواند سرمشق خوبی برای دیگر افراد، در امر تربیت مردم باشد. مهم‌ترین ویژگی یک مربی خوب، دلسوز ...
  • آیا امامت و ولایت فقیه، بحثی کلامی است یا فقهی؟
    14467 دلائل ولایت فقیه 1393/05/23
    لازم است قبل از پاسخ به دو نکته توجه شود: 1. موضوع علم کلام،[1] ذات و صفات و افعال خداوند است؛[2] ولی موضوع علم فقه، افعال مکلفین می‌باشد.[3] 2. متکلمان شیعه‌ امامیه، امامت را منصبی الهی ...
  • تغییر جنسیت چه تأثیری بر «حق حضانت» کودک دارد؟
    15357 احکام تغییر جنسیت 1386/11/14
     حضانت در لغت «پروردن» است، و در اصطلاح فقه و حقوق مدنی، پرورش اطفال است به وسیلۀ پدر و مادر و نزدیکان او، که هم حق است و هم تکلیف، پرورش از لحاظ مادی و هم معنوی و هم اخلاقی است.قانون مدنی ایران در مواد 1169، 1170، 1176 صریحاً حق ...
  • شیعیان به چند فرقه تقسیم می‌شوند؟
    74446 فرقه های منشعب از شیعه 1387/07/27
    واژه‌ی "شیعه" در لغت به معنای "پیرو" و "یاور"، هم‌چنین به معنای "منهاج و دین یکسان داشتن" آمده است. و در اصطلاح میان مسلمانان، وابستگی ویژه‏‌ای به پیروان حضرت علی(ع) پیدا کرده است. در مورد پیروان آن‌حضرت نیز در معانی متعددی؛ مانند دوست‌دار و محبّ حضرت علی(ع)، یا ...
  • کدام آیه از قرآن، خودستایی را نکوهش می کند؟
    16712 گناه و رذائل اخلاقی 1393/01/19
    شاید یکی از واضح‌­ترین آیه‌­هایی که خودستایی را نکوهش می‌­کند، بخش پایانی آیه 32 سوره نجم است: «فَلا تُزَکُّوا أَنْفُسَکُمْ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقى» یعنی خود را پاکیزه اعلام نکنید. خدا پرهیزکاران را بهتر ‏می‌‌­شناسد. ...
  • منظور از چشم دل چیست؟
    33151 شهود قلبی 1391/08/25
    منظور از دیدن با چشم دل، همان‌گونه که در پاسخ‌هایی قبلی آمده بود، ادراک شهودی و دریافت با دل و قلب است؛ برای توضیح بیشتر سخن امام سجاد علی بن حسین(ع) را در این زمینه نقل می‌کنیم. آن‌حضرت می‌فرماید: برای هر انسان و بنده چهار چشم قرار ...
  • برخی روایات به خوردن خرمای برنی توصیه کرده و برخی دیگر آن‌را مضر دانسته‌اند. دلیل این ناهمخوانی چیست؟
    12906 حدیث 1401/02/12
    خرما یکی از میوه‌های بهشتی و پربرکت است که در قرآن از آن فراوان یادشده، و در منابع روایی نیز به استفاده از آن سفارش شده است.[1]یک نوع از خرما، خرمای «بَرْنِی» است. کلمه «برنی» با فتحه روی حرف «باء» و ...

پربازدیدترین ها