جستجوی پیشرفته
بازدید
8650
تاریخ بروزرسانی 1386/06/03
کد سایت fa1381 کد بایگانی 1358 نمایه حکم استماع موسیقی از رسانه ها
طبقه بندی موضوعی حقوق و احکام|کلیات
خلاصه پرسش
حکم گوش دادن به موسیقی حرام و نحوه ی تشخیص آن را بیان کنید؟
پرسش
اگر موسیقی تحریک آمیز حرام است پس چرا رسانه ها پخش می کنند حکم گوش دادن به آن چیست؟
پاسخ اجمالی
این سؤال پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید.
پاسخ تفصیلی

آنچه در اسلام حرام گردیده غنا است و غنا به معنای «کشیدن صدا» بلکه به معنای هر گونه صدا و آواز است [1] و به تعبیر شیخ انصاری ره « کاملا روشن و بدیهی است که هیچ یک از این مفاهیم حرام نیستند » [2] ، به همین جهت و ادله ای که در جای خود آمده است، همه ی فقها «لهوی بودن» را قید غنای حرام می دانند؛ یعنی، غنای لهوی حرام است. [3] (واژه ی «لهو» را به فراموشی یاد خداوند و فرو غلطیدن در ابتذال معنا نموده اند [4] و گفته اند غنا و آوازی حرام است که مناسب مجالس لهو و لعب و فساد و خوش گذرانی باشد.) [5] بعضی از فقها علاوه بر«لهوی بودن» قید «مطرب» را نیز بر آن افزوده اند [6] . «طرب» به حالت سبک عقلی گفته می شود که در اثر شنیدن آواز یا آهنگ در نفس آدمی پدید می آید و او را از حد اعتدال خارج می کند و در مورد موسیقی (آهنگی که از آلات پدید آید) نیز اکثر فقها نوعی را که «لهوی» باشد حرام می دانند و بعضی استماع موسیقی مطرب را حرام می دانند. [7] ، [8]

در رابطه با ملاک تشخیص موسیقی حلال از حرام همه ی مراجع گفته اند: در تعیین و تشخیص موسیقی حرام و حلال، باید به عرف عام مراجعه کرد. [9] ، [10]

همچنین مراجع معظم تقلید در پاسخ به سؤالی مبنی بر این که گاهی از صدا و سیما و یا نوار ضبط صوت، آهنگ هایی پخش می شود که به نظر می رسد مناسب با مجالس لهو و خوش گذرانی است؛ در حالی که در نظر دیگران این چنین نیست! آیا می توانیم آنان را از گوش دادن به آن منع کنیم؟، فرموده اند: بر شما واجب است به آن گوش ندهید؛ ولی نهی دیگران؛ مبتنی بر این است که آنان هم آن موسیقی را حرام بدانند.

تبصره: یکی از شرایط وجوب فریضه ی امر به معروف و نهی از منکر، آن است که حرام بودن منکر، در باره ی انجام دهنده ی آن ثابت باشد و یا او بر گناه اصرار ورزد. فرض بر این است که موسیقی یاد شده، در نظر دیگران از نوع موسیقی حلال است؛ در نتیجه نهی از منکر در اینجا ساقط می شود. [11]

نتیجه آنکه ملاک تشخیص موسیقی حلال از حرام، عرف عام (طبق نظر فقیهان، کارشناسان موسیقی و نهادهای فرهنگی) و بسته به نظر مکلف است و صرف پخش از صدا و سیما و دارا بودن مجوز توزیع از مراکز مربوطه ... مجوزی برای گوش دادن به آن نمی شود.

برای آگاهی بیشتر از فلسفه و دلایل حرمت موسیقی و نظرات مراجع معظم تقلید در باره ی موسیقی مطرب و لهوی می توانید به نمایه های زیر مراجعه کنید:

1. راه شناسایی موسیقی حلال از حرام، سؤال 392 (سایت: ۵۴۰) .

2. دلایل حرمت و حلیت موسیقی، سؤال 388 (سایت: ۴۰۱) .

3. فطرت و حرمت موسیقی، سؤال 1078 (سایت: ۱۲۵۶) .



[1]   . المکاسب المحرمه، امام خمینی(ره)، ج 1، ص 299.

[2]   . مکاسب شیخ انصاری،جلد1، ص 292.

[3]   . رساله ی دانشجویی، ص 171.

[4]   . احمد شرمخانی، انسان، غناء، موسیقی، ص 14.

[5]   . رساله دانشجویی، ص 171. بهر حال حرام بودن مطلق صدای زیبا با فطرت و عقل انسان سازگار نیست و مخالف با بعض روایات که دستور به خواندن قرآن به صوت زیبا می دهند می باشد. لذا منظور نوع خاصی از آن است و می توان معیار نوع حرام را از همین تعبیرات «باطل» یا «لهو» بدست آورد.

[6]   . همان.

[7]   . توضیح المسائل مراجع، ج 2، صص 813 و 913؛ مسائل جدید، ج 1، ص 47 به بعد.

[8]   اقتباس از سؤال 932 (سایت: ۱۰۰۴) ( حرمت موسیقی و دلایل آن).

[9] مکارم، استفتاءات، ج2، س 659، صافی، جامع الاحکام، ج 1، س 994 و 1018 و 1020؛ تبریزی، استفتاءات، س 1077 و 1050 و 1059؛ فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 996؛ خامنه ای، اجوبة الاستفتاءات، س 1154 و 1127؛ سیستانیَ، منهاج الصالحین، ج 2،م 20؛ نوری، استفتاءات، ج 1 س 1008 و وحید، منهاج الصالحین، ج 3، م 17.

[10] تبصره. البته فقیهان، کارشناسان موسیقی و نهادهای فرهنگی نیز می توانند در زمینه ی موضوعات، اظهار نظر کرده وموسیقی حرام وحلال را (بر اساس نظر عرفی خود) معرفی کنند. برگرفته از رساله دانشجویی، ص174.

[11]  همان ، ص178.

نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • قراء سبعه چه کسانی‌اند؟ ضابطه تشخیص قرائت صحیح چیست؟ نظر اهل بیت عصمت و طهارت(ع) درباره قرائات سبعه چیست؟
    716 علوم قرآنی 1393/02/06
    قرائت قرآن بين قاريان در مواردى اختلافى بود و تعداد قاريان در طى ساليان متمادى افزايش می‌يافت تا اين‌كه ابن مجاهد از ميان كليه قرائات، هفت قرائت را برگزيد: عبد اللّه بن عامر يحصبى(متوفاى 118ق)، عبد اللّه بن كثير دارمى(متوفاى 120ق)، عاصم بن ابى النجود اسدى(متوفاى 128ق)، زبّان ابو عمرو ...
  • آیا اگر فرزند قبل از والدین فوت کند به فرزند مرحوم ارثی از پدر بزرگ می رسد یا خیر؟
    5315 حقوق و احکام 1387/11/13
    در مورد طبقات ارث و تفصیل آن می توانید به سؤال های شماره 3254 (سایت: 3943) و 1325 (سایت: 1320) مراجعه فرمائید. اما درباره سؤ ال شما قبل از دیدن فتاوای مراجع محترم، یادآوری می کنیم که: تا فرزندی برای میت وجود داشته باشد (پسر یا دختر) ارث به نوادگان ...
  • در مورد اسامی ائمه بر مهر نماز توضیح دهید؟
    2501 حقوق و احکام 1390/01/27
    همان طور که می دانید، باید بر زمین و چیزهاى غیر خوراکى که از زمین مى‏روید، مانند چوب و برگ درخت سجده کرد و سجده بر چیزهاى خوراکى و پوشاکى صحیح نیست و نیز سجده کردن بر چیزهاى معدنى مانند طلا و نقره و عقیق و فیروزه باطل است اما ...
  • آیا با انجام غسل مستحبی برا ی نماز وضو لازم است؟
    6808 حقوق و احکام 1390/06/08
    با توجه به اختلاف فتوای فقها در این موضوع نخست به طور تفصیل به آرای آنان می پردازیم سپس در پایان جمع بندی می نماییم.آیات عظام امام خمینى، بهجت، خامنه‏اى و صافى: کسى که غسل جنابت کرده، نباید براى نماز وضو بگیرد، ولى با غسل هاى دیگر (چه واجب یا ...
  • آیا ازدواج پسر شیعه با دختر سنی صحیح است؟
    5266 حقوق و احکام 1388/09/01
    کاربر محترم؛ پاسخ قسمت اول سؤال شما یعنی حکم ازدواج با دختران اهل سنت، با عنوان (ازدواج با دختران سنی) سؤال های 1254 (سایت: 1333) و 2252 (سایت: 2376)و 3536 (سایت: 4170)در سایت موجود است. اما در باره بخش دوم پرسشتان باید به صورت خلاصه گفت: شما در زندگی و ...
  • نظریه وحدت وجود در برابر چالش ها و مشکلات چه پاسخی دارد؟
    2947 عرفان نظری 1388/02/16
    وحدت وجود (براساس تفسیر دقیق عرفانی) به معنای نگاه عمیق به باطن مخلوقات و بر گرداندن خلقت و علیت، به تجلی و ظهور است؛ بنابراین وحدت وجود نه به معنای انکار خلقت است و نه به معنای معدوم انگاشتن مخلوقات، بلکه براساس هستی شناسی و جهان بینی عرفانی نمی ...
  • علت این همه عزاداری برای امام حسین (ع) چیست؟
    8410 تاریخ فقه 1387/11/27
    حوادث گذشته ی هر جامعه ای، حامل تجربیات و درس های گران بهایی است که با زحمت بسیار و قیمت گزاف به دست آمده است و می تواند در سرنوشت و آینده ی آن جامعه تأثیر عظیمی داشته باشد. برای استفاده از این سرمایه ی با ارزش، باید این حوادث، ...
  • حکم سود سرمایه گذاری در شرکت های خارجی چیست؟
    2440 حقوق و احکام 1387/04/10
    سرمایه گذاری در شرکتهای خارجی  اگر به استقلال و عزت مسلمانان ضربه ای وارد نمی کند و باعث دلبستگی و رفاقت خالصانه مسلمانان با آنها نمی شود اشکال ندارد؛ چنان که گرفتن ربا از غیر مسلمان به فتوای اکثر مراجع جایز است. ...
  • تفسیر آیات 26 و 27 و 28 سوره احقاف چیست؟ آیا رابطه‌ای بین این آیات وجود دارد؟
    682 تفسیر 1392/11/26
    برای این آیات شأن نزولی ذکر نشده است. این آیات خطاب تهدید آمیز به کفار مکه و بت ‏پرستان است. این آیات در حقیقت نتیجه‌‏‌گیرى از آیات گذشته است که در مورد مجازات دردناک قوم عاد سخن مى‌‏گفت. خداوند در این آیات مشرکان مکه را مخاطب قرار داده، با بیان سرنوشت ...
  • سحر از نظر شیعه چیست؟ چگونه می توان آنرا باطل کرد؟
    14076 تفسیر 1386/11/18
    سحر عملی خارق العاده است که گاهى یک نوع چشم‏بندى و تردستى است، و گاه تنها جنبه روانى و خیالى و تلقینى دارد. و گاه با استفاده از خواص ناشناخته فیزیکى و شیمیایى بعضى از اجسام و عناصر و گاه از طریق کمک گرفتن از شیاطین انجام می گیرد. ساحران، ...

پربازدیدترین‌ها

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

5194  نفر