جستجوی پیشرفته
بازدید
8091
تاریخ بروزرسانی 1386/06/03
کد سایت fa1381 کد بایگانی 1358 نمایه حکم استماع موسیقی از رسانه ها
طبقه بندی موضوعی حقوق و احکام|کلیات
خلاصه پرسش
حکم گوش دادن به موسیقی حرام و نحوه ی تشخیص آن را بیان کنید؟
پرسش
اگر موسیقی تحریک آمیز حرام است پس چرا رسانه ها پخش می کنند حکم گوش دادن به آن چیست؟
پاسخ اجمالی
این سؤال پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید.
پاسخ تفصیلی

آنچه در اسلام حرام گردیده غنا است و غنا به معنای «کشیدن صدا» بلکه به معنای هر گونه صدا و آواز است [1] و به تعبیر شیخ انصاری ره « کاملا روشن و بدیهی است که هیچ یک از این مفاهیم حرام نیستند » [2] ، به همین جهت و ادله ای که در جای خود آمده است، همه ی فقها «لهوی بودن» را قید غنای حرام می دانند؛ یعنی، غنای لهوی حرام است. [3] (واژه ی «لهو» را به فراموشی یاد خداوند و فرو غلطیدن در ابتذال معنا نموده اند [4] و گفته اند غنا و آوازی حرام است که مناسب مجالس لهو و لعب و فساد و خوش گذرانی باشد.) [5] بعضی از فقها علاوه بر«لهوی بودن» قید «مطرب» را نیز بر آن افزوده اند [6] . «طرب» به حالت سبک عقلی گفته می شود که در اثر شنیدن آواز یا آهنگ در نفس آدمی پدید می آید و او را از حد اعتدال خارج می کند و در مورد موسیقی (آهنگی که از آلات پدید آید) نیز اکثر فقها نوعی را که «لهوی» باشد حرام می دانند و بعضی استماع موسیقی مطرب را حرام می دانند. [7] ، [8]

در رابطه با ملاک تشخیص موسیقی حلال از حرام همه ی مراجع گفته اند: در تعیین و تشخیص موسیقی حرام و حلال، باید به عرف عام مراجعه کرد. [9] ، [10]

همچنین مراجع معظم تقلید در پاسخ به سؤالی مبنی بر این که گاهی از صدا و سیما و یا نوار ضبط صوت، آهنگ هایی پخش می شود که به نظر می رسد مناسب با مجالس لهو و خوش گذرانی است؛ در حالی که در نظر دیگران این چنین نیست! آیا می توانیم آنان را از گوش دادن به آن منع کنیم؟، فرموده اند: بر شما واجب است به آن گوش ندهید؛ ولی نهی دیگران؛ مبتنی بر این است که آنان هم آن موسیقی را حرام بدانند.

تبصره: یکی از شرایط وجوب فریضه ی امر به معروف و نهی از منکر، آن است که حرام بودن منکر، در باره ی انجام دهنده ی آن ثابت باشد و یا او بر گناه اصرار ورزد. فرض بر این است که موسیقی یاد شده، در نظر دیگران از نوع موسیقی حلال است؛ در نتیجه نهی از منکر در اینجا ساقط می شود. [11]

نتیجه آنکه ملاک تشخیص موسیقی حلال از حرام، عرف عام (طبق نظر فقیهان، کارشناسان موسیقی و نهادهای فرهنگی) و بسته به نظر مکلف است و صرف پخش از صدا و سیما و دارا بودن مجوز توزیع از مراکز مربوطه ... مجوزی برای گوش دادن به آن نمی شود.

برای آگاهی بیشتر از فلسفه و دلایل حرمت موسیقی و نظرات مراجع معظم تقلید در باره ی موسیقی مطرب و لهوی می توانید به نمایه های زیر مراجعه کنید:

1. راه شناسایی موسیقی حلال از حرام، سؤال 392 (سایت: ۵۴۰) .

2. دلایل حرمت و حلیت موسیقی، سؤال 388 (سایت: ۴۰۱) .

3. فطرت و حرمت موسیقی، سؤال 1078 (سایت: ۱۲۵۶) .



[1]   . المکاسب المحرمه، امام خمینی(ره)، ج 1، ص 299.

[2]   . مکاسب شیخ انصاری،جلد1، ص 292.

[3]   . رساله ی دانشجویی، ص 171.

[4]   . احمد شرمخانی، انسان، غناء، موسیقی، ص 14.

[5]   . رساله دانشجویی، ص 171. بهر حال حرام بودن مطلق صدای زیبا با فطرت و عقل انسان سازگار نیست و مخالف با بعض روایات که دستور به خواندن قرآن به صوت زیبا می دهند می باشد. لذا منظور نوع خاصی از آن است و می توان معیار نوع حرام را از همین تعبیرات «باطل» یا «لهو» بدست آورد.

[6]   . همان.

[7]   . توضیح المسائل مراجع، ج 2، صص 813 و 913؛ مسائل جدید، ج 1، ص 47 به بعد.

[8]   اقتباس از سؤال 932 (سایت: ۱۰۰۴) ( حرمت موسیقی و دلایل آن).

[9] مکارم، استفتاءات، ج2، س 659، صافی، جامع الاحکام، ج 1، س 994 و 1018 و 1020؛ تبریزی، استفتاءات، س 1077 و 1050 و 1059؛ فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 996؛ خامنه ای، اجوبة الاستفتاءات، س 1154 و 1127؛ سیستانیَ، منهاج الصالحین، ج 2،م 20؛ نوری، استفتاءات، ج 1 س 1008 و وحید، منهاج الصالحین، ج 3، م 17.

[10] تبصره. البته فقیهان، کارشناسان موسیقی و نهادهای فرهنگی نیز می توانند در زمینه ی موضوعات، اظهار نظر کرده وموسیقی حرام وحلال را (بر اساس نظر عرفی خود) معرفی کنند. برگرفته از رساله دانشجویی، ص174.

[11]  همان ، ص178.

نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

پربازدیدترین‌ها

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

5409  نفر