جستجوی پیشرفته
بازدید
6544
آخرین بروزرسانی: 1397/01/04
خلاصه پرسش
معنای «تحکیم» یا «حکمیت» که خوارج، معتقد به آن‌را کافر می‌دانستند چیست؟
پرسش
معنای «تحکیم» یا «حکمیت» که خوارج، معتقد به آن‌را کافر می‌دانستند، چیست؟
پاسخ اجمالی
«تحکیم» و «حکمیت» از ریشه «حکم» به معنای داوری کردن است. «حَکَم»‏، «حکیم»‏ و «حاکِم» از صفات خداوند بوده  و از نظر معنا نزدیک به هم می‌باشند و همگی معنای «داور» را می‌دهند. «حکومت» در اصل به معنای جلوگیری از ستم می‌باشد و به همین جهت عرب به افسار حیوان «حکمت» می‌گوید؛ زیرا با آن جلوی حیوان را می‌گیرند و او را به مسیر درست راهنمایی می‌کنند.[1]
با توجه به بحث لغوی بالا، در ارتباط با چگونگی شکل‌گیری حکمیت و مخالفت خوارج با آن باید گفت؛ بعد از آنکه در نبرد صفین، معاویه شکست خود را حتمی می‌دید با پیشنهاد نیرنگ‌آلود عمرو عاص، دستور داد تا قرآن‌ها را بر سر نیزه کردند و با این فریب، دوستان نادان علی(ع) دست از یاری آن‌حضرت برداشتند، اما گروهی از آنها بعد از آنکه متوجه شدند که فریب خورده‌اند، به جای این‌که خود را در زمینه سستی در صحنه نبرد، سرزنش نمایند، با گسترش یک مغالطه و با استناد به برداشت نادرست خود از آیه شریفه «إن الحکم الا لله»[2] (حکم و داوری مخصوص خداوند است) انگشت اتهام را به سمت امام علی(ع) نشانه گرفتند و پذیرفتن رأی حکمین از سوی حضرتشان را مخالفت با این آیه دانسته و بر همین اساس، ایشان را کافر پنداشته و درخواست کردند تا توبه کند![3] البته هم امام و هم یارانشان به این شبهه، پاسخ منطقی دادند ولی آنان از لجاجت خود دست برنداشته، جنگ خونین نهروان را به راه انداخته و در نهایت، امیرالمؤمنین(ع) را به شهادت رساندند.
 

[1]. ر. ک: ابن منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب،  ج 12، ص 140 - 141، بیروت، دار صادر، چاپ سوم، 1414ق.
[2]. یوسف، 67.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

  • اجرای قصاص در افغانستان چگونه انجام می شود؟
    15803 Laws and Jurisprudence 1387/04/09
    افغانستان کشوری اسلامی است، قصاص به عنوان یکی از مجازات های اسلامی مورد توجه بوده و با شرایط و معیارهای موجود در فقه حنفی اجرا می شود.براساس قوانین این کشور، تمام احکام قطعی دادگاها لازم الاجرا است؛ مگر احکام مربوط به ...
  • ارتباط میان روح و بدن چگونه است؟
    71134 Islamic Philosophy 1387/11/05
    در مورد رابطه روح و بدن باید گفت بدن مرتبه ای از مراتب نفس و روح است و به همین دلیل در حقیقت، بدن در نفس و روح است نه این که روح در بدن موجود باشد؛ زیرا براساس حکمت متعالیه نفس به دلیل جامعیت و قوت وجودی دارای مراتبی ...
  • حقیقت گناه چیست؟ و چه اثرى بر روح و روان انسان دارد؟
    58760 گناه 1386/03/23
    پرسش مطرح شده در چهار بخش قابل بررسی است:حقیقت گناه: گناه که در عربى به آن «اثم» و «عصیان» گفته مى‏شود، به معناى سرپیچى از امر مولا و خطا و لغزش است. انسان گناه کار به جاى اطاعت از عقل، از شهوت و غضب پیروی مى‏کند، ...
  • پیشینه نگارش مقتل‌نویسی شهدای کربلا از چه زمانی آغاز شد؟
    8103 تاریخ 1392/11/20
    تک‌نگاری حادثه‌ها، یک گونه از نوشته‌های تاریخی است که مسلمانان در قرون نخستین برای ثبت وقایع مهم از آن بهره جسته‌اند. چنین نوشته‌هایی اغلب پیرامون روزهای پُر حادثه‌ای است که سرنوشت تاریخی مسلمانان را دچار تحوّل می‌کند.[1] یکی از تلاش‌های جدّی مورّخان در تدوین ...
  • آیا رفتاری که قبعثری در مقابل تهدید حجاج بن یوسف انجام داد، می‌تواند الگویی باشد که سخن دیگران را حمل بر صحّت کنیم؟
    4541 تاريخ بزرگان 1397/08/01
    ابتدا باید گفت؛ «حمل به صحّت» و «بازی با کلمات برای نجات خود» دو موضوع جدا از هم می‌باشند و آنچه در داستان قبعثری آمده از نوع دوم است. با ذکر این نکته به گزارش این داستان می‌پردازیم. حجّاج بن یوسف ثقفی[1] قبعثری و ...
  • ازدواج شغار، از دیدگاه اسلام چه حکمی دارد؟
    15099 ازدواج 1392/04/13
    در عصر جاهلیت به واسطۀ این که حرمتى براى زن قائل نبودند مهریه را که حق مسلّم زن بود اولیاى او مى‌گرفتند و حتى در پاره‌اى از موارد مهریۀ یک زن را ازدواج زن دیگرى قرار مى‌دادند - مثلاً برادرى خواهر خود را به ازدواج شخصى در ...
  • از چه راه‌هایی چشم‌زخم دفع می‌شود؟
    151954 تفسیر 1386/08/13
    چشم‌زخم از تأثیرات نفسانی است که دلیلی بر نفی آن وجود ندارد، بلکه حوادث بسیاری دیده شده است که با چشم‌زدن منطبق است.شیخ عباس قمی(ره) در تعویذات چشم‌زخم، خواندن آیه‌ی 51 سوره‌ی مبارکه‌ی قلم را سفارش کرده است. این آیه با توجه به شأن نزول آن ...
  • تفسیر «منهج الصادقین» ملا فتح الله کاشانی دارای چه امتیازاتی هست؟
    16320 علوم قرآنی 1392/05/14
    تفسیر «منهج الصادقین فی تفسیر القرآن المبین و إلزام المخالفین‏»[1] نوشته ملا فتح اللّه کاشانى از علمای شیعه بوده که در قرن دهم (متوفی 988 یا 997 یا هـ.ق) می‌زیست.[2] این تفسیر، از تفاسیر ارزشمند شیعى است که به ...
  • بهترین راه شناخت و پی‌بردن به اوصاف خدای کریم کدام است؟
    24395 صفات الهی 1391/09/22
    اوصاف خداوند را از سه راه می‌توان شناخت: 1. عقل: راه اول راه عقلی است؛ چنان‌که در کتاب‌های کلامی و فلسفی از این‌راه استفاده می‌کنند. برای اطلاع بیشتر رجوع شود به کتاب‌هایی؛ مانند شرح تجرید الاعتقاد خواجه نصیر طوسی، بدایة الحکمه و نهایة الحکمه علامه ...
  • آیا اسلام زندگی در شهرهای بزرگ را بهتر از سکونت در روستاها و شهرهای کوچک می‌داند؟!
    28405 حدیث 1393/09/08
    در متون حدیثی، روایاتی از پیامبر اسلام(ص) و امام علی(ع) وجود دارد که در آنها توصیه شده است در شهرها، بویژه شهرهای بزرگ زندگی کنید و از روستاها گریزان باشید؛ مانند: 1. «أَوْصَى النَّبِیُّ (ص) لِعَلِیٍّ (ع) یَا عَلِیُّ لَا تَسْکُنِ الرُّسْتَاقَ فَإِنَّ شُیُوخَهُمْ جَهَلَةٌ وَ شَبَابَهُمْ عَرَمَةٌ ...

پربازدیدترین ها