جستجوی پیشرفته
بازدید
18735
آخرین بروزرسانی: 1394/07/25
 
کد سایت id24528 کد بایگانی 71900 نمایه زندگی ناپایدار دنیا از نگاه قرآن
طبقه بندی موضوعی تفسیر
اصطلاحات دنیا
گروه بندی اصطلاحات سرفصل‌های قرآنی
خلاصه پرسش
آیا پایان زندگی دنیایی در قرآن کریم به خشکیدن گیاه تشبیه شده است؟
پرسش
لطفاً تفسیر آیه 45 سوره کهف را بیان کنید؟
پاسخ اجمالی
خدای متعال در آیه 45 سوره کهف، خطاب به پیامبر اسلام(ص) می‌فرماید؛ زندگی دنیا را براى مشرکانى که به مال و ثروت مادى خود مغرور هستند؛ مردمانى که محبّت دنیا در قلب و روح آنان ریشه دوانده، و گمان می‌کنند نعمت‌هاى دنیا پایدار و همیشگی است، در قالب مثالی توصیف کن:
«وَ اضْرِبْ لَهُمْ مَثَلَ الْحَیاةِ الدُّنْیا کَماءٍ أَنْزَلْناهُ مِنَ السَّماءِ فَاخْتَلَطَ بِهِ نَباتُ الْأَرْضِ فَأَصْبَحَ هَشیماً تَذْرُوهُ الرِّیاحُ وَ کانَ اللهُ عَلى‏ کُلِّ شَیْ‏ءٍ مُقْتَدِراً».
زندگى دنیا مانند آبی است که ما آن‌را از آسمان فرو فرستادیم و به وسیله آن گیاهان گوناگون و زیبایى رویید و به هم تنید و منظره‏‌اى بدیع به وجود آورد، ولى پس از مدتى آن گیاهان خشکیدند و ساقه‌هایشان شکسته شد و به صورتى در آمدند که باد آنها را پراکنده ساخت.
«هشیم» از مادّه «هشم»، به معناى شکسته شدن چیزهاى سست و بی‌دوام؛ مانند گیاهان،[1] و یا شکستن چیزهای توخالی و خشک است.[2]
«ذرو» به معناى جدا و پراکنده کردن است.[3]
در آیات قبلی، سخن از ناپایدارى نعمت‌‌هاى جهان ماده بود. اما از آن‌جا که درک این واقعیت براى افرادی که غرق در زندگی مادی هستند کار چندان آسانى نیست، قرآن در این آیه در قالب یک مثال بسیار زنده و گویا، این صحنه را کاملاً مجسم می‌کند، تا انسان‌های غافل و مغرور با مشاهده این نمونه -  که در عمرشان بارها و بارها تکرار شده و می‌شود - از غرور و غفلتشان بیدار شوند.
در حقیقت زندگى دنیا این‌گونه است. در آغاز، زیبایى و طراوت دارد، قطره‏‌هاى حیات‌‏بخش باران بر کوه و صحرا می‌ریزد، دانه‌‏هاى آماده‏‌اى که در زمین‌‏هاى مستعد نهفته است، با ریزش آن جان می‌گیرد و حرکت تکاملى خود را آغاز می‌کند. پوست سخت و مقاوم دانه در برابر نرمش باران نرم می‌شود، و به جوانه گیاه اجازه عبور می‌دهد، سرانجام جوانه نورس از دل خاک سر برمی‌دارد؛ آفتاب می‌درخشد؛ نسیم می‌وزد، مواد غذایى زمین کمک می‌کند، و این جوانه نورس با نیرو گرفتن از همه این عوامل حیات، به رشد و نمو خود ادامه می‌دهد، آن‌چنان‌که بعد از مدت کوتاهى گیاهان زمین سر بر سر هم می‌گذارند و درهم فرو می‌روند؛ صفحه کوه و صحرا یک پارچه جنبش و حیات می‌شود، شکوفه‌‏ها و گل‌‏ها و میوه‌‏ها یکى بعد از دیگرى زینت بخش شاخه‌‏ها می‌شوند، ولى دیرى نمی‌پاید که بادهاى خزان شروع می‌شود و گرد و غبار مرگ بر سر آنها می‌پاشد؛ هوا به سردى می‌گراید، آب‌‏ها کم می‌شود و این صحنه دل‌‏انگیز به شاخه‌‏ها و برگ‏‌هاى پژمرده و بی‌فروغ تبدیل می‌شوند که با اندک نسیمی به این طرف و آن طرف پرت می‌شوند.
داستان زندگی انسان نیز این‌گونه است. پس از گذشت زمان و از بین رفتن جوانى، انسان شکسته می‌شود و طراوت و شادابی خود را از دست می‌دهد و مدت چندانی نمی‌گذرد که تسلیم مرگ شده و بعد از مرگ نیز بدن او متلاشی شده و تنها استخوانی از او باقی می‌ماند و همان استخوان نیز تهی و تکه‌تکه می‌شود که اگر در مسیر باد قرار گیرد، با آن شاخه‌های درهم‌شکسته، تفاوت چندانی نخواهد داشت.
بنابراین، عاقل کسى است که به زندگى دنیا مغرور نشود و به آن دل نبندد و فقط به خداوند متعال و اعمال شایسته خود و پاداش‌‏هاى الهى در جهان دیگر، امیدوار باشد و بداند که خداوند بر هر چیزى توانا است و می‌تواند در قیامت او را پاداشى نیکو دهد و زندگى دائمی باطراوت و زیبا و لذت بخشى پیدا کند.[4]
علاوه بر این آیه، تشبیه زندگى ناپایدار به گیاه خشکیده و خورد شده در چند آیه دیگر از قرآن نیز آمده است.[5]
 

[1]. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، تحقیق، داودی، صفوان عدنان، ص 842، دمشق، بیروت، دارالقلم‏، الدار الشامیة، چاپ اول، 1412ق.
[2]. ابن منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، ج ‏12، ص 611، بیروت، دار صادر، چاپ سوم، 1414ق.
[3]. همان، ج ‏14، ص 282،
[4]. ر. ک: مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج 12، ص 444- 445، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ اول، 1374ش؛ ‏جعفری، یعقوب، کوثر، ج 6، ص 414، قم، هجرت، چاپ اول، 1376ش.
[5]. مانند، یونس، 24؛ حدید، 20.
ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

  • قضا و قدر الهی را به زبانی ساده و روان توضیح دهید؟
    15804 قضا و قدر 1400/05/12
    «قضا» یعنی حکم، قطع و حتمیت. در نظام آفرینش، ‌موجودات مادی از چندین راه ممکن است به وجود بیایند، به عنوان مثال اگر به خانه‌ی شما از چند کوچه راه باشد، ورود به خانه‌ی شما از چند راه ممکن است. حال اگر از میان چندین ...
  • آداب و احکام قبل و بعد از مردن چیست؟
    265998 احتضار 1392/02/30
    آدابى که در این باره مطرح است، دو بخش دارد؛ بخشى مربوط به قبل از مرگ است که با عنوان «احکام محتضر» از آن یاد مى‌شود و از جمله آنها، این است که باید شخص را در هنگام مردن به پشت بخوابانند به طورى که کف پاهایش به ...
  • این که می گویند خدا فلان بنده اش را به خودش وا گذاشته است، معنایش چیست؟
    22794 تفسیر 1389/11/04
    این یک مفهوم قرآنی است. خداوند متعال در قرآن می فرماید:"نَسُوا اللَّهَ فَنَسِیَهُمْ "؛ خدا را فراموش کردند، و خدا (نیز) آنها را فراموش کرد. این معنایش این است که چون برخی از انسان ها در دنیا خدا را ...
  • آیا حقیقت حضرت علی (ع) ازلی است؟
    16128 دانش، مقام و توانایی های معصومان 1388/02/12
    معنای ازلی بودن این است که موجودی در گذشته، سابقه عدم (نبود) نداشته باشد؛[1] یعنی همیشه وجود داشته است. منظور از حقیقت حضرت علی (ع)، اگر وجود مادی ایشان باشد روشن است که وجود مادی ایشان ازلی نیست ولی اگر منظور از حقیقت، ...
  • آیا روزه بدون خواندن نماز صحیح و قبول است؟
    114384 Laws and Jurisprudence 1390/05/26
    مطابق با آموزه‌های دینی، نماز اولین فعل عبادی در میان اعمال دینی ما است؛ یعنی پس از اصول اعتقادی (اصول دین)، در مرحله عمل (که از آن به فروع دین تعبیر می‌شود)، اولین چیزی که موضوعیت دارد، نماز است که از آن به ستون و عمود دین تعبیر شده ...
  • منظور از فراز «فاقد کل مفقود» در برخی دعاها چیست؟
    5223 حدیث 1397/06/18
    در مورد معنای جمله «وَ فاقِدَ کُلِ‏ مَفْقُود»[1] که در توقیعی از سوی امام زمان(عج) در دعای ماه رجب، وارد شده است، احتمالاتی وجود دارد: 1. واژه «فقدان» از ریشه «فقد» به معنای عدم و نیستی است،[2] و «فَقَدَهُ»؛ یعنی‌ ...
  • آیا زبان عربی بر باقی زبان‌ها برتری دارد؟
    14381 علوم قرآنی 1392/01/14
    در ابتدا باید به این نکته توجه داشت، که الزامی نیست تا وحی الهی با کامل‌ترین زبان نازل شود، همان‌گونه که شاهدیم برخی از کتاب‌های آسمانی با زبانی غیر از زبان عربی نازل شده‌اند. از سوی دیگر بررسی دقیق ساختار یک زبان و مقایسه آن با دیگر ...
  • آیا فروشنده و راهنمایی کننده روش مصرف قرص "سقط جنین" مباشر سقط محسوب می‌گردد؟ این گناه حق الناس دارد؟
    11771 سقط جنین 1393/02/22
    مباشر سقط به کسی گفته می‌شود که عمل سقط را انجام می‌دهد مانند زنی که قرص می‌خورد یا کسی که آمپول تزریق می‌کند، اما فروشنده قرص یا آموزش دهنده سقط، مباشر محسوب نمی‌شود. ولى به هر حال فروش این‌گونه محصولات و یا راهنمایى (در حدى که مصداق کمک ...
  • خلاصه‌ای از زندگی ام سلمه همسر پیامبر اسلام(ص) را بیان کنید؟
    10795 تاريخ بزرگان 1399/09/05
    نام و نسب ام سلمهام سلمه، کنیه‌ی یکی از امهات المؤمنین از همسران گرامی پیامبر اسلام(ص) است که نامش قبل از اسلام، هند، یا رمله بود.[1] پدرش سهیل[2] و یا حذیفه با کنیه‌ی ابی‌مغیره، ملقب به زاد الرکب،[3] ...
  • چه قیام‌ها و شورش‌هایی در زمان امامت امام هادی(ع) اتفاق افتاد؟
    8615 تاریخ 1393/10/18
    در دوران امامت امام هادی(ع) که با حکومت چندین خلیفه عباسی همزمان بود، برخوردهای اعتقادی، مناقشه‌های علمی، تبعیض‌های قومی، فشارهای اقتصادی و سیاسی؛ جنبش‌های مختلفی را با انگیزه‌های دینی یا غیر دینی برانگیخت که برخی از آنها مانند حرکت کولی‌ها را نمی‌توان به هیچ وجه، قیامی اسلامی دانست، ...

پربازدیدترین ها