آخرین پرسش ها و پاسخ ها
-
حرف جر «حاشا» به چه معنا است و چه کاربردی دارد؟
49 صرف و نحو«حروف جاره» یا «حروف جر» بنابر نظر مشهور، هفده حرف‌اند که ویژه اسم بوده و آنرا مجرور می‌کنند.«با و تا و کاف و لام و واو و منذ، مذ، خلا *** ربّ، حاشا، من، عدا، فى، عن، على، حتّى، الى»در ارتباط با حرف جر «حاشا» باید گفت که معنای استثنا ...
-
«کوه نور» و «غار حرا» در کجا قرار دارند؟
98 تاریخ اماکندر شهر مکه مکرمه، کوهی با ارتفاع 642 متر از سطح دریا وجود دارد که به «جبل النور»(کوه نور) معروف است. این کوه بیشتر با «غار حرا» که در نزدیک قله آن واقع شده، شناخته می‌شود.کوه نور و غار حرا از آن جهت که پیامبر اکرم(ص) قبل از ...
-
معنای «زجرة واحدة» و دیگر مشتقات ریشه «زجر»(زاجرات، مزدجر و ...) در قرآن چیست؟
122 تفسیرهمانگونه که در پرسش اشاره شده است، ریشه لغوی «ز- ج- ر» از ریشه‌هایی است که در قرآن کریم به کار رفته و مشتقات آن شش بار در این کتاب آسمانی آمده است. در ادامه، به بررسی و توضیح این موارد می‌پردازیم.الف) «زجرة واحدة»تعبیر «زجرة» به همراه صفت «واحدة» دو ...
-
حرف جر «عدا» به چه معنا است و در زبان و ادبیات عرب چه کاربردی دارد؟
130 صرف و نحو«حروف جاره» یا «حروف جر» حرف‌هایی هستند که تنها بر سر اسم در می‌آیند و آنرا مجرور می‌کنند. حروف جاره بنابر نظر مشهور، هفده حرف‌اند که یکی از آنها، «عدا» است.حرف جر «عدا» نیز مانند حروف جاره «خلا» و «حاشا» معنایش استثنا است؛ یعنی حکم ما بعد را از ما ...
-
آیا آموزش و آموختن هنر، انسان را به خدا نزدیک می‌کند؟ اگر هنر را با استفاده از تألیفات غیر مسلمانان بیاموزیم، چطور؟!
177 بیشتر بدانیدنخست باید گفت، جدا از عبادات واجب و مستحب، و جدا از اعمالی مانند وفای به عهد، که به صورت مستقیم در دین مورد تشویق قرار گرفته‌اند؛ هر کار مباح دیگری که با هدف کسب رضایت خداوند و در راستای تحقق ارزش‌های دینی و اسلامی انجام شود، می‌تواند موجب ثواب ...
-
معلمانی که توانایی لازم برای تدریس را ندارند، آیا حقوقشان حلال است و درگیر حق الناس نمی‌شوند؟ آیا حضور دانش‌آموزان در چنین کلاس‌هایی هدر دادن عمر و مخالف با توصیه‌های دینی نیست؟!
199معلم و استادی که در برابر انجام وظیفه آموزشی خود حقوق دریافت می‌کند، افزون بر «تعهد آموزشی»، باید «تعهد اخلاقی» رعایت کند و به ضوابط حرفه‌ای و اخلاقی پای‌بند باشد؛ لذا اگر توانایی لازم برای تدریس مناسب را ندارد و برای ارتقای دانش و مهارت خود نیز تلاش نمی‌کند، حقوقی ...
-
آیا می‌توان در قنوت نماز، یک سوره و یا بخشی از قرآن را خواند؟
212 نمازدر پاسخ به این پرسش باید به چند نکته توجه نمود:قنوت یکی از اجزای مستحب نماز است و بر اساس فتوای فقهای امامیه، لازم نیست که متن خاصی در آن خوانده شود؛ بلکه نمازگزار می‌تواند بر اساس علاقه و سلیقه خود، هر ذکر، دعا، مناجات، و ... را برای خواندن ...
-
اگر فردی اجزای عبادات خود را بر حسب عادت -و بدون تصمیم قبلی- انجام دهد، عباداتش چه وضعیتی خواهد داشت؟!
192«نیّت» از ارکان اساسی هر عمل عبادی است؛ به این معنا که عبادت بدون نیّت، از نظر شرعی عبادت به شمار نمی‌آید و در مواردی که قصد قربت در آن شرط باشد، عمل بدون آن صحیح نخواهد بود.مقصود از نیّت، تصمیم قلبی برای انجام عمل است؛ به‌‌گونه‌ای که شخص بداند ...
-
«أَنَّا أَرْسَلْنَا الشَّیاطینَ عَلَى الْکافِرینَ تَؤُزُّهُمْ أَزًّا». ما شیاطین را به سوى کافران فرستادیم تا با تمام توان، آنان را به گناه وادار کنند! آیا این آیه، تأییدی بر جبرگرایی نیست، و آیا کافران در رفتار خود مجبور نیستند؟!
379 تفسیر«أَلَمْ تَرَ أَنّٰا أَرْسَلْنَا اَلشَّیٰاطِینَ عَلَى اَلْکٰافِرِینَ تَؤُزُّهُمْ أَزًّا»؛[1] آیا ندیدى که ما شیاطین را به سوى کافران فرستادیم تا آنان را به شدت به سوی نافرمانی بکشانند!همزه در «أَلَمْ تَرَ» نشانه‌ی استفهام و در مقام تعجّب است. خدای متعال در این آیه خطاب به ...
-
قرآن با عبارت «بَیْضٰاءَ لَذَّةٍ لِلشّٰارِبِینَ»، جام نوشیدنی بهشتی را توصیف می‌کند. آیا «بیضاء» و «سفید»، صفت خود نوشیدنی است یا جام آن؟!
286 تفسیرقرآن کریم در آیات 45 و 46 سوره صافات، در توصیفی از جام‌های بهشتى و نوشیدنی‌های پاکیزه درون آن می‌فرماید: خدمت‌کاران بهشتی جام پر از نوشیدنی پاک را در اطراف بهشتیان می‌‌گردانند که رنگش سفید و براى نوشندگانش لذّت‌بخش است: «یُطٰافُ عَلَیْهِمْ بِکَأْسٍ مِنْ مَعِینٍ، بَیْضٰاءَ ...
-
در مورد اسم فعل توضیح داده و مصادیق کاربردی آنرا بیان کنید؟
213 صرف و نحواسم فعل، کلمه‌ای است که از دیدگاه ادبیات عرب، اسم به شمار می‌آید؛ اما معنای مشابه با معنای افعال دارد و کار فعل را انجام می‌دهد. البته بدون قبول علامت فعل.به تعبیر روشن‌‌تر، اسم فعل در اصطلاح علم نحو، اسمی را می‌گویند که بر فعل معین دلالت می‌کند، و بدون ...
-
معنای واژه‌های «دار المقامة»، «نَصَب» و «لُغوب» در آیه 35 سوره فاطر و دیگر فرازهای قرآن چیست؟
245 تفسیرنخست، برای روشن شدن معنای واژه‌های «نَصَب»، «لُغوب» و تعبیر «دارُالمُقامَة» در آیه 35 سوره فاطر، توجه به چند نکته ضروری است:الف) کاربرد واژه «لُغوب» در قرآن قرآن کریم تنها دو بار از ریشه «ل غ ب» استفاده کرده و در هر دو مورد، مشتق «لُغوب» به کار رفته است. ...
-
بر اساس روایتی که در کتاب کافی آمده، آیا امام صادق(ع) استمنا را گناه نمی‌داند؟!
573 حدیثنخست باید گفت؛ تعابیری مانند «النَّاکِحُ نَفْسَهُ»، یا «النَّاکِحُ یَدَهُ» در متون روایی، کنایه از استمناء(خودارضایی) است.همان‌گونه که در پرسش اشاره شد، در کتاب کافی روایتی از امام صادق(ع) نقل شده است که می‌فرماید:«النَّاکِحُ نَفْسَهُ لَا شَیْءَ عَلَیْهِ»؛[1] کسی که با خود نزدیکی می‌کند(استمناء می‌کند)، چیزی بر عهده ...
-
منظور از «عبقری حسان» در سوره الرحمن چیست؟
376 تفسیراز مشتقات ریشه چهار حرفی «ع ب ق ر»، تنها یک واژه در قرآن وجود دارد.«مُتَّکِئِینَ عَلَىٰ رَفْرَفٍ خُضْرٍ وَ عَبْقَرِیٍّ حِسَانٍ»؛[1] ([بهشتیان] بر تکیه‌گاه‌های سبزرنگ، با پوشش گرانبهایی زیبا تکیه زده‌‌اند.اصل واژه «عَبْقَرِیّ» به معنای هر موجود کم‌یاب است؛[2] از این‌رو ...
-
حکم در دست داشتن انگشتر در حال جماع چیست؟
497 روابط جنسیدر تعدادی از روایات، از پوشیدن انگشتری که بر نگین آن نام خدای متعال، یا عبارتی از قرآن نوشته شده، هنگام جماع نهی شده است؛[1] از این‌رو، فقها این نهی را حمل بر کراهت کرده و پوشیدن چنین انگشتری را هنگام جماع مکروه دانسته‌اند.[2]بنابر این، بهتر ...
-
به صورت خلاصه، دلایل مادی نبودن خدا چیست؟
325 صفات اخلاقیبرای اثبات مادی نبودن خدای متعال، نخست باید ویژگی‌های موجود مادی را شناخت، سپس بررسی کرد که آیا خداوند دارای چنین ویژگی‌هایی است، یا اساساً اتصاف او به این ویژگی‌ها امکان‌پذیر است.حکیمان برای موجود مادی ویژگی‌هایی برشمرده‌اند که مهم‌ترین آنها عبارت‌اند از:اشغال مکان و داشتن موقعیتی مشخص؛قرار داشتن در بستر ...
-
معنای واژه‌های «غابرین» و «غبرة» در قرآن چیست؟
327 تفسیرمشتقات برگرفته از ریشه «غبر»، هم به معنای ماندن و هم به معنای رفتن بوده و از لغات اضداد است.[1]هشت مشتق از ریشه «غ ب ر» در قرآن کریم وجود دارد که هفت مورد آن به صورت «الغابرین» و تنها یک مورد آن به صورت «غبرة» است.«غابر» ...
-
«لا یردّ الإحسان إلا الحمار»؛(جز الاغ، کسی احسان را رد نمی‌کند)! آیا عبارت یاد شده، روایت است؟ و آیا چنین تشبیهی توهین به انسان نیست؟!
440 حدیثبا بررسی منابع حدیثی، عبارت «لا یَرُدُّ الإحسانَ إلا الحمار» با این لفظ یافت نشد؛ به بیان دیگر، روایتی که در آن واژه «احسان» به کار رفته باشد، در منابع در دسترس مشاهده نشد. با این‌حال، روایتی از رسول خدا(ص) با مضمونی بسیار نزدیک به این عبارت نقل شده است ...
-
امام علی(ع) می‌فرماید: مردم فرزندان دنیا هستند و نباید فردی را به دلیل دوست‌داشتن مادرش نکوهش کرد! پس این همه آیات و روایات در نکوهش دنیا چه معنایی خواهد داشت؟!
394 حدیثآنچه به صورت مختصر و در مقام جمع‌بندی در مورد این سخن امام علی(ع) می‌توان گفت آن است که دنیا چیزی نیست که هیچ انسانی از آن بی‌نیاز باشد؛ زیرا خودش از خاکی آفریده شده است که بخشی از دنیا است؛ اما او باید این دنیا را تنها به عنوان ...
-
در شبکه‌های اجتماعی گروه‌هایی با محوریت اعضای یک خانواده، گروهی از دوستان و ... ایجاد می‌شود، اما برخی با طرح مسائلی نامرتبط، موجب کدورت دیگر اعضا می‌شوند. نظرتان در این مورد چیست؟!
305 بیشتر بدانیدیشتر گروه‌های موجود در فضای مجازی با هدف یا اهداف مشخصی تشکیل می‌شوند. گاه این اهداف از نام و عنوان گروه به خوبی قابل تشخیص است و گاه در قالب آیین‌نامه، قوانین یا توضیحات مدیران گروه به اطلاع اعضا می‌رسد.در هر دو صورت، با عضویت در چنین گروهی، نوعی تعهد ...
-
«نرود میخ آهنین در سنگ». آیا این ضرب المثل را می‌توان برگرفته از آموزه‌های دینی دانست؟
355 حدیثضرب المثل «نرود میخ آهنین در سنگ»، کنایه از سنگ‌دلی، لجاجت، تأثیرنکردن نصیحت و نفوذناپذیری قلب برخی افراد است، بدین ترتیب که آنان به هیچ دلیل و نشانه و موعظه‌ای، واکنش مثبت نشان نداده و بر راه نادرست خود اصرار می‌ورزند.معنا و مفهوم این ضرب المثل را می‌توان در ...
-
«جمله فعلیه» و «جمله اسمیه» چه تفاوتی با هم دارند؟ آیا جمله حرفیه هم داریم؟!
279 صرف و نحودر زبان و ادبیات عرب، جمله‌ها به دو نوع اصلی «جمله اسمیه» و «جمله فعلیه» تقسیم می‌شوند.«جمله اسمیه» جمله‌ای است که «مسندالیه» و یا «نهاد» آن «اسم» باشد و طبق چارچوب اولیه، آن «اسم» در ابتدای جمله قرار گیرد.«جمله اسمیه» دلالت بر استمرار و ثبوت دارد، نه بر تجدد و ...
-
تفسیر آیه 27 سوره فاطر چیست؟ و «غرابیب سود» به چه معنا است؟
392 تفسیرخدای متعال در آیه‌ی 27 سوره فاطر، به یکی از دلایل اثبات مسئله توحید پرداخته و در بیان قدرت مطلقه خود بر نظام هستی، به نزول باران که یکی از نتیجه‌هایش تولید و رویش میوههاى مختلف و رنگارنگ است، و نیز به تنوع رنگ‌ها در کوه‌ها اشاره ...
-
آیا در رکوع و سجود نماز می‌توان به جای ذکرهای رایج، تنها به صلوات اکتفا کرد؟
430 رکوعفقها با استناد به روایاتی از معصومان(ع)[1] در مسئله ذکر رکوع و سجده می‌گویند:انسان هر ذکری را در رکوع و سجده بگوید کافی است، ولی احتیاط واجب آن است که مقدار آن، کمتر از سه مرتبه «سُبْحانَ اللّه» نباشد.[2] همچنین، ...
-
آیا مقتل ابومخنف، تنها منبع اصلی رخدادهای عاشورا است؟ و آیا این موضوع، باعث کاهش اعتبار این گزارش‌ها نمی‌شود؟
369 امام حسین عحادثهی جانسوز کربلا و شهادت امام حسین(ع) و یارانش در روز عاشورا از اندک حوادث تاریخی به شمار می‌رود که منابع فراوانی بدان پرداخته‌اند، شاعران زیادی در مورد آن سروده‌‌اند و ... که می‌توان گفت در نوع خود کم‌نظیر یا بی‌نظیر است.اولین راویان وقایع عاشورا، اسیران و بازماندگان کاروان امام ...
