پاسخ:

ابتدا یادآور می‌شویم، از شرایط مرجع تقلید این است که از نظر علمی از سایر مجتهدان زمان خود، بالاتر باشد و با وجود مجتهد اعلم، تقلید از مجتهد غیر اعلم جایز نیست. البته طبق نظر برخی از فقها، این در صورتی است که فاصله بین مجتهد اعلم و غیر اعلم به قدری زیاد باشد که در مواردی که فتوای آنها با یکدیگر تعارض و اختلاف دارد، فتوای غیر اعلم ارزش تخصصی خود را از دست بدهد. اما اگر فاصله‌ بین مجتهد اعلم و غیر اعلم در این حد نباشد، تقلید از اعلم تعیّن ندارد و می‌توان از غیر اعلمی که با اعلم فاصله‌ای اندک دارد، تقلید کرد؛ پس ما در هر دوره با گروهی از علما که به منزله مساوی بوده و تقلید از همه آنها جایز است، مواجه هستیم.[1]   

در هر حال، در کتب فقهی، راه‌هایی برای شناسایی مجتهد اعلم بیان شده که از جمله آنها -که چه بسا کارایی بیشتری دارد- آن است که، اعلم بودنِ مجتهدی، شایع و مشهور شود، طوری که انسان از این شهرت اطمینان به اعلمیت او پیدا کند.[2]

شایان ذکر است، در عصر حاضر، عده‌ای از علما و مدرسین حوزه علمیه قم(جامعه مدرسین)، تعدادی از مجتهدین عالی‌قدر که شایسته مرجعیت هستند را معرفی نموده‌اند، تا کسانی که نتوانسته‌­اند مرجع تقلید اعلم را شناسایی کنند، با عمل به فتاوای یکی از این مراجع، به وظیفه خود عمل کنند؛ و از آنجا که اعلمیّت یکی از این مراجع - به صورت مشخص - برای این اساتید محرز نگردیده است، این امر در حکم تساوی مراجع مذکور بوده و تقلید از هر کدام از آنها جایز و صحیح خواهد بود؛ این مراجع به ترتیب حروف الفبا عبارتند از:

آیت­ الله العظمی سید علی خامنه‌­ای

آیت­ الله العظمی سید علی سیستانی

آیت­ الله العظمی سید موسی شبیری زنجانی

آیت­ الله العظمی لطف االله صافی گلپایگانی

آیت الله العظمی ناصر مکارم شیرازی

آیت الله العظمی حسین نوری همدانی

آیت الله العظمی حسین وحید خراسانی.[3]

[1]. آیت الله هادوی تهرانی؛ ر.ک: پایگاه اطلاع رسانی دفتر آیت الله هادوی.

[2]. ر.ک: امام خمینی، توضیح المسائل (محشّی)، گردآورنده: بنی‌هاشمی خمینی، سید محمدحسین، ج 1، ص 15، م 3، دفتر انتشارات اسلامی، قم، چاپ هشتم، 1424ق.

[3]. ر.ک: پایگاه اطلاع رسانی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم؛ البته دوباره یادآوری می‌کنیم، مجتهدینی که تقلید از آنها جایز است، به این چند نفر منحصر نبوده و ما به جهت شهرت بیشتر این فقها، اسامی آنان را در اینجا ذکر نمودیم.