جستجوی پیشرفته
بازدید
9187
تاریخ بروزرسانی 1391/02/14
کد سایت fa6940 کد بایگانی 6741 نمایه اخباریون و اصولیون
طبقه بندی موضوعی فلسفه تاریخ|بیشتر بدانیم
خلاصه پرسش
اخباریون و اصولیون چه کسانی هستند؟
پرسش
اخباریون و اصولیون چه کسانی هستند؟
پاسخ اجمالی

اخباریه؛ اخباریه همان اصحاب حدیث هستند، که در شیعه آنها را اخبارى می نامند. این گروه اجتهاد را باطل می دانند و فقط از اخبار (روایات، احادیث) تبعیت می کنند. اصولیه؛ در مقابل اخباریون، گروه بسیارى از فقهای اسلام قرار دارند که آنان را اصولى می نامند. اینان معتقدند که در استنباط احکام شرعى اسلام به استناد ادله تفصیلى از قرآن، سنت، عقل و اجماع می توان عمل کرد. آنها از علم اصول فقه نیز استفاده می کنند و از قواعد آن؛ نظیر اصل برائت و استصحاب و تخییر است، بهره می برند.

برخی از اختلاف نظر اصولیون با اخباری ها به این گونه است که اصولیون قائل به اجتهاد هستند و کسی که مجتهد نیست، باید از کسی که مجتهد است و کارشناس است تبعیت و اصطلاحا تقلید کند، ولی اخباریون از اجتهاد و تقلید از مجتهد، منع می کنند. اصولیون تقلید ابتدایی از مجتهد میت را جایز و روا نمی شمارند، ولی اخباریون می گویند: مرگ و حیات در رجوع به متخصص و مرجع تقلید تغییری ایجاد نمی کند. اخباریون چنین گمان کرده اند که کتب اربعه شیعه همه صحیح هستند؛ چون کسانی که این اخبار را جمع کرده اند اخبار صحیح را جمع و غیر صحیح را حذف کرده اند، ولی اصولیون در این مسائل با آنان مخالف اند، و... .

پاسخ تفصیلی

اخباری ها و اصولی ها دو گروه از شیعه اثنا عشرى هستند که در فهم احکام شرعی دارای دو سبک و روش متفاوت می باشند.

1. اخباریه؛ اخباریه که همان اصحاب حدیث هستند، در شیعه آنها را اخبارى می نامند. این گروه اجتهاد را باطل می دانند و فقط از اخبار (روایات، احادیث) تبعیت می کنند. نخستین کسى که گویا باعث این جدائى گردید، ملا محمد امین بن محمد شریف استرآبادى (م 1033 ق) است. وى گویا مؤسس این فرقه در میان شیعیان متأخر است و نخستین کسى است که راه و باب ملامت بر روى مجتهدان شیعه گشوده است. وى در کتاب فوائد المدنیه سخت به مجتهدان شیعه تاخته و آنها را مورد سرزنش قرار داده و متهم به تخریب و تضییع دین حق ساخته است. او معتقد است که اجتهاد فعلى علماى شیعه بر اساس اجتهاد علماى قدیم شیعه نیست. وی می گوید قرآن داراى آیات محکم و متشابه و ناسخ و منسوخ است و استخراج احکام از آن به سادگى میسر نیست، از این رو، وى معتقد است که باید به اخبار مراجعه نمود. او می گفت از آن جا که اجتهاد بر پایه ظن و گمان استوار است باطل است، ولى اخبار چون از طریق ائمه آمده اند دلیل قطعى هستند و نمی توان به ظنیات در مقابل قطعیات گردند نهاد.

2. اصولیه؛ در مقابل اخباریون گروه بسیارى از فقهای اسلام قرار دارند که آنان را اصولى می نامند. اینان معتقدند که در استنباط احکام شرعى اسلام به استناد ادله تفصیلى از قرآن، سنت، عقل و اجماع می توان عمل کرد. آنها از علم اصول فقه نیز استفاده می کنند و از قواعد آن که اصل برائت و استصحاب و عمل به ظن و تمیز بین اخبار است بهره می برند. اینان اجتهاد را واجب کفایى می دانند، و در صورت انحصار واجد صلاحیت، واجب عینى می شمارند.[1]

عمده اختلاف این دو گروه را می توان فقط در منهج علمی و روش و طریقه وصول به حکم شرعی دانست، و در این روش می توان گفت در مسائل زیر اختلاف مشرب و طریق دارند:

1. اجتهاد  و تقلید: اصولیون قائل به اجتهاد هستند و کسی که مجتهد نیست، باید از کسی که مجتهد است و کارشناس است تبعیت و اصطلاحا تقلید کند، ولی اخباریون از اجتهاد و تقلید از مجتهد، منع می کنند.

2. تقلید ابتدایی: اصولیون تقلید ابتدایی از مجتهد میت را جایز و روا نمی شمارند، ولی اخباریون می گویند: مرگ و حیات در رجوع به متخصص و مرجع تقلید تغییری ایجاد نمی کند.

3. اخباریون چنین گمان کرده اند که کتب اربعه شیعه همه صحیح هستند. چون کسانی که این اخبار را جمع کرده اند اخبار صحیح را جمع و غیر صحیح را حذف کرده اند. و آنان تقسیم چهار گانه احادیث به (صحیح- حسن- موثق- ضعیف) را قبول ندارند، ولی اصولیون در این مسائل با آنان مخالف اند.

4. اصولیون  اموری؛ مانند قبح تکلیف بمالایطاق (تکلیف کردن فوق طاقت قبیح است)، قبح عقاب بلابیان (عقوبت کردن بدون بیان و نشان دادن راه)، قبیح است و ... را قبول دارند، اما اخباریون این امور عقلی را قبول ندارند و نمی پذیرند.

5. حجیت ظواهر القرآن: اخباریون می گویند ما نمی توانیم به ظاهر قرآن عمل کنیم، مگر آن که از طریق اخبار و روایات تفسیر شده باشد، ولی اصولیون ظواهر قرآن را در جایی که اخبار هم نباشد حجت می دانند.[2]مدت دو قرن بین علماى اصولى و اخبارى اختلاف عمیق وجود داشت و اخباری ها بر اصولی ها غالب شده بودند، تا این که آقا محمد باقر وحید بهبهانى (م 1208 ق) بساط آنها را برچید و از زمان او مجتهدان بر اخباری ها غلبه یافتند و امروزه اخباری ها بسیار در اقلیت اند.[3]



[1] دائرة المعارف تشیع، مدخل فرق، با دخل و تصرف.

[2] پایگاه حوزه.

[3] دائرة المعارف تشیع.

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • آیا زمین خیس با راه رفتن سگ روی آن نجس می شود؟
    2462 حقوق و احکام 1387/02/21
    اگر آب باران یا آب دیگر، در گودالى جمع شود و کمتر از کر باشد، چنانچه بعد از قطع شدن باران، نجاست به آن برسد، نجس مى‏شود.[1] بنا بر این؛ چون سگ نجس است اگر بعد قطع شدن باران سطح خیس زمین (کوچه، خیابان، پیاده رو ) با بدن سگ ...
  • راه جلو گیری از تحریک و جنابت هنگام دیدن و صحبت عادی با نامزدم چیست؟
    4607 درمان رذائل اخلاقی 1389/04/28
    باید توجه داشت چنین نامزدی به عنوان این که مقدمه ازدواج است مطلوب و پسندیده است، امّا هیچ گونه محرمیتی را ایحاد نمی کند، از این رو در موردی که کسی قصد ازدواج داشته باشد، در این صورت صحبت کردن (پیرامون زندگی آیندهشان) و حتی نگاه به بدن وی اشکال ...
  • آیا سر مقدس حضرت عباس بن علی(ع) از کربلا به سمت کوفه و سپس شام همراه اسیران بود؟
    881 حوادث بعد از شهادت 1392/09/26
    آنچه از منابع روایی به‌دست می‌آید این است که؛ سرهای مقدس شهدای کربلا به همراه سر مقدس امام حسین(ع) به کوفه نزد ابن زیاد، سپس به شام نزد یزید بردند. از این‌رو؛ سر مقدس حضرت عباس بن علی(ع) نیز همراه سرهای شهدا بوده است. هر چند در این منابع به ...
  • فلسفه قربانی در حج چیست؟
    4315 بیشتر بدانیم 1390/08/15
    تمام دستورات و قوانین اسلام بر اساس حکمت یا حکمت‌های بسیار دقیق و سودمند به حال مخلوقات وضع شده است. از جمله قوانین و احکام اسلام این است که بر حاجیان واجب است در روز عید قربان در سرزمین منی قربانی کنند. بعضی از حکمت‌های قربانی در حج عبارتند از: ...
  • تسبیحات حضرت فاطمه زهرا (س) چیست؟ و در قنوت چه دعاهایی می توان گفت؟
    22283 حقوق و احکام 1391/02/13
    این سؤال، پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید. ...
  • آیا سر مطهر فرزند شیرخواره امام حسین(ع) نیز به همراه سر دیگر شهدا به کوفه و شام برده شد؟
    668 تاریخ 1393/03/24
    آنچه از منابع روایی به‌دست می‌آید این است که؛ سرهای مقدس شهدای کربلا به همراه سر مقدس امام حسین(ع) به کوفه نزد ابن زیاد، سپس به شام نزد یزید برده شد. اما چون امام حسین(ع) در گرماگرم نبرد بعد از شهادت حضرت علی اصغر(یا عبدالله رضیع)، با نوک‏ شمشیر قبرى کوچک ...
  • چرا یعقوب پیامبر(ع) به فرزندانش گفت که از یک دروازه وارد مصر نشوند؟
    956 تفسیر 1392/11/17
    بنابر آیات قرآن، حضرت یعقوب(ع) به فرزندانش دستور داد که از یک دروازه وارد شهر نشوند. مشهور مفسران بر این اعتقادند که علت دستور حضرت یعقوب این بود که برادران یوسف، از زیبایی بهره‌‏مند بودند و قیافه‌هایشان جلب توجه می‌کرد، و پدر آنها نگران بود که جمعیت یازده نفرى آنها ...
  • تقریر صحیحی از برهان صدیقین را بیان فرمایید.
    2484 فلسفه اسلامی 1390/02/06
    نقطه اشتراک تقریرهای متعدد و متفاوتی که از برهان صدیقین بیان شده است؛ این است که همگی قصد دارند بدون بهره گیری از واسطه ای غیر از اصل و حقیقت وجود، به واجب الوجود و وجود مطلق استدلال کنند، تقریری که شما ذکر کردید، بیشتر با مبانی و اصول حکمت ...
  • عزاداری و مراسم فعلی برای امام حسین (ع) از کجا شروع شده است؟
    4535 معصومین 1390/09/05
    پیامبر اسلام (ص) در سوگ حمزه و جعفر گریست و دیگران را تشویق به گریه نمود. امامان بزرگوار شیعه (ع) نیز درباره زنده نگه داشتن حادثه کربلا به شیوه های گوناگون تشویق کرده اند؛ مانند: تشویق به برپایی مجالس سوگواری، تشویق به گریستن و گریاندن، تشویق شاعران به مرثیه سرایی، ...
  • تفاوت دار الحسرة با یوم الحسرة چیست؟
    3698 تفسیر 1386/08/01
    در قرآن و روایات تعبیر «دار الحسرة» نیامده است. تنها عبارت «یوم الحسرة» (به معنای روز حسرت و افسوس خوردن بر چیزهایی که از دست رفته به کار گرفته شده است) یک بار در قرآن ودر روایات فراوان استفاده شده است.منظور از«یوم الحسرة» در قرآن و روایات روز قیامت (رستاخیز) ...

پربازدیدترین‌ها

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

4997  نفر