جستجوی پیشرفته
بازدید
17255
آخرین بروزرسانی: 1395/12/18
خلاصه پرسش
313 نفری که امام عصر(عج) را یاری می‌کنند، از کدام دیارند و چه ویژگی‌هایی دارند و آیا بانوان نیز در شکل‌گیری قیام حضرتشان نقشی داشته و از یاران خاص آن‌حضرت می‌باشند یا خیر؟
پرسش
313 نفری که امام عصر(عج) را یاری می‌کنند از کدام دیارند و چه ویژگی‌هایی دارند و آیا بانوان نیز در شکل‌گیری قیام حضرتشان نقشی داشته و از یاران خاص آن‌حضرت می‌باشند یا خیر؟
پاسخ اجمالی
در منابع اسلامی، آمارهای گوناگونی از یاران امام مهدی(عج) ارائه شده است که ممکن است برخی از آنها ناظر به گروه خاصی از این یاوران باشد، اما امروزه روایات 313 نفر از شهرت بیشتری برخوردار است و به هر حال، آنان متعلق به منطقه جغرافیایی خاصی نیستند و البته این آمار تمام پیروان حضرتشان نبوده، بلکه تنها شامل افرادی است که حضرت با کمک آنان حرکتش را آغاز کرده و به نوعی از فرماندهان و مدیران برتر حکومت مهدوی می‌باشند.
در ضمن، روایاتی وجود دارد که بر اساس آنها، شماری از بانوان نیز در جرگه یاوران خاص حضرت مهدی(عج) بوده و در این قیام، حضوری فعال دارند.
 
پاسخ تفصیلی
تعداد یاران امام مهدی(عج)
درباره تعداد یاران امام مهدی(عج)، روایات مختلفی نقل شده است که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:
1. امام صادق(ع) می‌فرماید: «گویا به مهدی(عج) می‌نگرم که بر منبر کوفه نشسته و 313 یاورش که به شمار حاضران جنگ بدرند، در اطراف او حلقه زده‌اند».[1]
2. امام صادق(ع): «آن‌گاه که خداوند اجازه قیام داد، حضرتشان مردم را به سوى خویش دعوت کند ... جبرئیل گوید: من نخستین کسی هستم که با تو بیعت می‌کنم! دستت را باز کن! ... سپس بیش از 310 مرد نزد او بیایند و با او بیعت کنند. حضرتشان در مکه می‌ماند تا یارانش به ده هزار نفر برسد و سپس عازم مدینه می‌شود».[2]
در برخی منابع روایی اهل‌سنت نیز، آمار (313 نفر) [3] و (314 نفر) [4] برای یاران حضرت مهدى(عج) گزارش شده است.
3. ابا بصیر می‌گوید: امام صادق(ع) فرمود: «تا حلقه کامل نگردد، قائم خروج نمی‌کند». گفتم: به چند نفر نیاز است تا حلقه کامل شود؟ فرمود: «ده هزار نفر».[5]
در روایات دیگری، به‌جاى کامل شدن حلقه، از کامل شدن «عقد»[6] و یا «فئه»[7] توسط 10.000 نفر سخن به میان آمده است.
4. روایتی از امام على(ع) آمار دیگری اعلام می‌کند: «مهدى(عج)، دست کم با 12.000 نفر و حد اکثر با 15.000 نفر قیامش را آغاز خواهد کرد».[8]
5. امام صادق(ع) در جمع یارانش فرمود که قیام قائم(عج) به فراهم شدن امکانات بستگى دارد. شخصی در این میان پرسید: همراهان قائم چند نفرند؟ آیا همان‌گونه است که مردم می‌پندارند که آنان همانند اهل بدر، بیش از 313 نفر نیستند؟! حضرت پاسخ فرمود: «مهدی(عج) با جمع قوی‌تری که کمتر از 10.000 نفر نباشند، قیام خواهد کرد!».[9]
 
جمع‌بندی روایات
می‌توان گفت: میان گزارش‌هاى یادشده، تعارضی نیست، بلکه این آمارها می‌توانند در طول یکدیگر بوده و به تعداد یاران حضرت در مراحل مختلف آغاز قیام اشاره کنند.
به هر حال؛ امروزه آمار 313 نفر از معروفیت بیشتری برخوردار است که از آنها به «نقباء»، «خواص» و «ذخر الله» تعبیر شده است.[10] با گرد آمدن معجزه‌آسای این گروه اندک، دعوت علنی آغاز شده و یاوران دیگری به امام می‌پیوندند و به عبارتی دیگر یاران مهدى، منحصر به 313 نفر نبوده، بلکه این تنها شمار یارانى می‌باشد که حضرتشان با کمک آنان، اولین حرکت‌ها را آغاز می‌کند[11] و در تمام مراحل قیام، این 313 نفر به عنوان هسته مرکزی حکومت مهدوی ایفای نقش می‌کنند.
شاید به همین دلیل باشد که در برخى از روایات ارائه‌کننده آمار، به‌جاى واژگان «اصحابه»، از عبارت «من اصحابه»[12] استفاده شده است.
 
خاستگاه یاران‏ امام مهدی(عج)
یاران مهدى(عج)، از صنف و نژاد ویژه‌اى نیستند، بلکه از گروه‌ها و نژادهاى گوناگون و از سرتاسر جهان هستند. در این حرکت عظیم، مردمان عجم، نقش پُراهمیتى در خدمت‌گزارى امام برعهده دارند.[13]
یاران آن‌حضرت را، بیشتر جوانان پرتحرک و پرنشاط تشکیل می‌دهند و پیران در میانشان اندک شمارند؛ امام علی(ع) می‌فرماید: «بیشتر یاوران قائم(عج)، جوانانند و پیران اندکی نیز مانند سرمه در چشم و یا نمک در طعام در کنار حضرتشان حضور دارند!»[14]
زنان نیز، در این نهضت بزرگ جایگاه شکوه‌مندى خواهند داشت. زنان در تهیه مقدمات حرکت، شرکت دارند پس از پیروزى، در اداره کارها، به امام کمک می‌کنند. مانند آمارهای قبلی، در تعداد بانوان همراه نیز آمارهای مختلفی ارائه شده است:
1. ام‌سلمه، از پیامبر(ص)، روایت کرده که فرمود: «مهدی(عج) به حرم پناهنده ‌شده و مردم مانند پرندگانی که دور آب گرد آیند، در اطراف او حلقه می‌زنند ... آنان 314 نفرند که بانوانی نیز در میان آنان حضور دارند».[15] در این روایت، تعداد زنان مشخص نشده است.
2. امام باقر(ع) می‌فرماید: «به خدا سوگند، بیش از 310 نفر که 50 بانو نیز در میانشان به چشم می‌آید، بدون هیچ هماهنگی قبلی به حضرتشان می‌پیوندند».[16]
3. مفضل نقل می‌کند که امام صادق(ع) فرمود: «همراه حضرت قائم(عج)، سیزده زن هست». عرض کردم، آنان چه نقشی خواهند داشت؟ فرمودند: «زخمی‌ها را مداوا می‌کنند و از بیماران پرستاری می‌نمایند. آنچنان که همراه رسول خدا(ص) بودند».[17]
البته، این روایت صراحت در آن ندارد که هیچ مسئولیت دیگری به آنان واگذار نخواهد شد، بلکه تنها به مسئولیت پرستاری اشاره شده که به تجربه ثابت شده است که بانوان در این مسئولیت، موفق‌تر از مردان عمل می‌کنند.
به هر حال واضح است که بانوان باایمان نیز در دوران قیام حضرت مهدی(عج) به حضرتشان خواهند پیوست.
 

[1]. صدوق، محمد بن على، کمال الدین و تمام النعمة، ج ‏2، ص 672 - 673، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ دوم، 1395ق.
[2]. شیخ مفید، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج ‏2، ص 382 - 383، قم، کنگره شیخ مفید، چاپ اول، 1413ق؛ ر. ک: عیاشى، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، ج ‏2، ص 56، تهران، المطبعة العلمیة، چاپ اول، 1380ق؛ ابن أبی زینب نعمانی، محمد بن ابراهیم، الغیبة، ص 315، تهران، نشر صدوق، چاپ اول، 1397ق؛ خزاز رازى، على بن محمد، کفایة الأثر فی النصّ على الأئمة الإثنی عشر، ص 266 - 267، قم، بیدار، 1401ق.
[3]. جلال الدین سیوطی، عبد الرحمن بن أبی بکر، الحاوی للفتاوی، ج 2، ص 86، بیروت، دار الفکر للطباعة و النشر، 1424ق؛ مقدسی سلمی، یوسف بن یحیى، عقد الدرر فی أخبار المنتظر و هو المهدی(ع)، ص 161، اردن، مکتبة المنار، چاپ دوم، 1410ق.
[4]. نور الدین هیثمى، علی بن أبی بکر، مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ج 7، ص 315، قاهره، مکتبة القدسی، 1414ق.
[5]. ابن عقده کوفى، احمد بن محمد، فضائل أمیر المؤمنین(ع)، ص 88، قم، دلیل ما، چاپ اول، 1424ق؛ الغیبة، ص 307.
[6]. کفایة الاثر فی النصّ علی الأئمة الإثنی عشر، ص 282.
[7]. عروسی حویزی، عبد علی بن جمعه، تفسیر نور الثقلین، ج ‏1، ص 249، قم، اسماعیلیان، چاپ چهارم، 1415ق.
[8].  ابن طاووس، علی بن موسی، التشریف بالمنن فی التعریف بالفتن المعروف بالملاحم و الفتن، ص 138، قم، مؤسسة صاحب الأمر (عج)، چاپ اول، 1416ق.
[9]. کمال الدین و تمام النعمة، ج ‏2، ص 654.
[10]. مجلسی، محمد باقر، بحار الأنوار، ج ‏53، ص 7، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ دوم، 1403ق.
[11]. بحار الانوار، ج ‏52، ص 323.
[12]. کفایة الأثر فی النص على الأئمة الإثنی عشر، ص 282.
[13]. الغیبة، ص 315.
[14]. همان، ص 316.
[15]. مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ج 7، ص 315.
[16]. تفسیر العیاشی، ج ‏1، ص 65.
[17]. طبرى آملى، محمد بن جریر بن رستم‏، دلائل الإمامة، ص 484، قم، بعثت‏، چاپ اول‏، 1413ق.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    755356 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
    734872 حدیث 1396/06/14
    «لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست‏. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    648165 Practical 1390/07/12
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    645408 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    640625 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    579356 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • فضیلت و آداب و شرایط نماز جمعه چیست؟ و به چه صورت خوانده می‌شود؟
    576971 نماز جمعه 1389/09/10
    در مورد جایگاه و فضیلتش نماز جمعه همین بس که سوره‌ای از قرآن به نامش می‌باشد.نماز جمعه یک از عباداتی است که به جماعت خوانده می‌شود. این نماز دو خطبه دارد که با حمد و ثنای الهی شروع می‌شود و امام جمعه در این خطبه‌ها باید مردم را به تقوای ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    559732 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
     دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری باز ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    559543 جن 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • می خواهم دعا کنم همسرم در زندگی مطیع من باشد آیا در این زمینه دعایی از اهل بیت (ع) به ما رسیده است؟
    548755 Practical 1389/02/22
    دعاها، لازم نیست حتماً به زبان عربى خوانده شوند؛ هرچند به عربی بهتر است، حتى دعا در نماز به زبان فارسى جایز است.نکته مهم تر این که انسان باید شرایط دیگر تأثیر گذاری دعا ...