
لطفا صبرکنید
26208
- اشتراک گذاری
دین اسلام مجموعهای از دستورات و قوانین است که همگی مکمل یکدیگرند که اگر این مجموعه دستورات یا بعضی از آن ترک شود و یا احیاناً بر خلاف آنها عمل شود، ضررها و ضربات روحی و جسمی بسیاری بر جامعهی بشری وارد خواهد شد.
ازدواج موقت یکی از دستورات اسلام است که اگر حقیقت و تمام احکام و لوازم و شرایط به درستی شناخته شود و هدف و منظور اسلام از وضع چنین قانونی در نظر گرفته شود و التزام و عمل به احکام و لوازم و شرایط آنرا در کنار التزام و عمل به سایر دستورات اسلام؛ نظیر پاکدامنی، وفای به عهد، رعایت حقوق زناشویی، رعایت حق الناس، حفظ چشم از نگاه حرام، راستگویی و ... قرار دهیم، مسلماً ازدواج موقت بهترین راه برای حفظ جامعه و افراد، از مضرات و ناگواریهایی است که دامنگیر افراد میشود و منظور و مقصود شارع مقدس اسلام نیز همین بوده است؛ اما اگر در جامعهای افرادی به دیگر دستورات اسلام پایبند نباشند، بلکه مرتکب همۀ گناهان شوند و فقط بخواهند با ازدواج موقت به سعادت برسند، قطعاً امکانپذیر نخواهد بود.
این نکات را نیز باید یادآور شد که، اولا: ازدواج موقت یک امر اختیاری است؛ یعنی شارع آنرا واجب نکرده است، و طبیعی است که در شرایطی برای افرادی که انتخاب و تصمیمگیری درستی نداشته باشند، میتواند پیامدهای منفی نیز به دنبال داشته باشد؛ اما این ربطی به وجود چنین قانونی (اصل جواز ازدواج موقت) ندارد.
ثانیا: اکثر فقها برای ازدواج موقت دختر باکره، اذن پدر را شرط میدانند و این اگرچه دلایل خاص فقهی خود را دارد؛ اما از حکمتهای چنین شرطی آن است که از ضررهایی که ممکن است به جهت فقدان تجربههای لازم متوجه دختر شود، جلوگیری گردد.
در پاسخ به سؤالاتی از این دست، باید به یک نکته توجه داشته باشیم که دستورات و قوانین دین اسلام یک مجموعه است که همگی مکمل یکدیگرند و اگر همۀ این مجموعه در زندگی انسانها مورد توجه قرار گرفته و بدانها عمل شود، به یقین سعادت بشری را به دنبال خواهد داشت؛ اما اگر این مجموعه دستورات یا بعضی از آن ترک شود و یا احیاناً بر خلاف آنها عمل شود، موجب ضررها و ضربات روحی و جسمی بسیاری بر جامعهی بشری خواهد شد، اگرچه ممکن است عمل به یک دستور به تنهایی اثرات مثبت محدودی داشته باشد؛ اما منظور و هدف اسلام و هر قانونگذار دیگری که برای سعادت جامعهی بشری قانون وضع میکند این است که به مجموعه قوانین وضع شده عمل شود تا جامعه و افراد به نتیجهی کامل و مطلوب برسند.
ازدواج موقت یکی از دستورات اسلام است که دلایل متعددی در تشریع آن وجود دارد. از جمله: جلوگیری از انحرافات جنسی افرادی که خواهان عفت و پاکی هستند، به ویژه برای افرادی که به هر دلیل امکان ازدواج دائم برای آنها وجود ندارد، ولی این هیچگاه به معنای اولین و تنها راه حل نیست، به خصوص در مورد دختران باکرهای که امکان ازدواج دائم آنان وجود دارد، بلکه چنین افرادی باید با حفظ عفت و پاکدامنی منتظر ازدواج دائم بمانند و گوهر نجابت و عفت خود را در راه یک ازدواج دائم سرمایهگذاری نمایند. مگر جایی که از ازدوج دائم ناامید شده باشند، یا آگاهانه از آن صرف نظر کرده باشند.
جدای از این نکته، اگر ازدواج موقت با تمام احکام و لوازم و شرایط، به درستی شناخته شود و هدف و منظور اسلام از وضع چنین قانونی در نظر گرفته شود، و التزام و عمل به احکام و لوازم و شرایط آنرا در کنار التزام و عمل به سایر دستورات اسلام؛ نظیر پاکدامنی، وفای به عهد، رعایت حقوق زناشویی، رعایت حق الناس، حفظ چشم از نگاه حرام، راستگویی و ... قرار دهیم، مسلماً ازدواج موقت بهترین راه برای حفظ جامعه و افراد، از مضرات و ناگواریهایی است که در اثر عدم ازدواج دامنگیر افرادی است که به دلیلی توانایی ازدواج دائم را ندارند، یا شدت غریزۀ جنسی در آنان شرایطی را فراهم نموده است که در صورت عدم پاسخگویی صحیح، انحرافاتی در آنان پدید میآید و منظور و مقصود شارع مقدس اسلام نیز همین بوده است که از انحرافات جنسی پیشگیری نماید.
اما اگر در جامعهای افرادی به دیگر دستورات اسلام پایبند نباشند، بلکه مرتکب هر نوع گناهی بشوند و فقط بخواهند با ازدواج موقت به سعادت برسند، قطعاً امکانپذیر نخواهد بود، همانگونه که با ازدواج دائم نیز چنین چیزی میسر نخواهد بود. و چه بسیار ازدواجهای دائمی که متأسفانه روزانه منجر به طلاق شده و میشود که باید ریشهی این جداییها را در عدم تعهد به سایر دستورات اسلامی جستوجو کرد.
اسلام هرگز نگفت، پسر یا دختری که هوسباز و خوشگذران و بیمبالات به دستورات دین است و هیچ ابایی از ارتکاب انواع گناه و اصرار بر آنها ندارد، تنها با یک ازدواج موقت سعادتمند خواهد شد، چنین افرادی حتی با ازدواج دائم و با قرار دادن هزاران قید و شرط قانونی برای محکم نگهداشتن ازدواج دائم خود موفق به رسیدن زندگی سعادتمندانه نخواهند شد و حتی اگر ازدواج دائم آنها منجر به طلاق نشود؛ اما زندگی دلپذیر و مورد رضایت طرفین نخواهند داشت.
آیا اگر دختری که از والدین و نزدیکان خود هیچ محبتی ندیده است و در یک ازدواج موقت تمام احساسات خود را به پای همسر موقت خود میریزد و بعد از پایان زمان ازدواج موقت سرخورده میشود و دچار مشکلاتی میشود، این اشکال به ازدواج موقت است، یا به خالی بودن کانون خانواده از محبتی که در اسلام بسیار مورد تأکید بوده و پیشوایان معصوم(ع) ما به آن اهمیت داده و بدان پایبند بودهاند. آیا اگر چنین زنی امکان ازدواج دائم نداشته باشد و از ازدواج موقت هم منع شود از مشکلات روحی و روانی مصون خواهد بود؟
نکتۀ دیگر سوء استفادههای افراد سودجو از ازدواج موقت است که باید بگوییم اگر سطح فرهنگ جامعه در حد قابل قبولی نباشد نه تنها امکان سوء استفاده از ازدواج موقت منتفی نیست که در چنین جوامعی سوء استفاده از سایر دستورات و قوانین و حتی مقدسات شایع است. آیا میتوان به دلیل چنین سوء استفادههایی این دستورات و مقدسات را کنار گذاشت؟ یا باید فرهنگ جامعه را ارتقاء بخشید تا از برکات چنین قوانین و دستورات بهرهمند شود. مسلما راه حل دوم عاقلانه است.
بنابراین، اگر ازدواج موقت به درستی شناخته شود و در کنار عمل به سایر دستورات اسلام، به صورت صحیح مورد استفاده افرادی که خواهان پاکی و عفت هستند و توانایی ازدواج دائم را ندارند قرار گیرد، به یقین نتیجهی مورد نظر از آن برآورده خواهد شد.
این نکات را نیز باید یادآور شد که، اولا: ازدواج موقت یک امر اختیاری است؛ یعنی شارع آنرا واجب نکرده است، و طبیعی است که در شرایطی برای افرادی که انتخاب و تصمیمگیری درستی نداشته باشند، میتواند پیامدهای منفی نیز به دنبال داشته باشد؛ اما این ربطی به وجود چنین قانونی (اصل جواز ازدواج موقت) ندارد.
ثانیا: اکثر فقها برای ازدواج موقت دختر باکره، اذن پدر را شرط میدانند و این اگرچه دلایل خاص فقهی خود را دارد؛ اما از حکمتهای چنین شرطی آن است که از ضررهایی که ممکن است به جهت فقدان تجربههای لازم متوجه دختر شود، جلوگیری گردد.

: