جستجوی پیشرفته
بازدید
5509
آخرین بروزرسانی: 1397/10/24
خلاصه پرسش
طلحة بن مُصَرِّف که از قاریان برجسته به شمار می‌آمد، آیا شیعی مذهب بود؟
پرسش
طلحة بن مُصَرِّف کیست؟ آیا شیعه بود؟
پاسخ اجمالی
طلحة بن مصرّف‏ بن عمرو بن کعب بن جحدب،[1] که با کنیه‌‌های‏ ابوعبدالله،[2] و أبومحمد،[3] نیز شناخته می‌شد، از قبیله همدان بود. وی فردی ثقه، صالح و عابد،[4] و از قاریان برجسته شهر کوفه بود که به «سیّد القُرَّاء» شهرت داشت،‏[5] اما به دلیل تمایل نداشتن به اشتهار، مردم را در زمینه قرائت به اعمش ارجاع می‌داد.[6] او در سال 112 هجری از دنیا رفت.[7]
برخی قرائن و شواهد حاکی از آن است که وی عثمان را بر امام علی(ع) برتری می‌داد؛[8] و در همین راستا گزارش شده است که ابراهیم بن مالک اشتر نخعی او را به همین جهت مورد لعن قرار داد‏.[9]
اما در طرف مقابل، نشانه‌هایی از تمایل او به اهل‌بیت(ع) نیز وجود دارد:
1. از او نقل است که می‌گفت: «کینه‌داشتن نسبت به بنی هاشم از نشانه‌های نفاق است‏».[10]
2. همچنین او گزارشی را نقل می‌کند که بر اساس آن، امام علی(ع) در میدان کنار مسجد کوفه از حاضران خواست که هر که این کلام پیامبر(ص): «مَنْ کُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِیٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَّ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ» را شنید، گواهی دهد؛ و چندین نفر هم گواهی دادند».[11] اصل نقل چنین حدیثی توسط او می‌تواند نشانگر تمایل درونی‌اش به امام علی(ع) ‌باشد.
3 . ابن ابی الحدید به نقل از صحیح بخاری و مسلم، گزارش ذیل را نقل می‌کند:
طلحه می‌گوید که از عبدالله بن أبی أوفی پرسیدم: آیا پیامبر اسلام(ص) وصیتی کرده بود؟! او پاسخ منفی داد. دوباره پرسیدم: با آن‌که حضرتشان به مردم توصیه می‌کرد که وصیت کنند، چگونه می‌توان تصور کرد که خودشان وصیتی نکرده باشند؟! او پاسخ داد که قرآن وصیت پیامبر(ص) بود. [12]
این گزارش نیز نشانگر آن است که با طرح پرسش‌هایی از این دست، تلاش داشت تا جریانی که منکر وصیت پیامبر(ص) بودند را به چالش بکشد.
در پایان باید گفت که جو حاکم بر آن دوران به گونه‌ای بود که با مشاهده یکی دو رفتار و گفتار بسیاری از افراد، نمی‌توان در مورد اعتقادات قلبی آنان به نتیجه قطعی رسید.
 

[1]. ابن سعد کاتب واقدی، محمد بن سعد‏، الطبقات الکبری‏، ج 6، ص 308، بیروت، دار الکتب العلمیة، چاپ دوم، 1418ق.
[2]. همان.
[3]. ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، تحقیق، تدمری، عمر عبد السلام، ج 7، ص 386، بیروت، دار الکتاب العربی، چاپ دوم، 1409ق.
[4]. ابن جوزی، عبد الرحمن بن علی‏، المنتظم،‏ محقق، عطا، محمد عبد القادر، عطا، مصطفی عبد القادر، ج 7، ص 154، بیروت، دار الکتب العلمیة، چاپ اول، 1412ق.
[5]. زرکلی، خیر الدین، الاعلام، ج 3، ص 147، بیروت، دار العلم للملایین، چاپ هشتم، 1989م.
[6]. الطبقات الکبرى،ج ‏6، ص 308.
[7]. ابن قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم،‏ المعارف، ص 529، قاهره، الهیئة المصریة العامة للکتاب، چاپ دوم، 1992م.
[8]. تاریخ الإسلام، ج ‏7، ص 388.
[9]. ابو الصلاح الحلبی، تقی بن نجم، تقریب المعارف، محقق، مصحح، تبریزیان(الحسون)، فارس، ص 296، قم، الهادی، چاپ اول، 1404ق.
[10]. محب الدین طبری‏، أحمد بن عبد الله‏، ذخائر العقبی فی مناقب ذوی القربی ع، ج 1، ص 66، قاهره، مکتبة القدسی‏، 1356 ق‏.
[11]. شیخ طوسی، محمد بن حسن‏، الامالی، ص 334، قم، دار الثقافة، چاپ اول، 1414ق.
[12]. ابن أبی الحدید، شرح نهج البلاغة، ج 2، ص 53، قم، مکتبة آیة الله المرعشی النجفی، 1404 ق.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

  • نگاه کردن بانوان به بدن یکدیگر در استخر و... چه حکمی دارد؟
    55980 همجنس گرایی 1389/08/17
    فتوای حضرت آیة الله العظمی خامنه‌ای دراین باره همان فتوای حضرت امام خمینی است، که در زیر بیان می‌شود:‌نگاه کردن به عورت دیگرى حرام است، اگر چه از پشت شیشه یا در آیینه یا آب صاف و مانند اینها باشد... ولى زن و شوهر مى‏توانند به تمام بدن یکدیگر نگاه ...
  • اگر شخص روزه‌داری را در غیر ماه رمضان با علم به روزه بودن او به طعام دعوت کنند، وظیفه شخص روزه‌دار چیست؟
    19311 روزه های مستحب، مکروه و حرام 1391/05/26
    اگر روزه‌ی این شخص (مانند قضای رمضان) واجب باشد و وقت قضاى روزه‌ی او تنگ نباشد، مى‌تواند پیش از ظهر، روزۀ خود را باطل نماید، ولی بعد از ظهر جایز نیست که روزۀ خود را باطل کند.[1] اما اگر روزه‌ی او ...
  • آیا در منابع اسلامی به موضوع ختم سوره انعام و دعاهای مرتبط با چنین ختمی اشاره شده است؟
    32273 دستور العمل ها 1392/07/28
    علامه مجلسی درباره چگونگی ختم انعام برای حاجات مهم، به نقل از کتاب‌ »الاختیار» سید ابن باقی می‌گوید: که پیامبر اکرم(ص) فرمود: اگر کسی می‌خواهد خدا دعایش را مستجاب کند، پس در روز یک‌شنبه وضو بگیرد و بعد از نماز ظهر دو رکعت نماز بگذارد و بعد از ...
  • یک مربی خوب از نگاه قرآن دارای چه ویژگی‌های است؟
    31685 تبلیغ و گفتگو 1392/09/24
    در آیات متعددی از قرآن، در توصیف ویژگی­های پیامبران، صفاتی برای آنان نقل شده است. با توجه به این‌که این بزرگواران برترین و والاترین مربیان و معلمان بشریت هستند، این صفات می‌‌تواند سرمشق خوبی برای دیگر افراد، در امر تربیت مردم باشد. مهم‌ترین ویژگی یک مربی خوب، دلسوز ...
  • آیا امامت و ولایت فقیه، بحثی کلامی است یا فقهی؟
    14467 دلائل ولایت فقیه 1393/05/23
    لازم است قبل از پاسخ به دو نکته توجه شود: 1. موضوع علم کلام،[1] ذات و صفات و افعال خداوند است؛[2] ولی موضوع علم فقه، افعال مکلفین می‌باشد.[3] 2. متکلمان شیعه‌ امامیه، امامت را منصبی الهی ...
  • تغییر جنسیت چه تأثیری بر «حق حضانت» کودک دارد؟
    15357 احکام تغییر جنسیت 1386/11/14
     حضانت در لغت «پروردن» است، و در اصطلاح فقه و حقوق مدنی، پرورش اطفال است به وسیلۀ پدر و مادر و نزدیکان او، که هم حق است و هم تکلیف، پرورش از لحاظ مادی و هم معنوی و هم اخلاقی است.قانون مدنی ایران در مواد 1169، 1170، 1176 صریحاً حق ...
  • شیعیان به چند فرقه تقسیم می‌شوند؟
    74446 فرقه های منشعب از شیعه 1387/07/27
    واژه‌ی "شیعه" در لغت به معنای "پیرو" و "یاور"، هم‌چنین به معنای "منهاج و دین یکسان داشتن" آمده است. و در اصطلاح میان مسلمانان، وابستگی ویژه‏‌ای به پیروان حضرت علی(ع) پیدا کرده است. در مورد پیروان آن‌حضرت نیز در معانی متعددی؛ مانند دوست‌دار و محبّ حضرت علی(ع)، یا ...
  • کدام آیه از قرآن، خودستایی را نکوهش می کند؟
    16712 گناه و رذائل اخلاقی 1393/01/19
    شاید یکی از واضح‌­ترین آیه‌­هایی که خودستایی را نکوهش می‌­کند، بخش پایانی آیه 32 سوره نجم است: «فَلا تُزَکُّوا أَنْفُسَکُمْ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقى» یعنی خود را پاکیزه اعلام نکنید. خدا پرهیزکاران را بهتر ‏می‌‌­شناسد. ...
  • منظور از چشم دل چیست؟
    33151 شهود قلبی 1391/08/25
    منظور از دیدن با چشم دل، همان‌گونه که در پاسخ‌هایی قبلی آمده بود، ادراک شهودی و دریافت با دل و قلب است؛ برای توضیح بیشتر سخن امام سجاد علی بن حسین(ع) را در این زمینه نقل می‌کنیم. آن‌حضرت می‌فرماید: برای هر انسان و بنده چهار چشم قرار ...
  • برخی روایات به خوردن خرمای برنی توصیه کرده و برخی دیگر آن‌را مضر دانسته‌اند. دلیل این ناهمخوانی چیست؟
    12906 حدیث 1401/02/12
    خرما یکی از میوه‌های بهشتی و پربرکت است که در قرآن از آن فراوان یادشده، و در منابع روایی نیز به استفاده از آن سفارش شده است.[1]یک نوع از خرما، خرمای «بَرْنِی» است. کلمه «برنی» با فتحه روی حرف «باء» و ...

پربازدیدترین ها