جستجوی پیشرفته
بازدید
14794
آخرین بروزرسانی: 1398/04/18
خلاصه پرسش
روند تغییر اندیشه مسیحى چگونه بود؟ و به چه دلیل این دین دچار تحریف شده است؟
پرسش
روند تغییر اندیشه مسیحى چگونه بود؟ و به چه دلیل این دین دچار تحریف شده است؟
پاسخ اجمالی
هنگامى که پیروان مسیح(ع) از نعمت حضور این پیامبر الهى در میان خود محروم شدند و حضرتش به سوى آسمان‌ها صعود کرد، رسولان و حواریون آن‌حضرت به تبلیغ آیین مسیح(ع) ‏پرداختند و رنج‌هاى زیادى را متحمل شدند.
ولى پس از مدت کوتاهى «پولُس» - که باید وى را معمار مسیحیت کنونى دانست - رهبرى مسیحیت را به دست گرفت. وى نخست یهودى بود و مسیحیان را آزار فراوان می‌داد، اما پس از چندى مسیحى شد و توانست در میان مردم نفوذ پیدا کند. او به عنوان رسول عیسوى در شهرها گردش می‌کرد و عقیده مسیحیت را در ضمن دگرگون کردن آن، گسترش می‌داد.
در قرون وسطى اندیشمندان مسیحى تلاش کردند عقاید انحرافى موجود در مسیحیت کنونى را به گونه‌اى توجیه و چهره‌اى معقول از آن ترسیم کنند. ولى با این همه، پاره‌اى از مفاهیم انجیل قابل توجیه عقلى نبود و با همه تلاشى که فیلسوفان قرون وسطى، مانند «آکویناس»، کردند، نتوانستند همه آنچه را که در ظواهر کتاب مقدس بود، به صورت معقول در آورند.
پس از قرون وسطى و با پیدایش علوم جدید و مواجهه آن با تصویرى که کلیسا و انجیل - به تفسیر کلیسایى - از مفاهیم علمى ارائه می‌داد، مسئله تعارض علم و دین مطرح شد، و به جهت رونق علوم جدید و شکوفایى آن، چراغ دین مسیحى به خاموشى گرایید. در این میان، متکلمان و متألهان مسیحى در مقابل این بحران تلاش کردند مباحث جدیدى را براى دفاع از مسیحیت و پاسدارى از ایمان مردم مطرح نمایند و از آن پس فیلسوفان دین نیز هر کدام به گونه‌اى درباره این موضوع به بحث و بررسى پرداختند که مجموعه این‌گونه مباحث، هویت اندیشه مسیحى در سده معاصر را تشکیل می‌دهد.
پاسخ تفصیلی
تاریخ تفکر مسیحى از آغاز تاکنون داستان درازى داشته است. براى آن‌که بتوانیم تا حدودى با فضاى ذهنى اندیشمندان غربى آشنا گردیم، به روند کلى آن اشاره‌اى می‌کنیم.
هنگامى که پیروان مسیح(ع) ‏از نعمت حضور این پیامبر الهى در میان خود محروم شدند و حضرتش به سوى آسمان‌ها صعود کرد،[1] رسولان و حواریون آن‌حضرت به تبلیغ آیین مسیح(ع) ‏پرداختند و رنج‌هاى زیادى را متحمل شدند.[2]
ولى پس از مدت کوتاهى «پولُس» - که باید وى را معمار مسیحیت کنونى دانست - رهبرى مسیحیت را به دست گرفت. وى نخست یهودى بود و مسیحیان را آزار فراوان می‌داد، اما پس از چندى مسیحى شد و توانست در میان مردم نفوذ پیدا کند.[3] او به عنوان رسول عیسوى در شهرها گردش می‌کرد و عقیده مسیحیت را در ضمن دگرگون کردن آن، گسترش می‌داد.[4]
دین عیسى در آغاز به گونه‌اى دیگر بود و «پولس» آن‌را به شکل کنونى در آورد. او که «خیلى نگران نبود عیسى چه گفته است».[5] مسائلى؛ مانند الوهیت عیسی(ع)، فدا شدن وى در راه گناهان، و الغاى شریعت را از عقاید مشرکان اقتباس کرد و به مسیحیت افزود.[6] با این وصف، عیسی که پیامبر خدا بود، خدا شد. خدایى که آمده بود تا مصلوب شود و با مصلوب شدن خویش گناهان پیروان خود را پاک کند؛ از این‌رو، مصلوب شدن عیسی به عنوان یک مفهوم کلیدى در مسیحیت مطرح است که اگر یک مسیحى آن‌را انکار کند و نظر قرآن را بپذیرد که عیسى قبل از مرگ به آسمان صعود کرد، دیگر نمی‌تواند مسیحیت موجود را پذیرا باشد و چاره‌اى جز پذیرش اسلام نخواهد داشت.
از سوى دیگر، حرکت عیسى که براى اصلاح عقاید باطل گسترش یافته در بین یهودیان آغاز شده بود، با انکار شریعت[7] که پیکره اصلى دین در حوزه عمل را تشکیل می‌دهد، به انحرافى دو چندان گرفتار گردید. در فرهنگ مسیحى واجب، حرام، و حلال مفهوم خود را از دست داد و الزام به شکل خاصى از عمل در امور مختلف از میان رفت. به همین دلیل، در حالی‌که ما، به عنوان مثال، شاهد آیین و شرایط خاص ذبح در بین یهودیان هستیم، در مسیحیت هیچ آئینى در این جهت وجود ندارد. این مجموعه امور باعث شد، مسیحیت در گذر ایّام با مفاهیم اصلى ادیان توحیدى فاصله جدى بگیرد.
کتاب مقدس مسیحى[8] نیز با مشکلات اساسى مواجه است. از یک‌سو، اناجیل موجود سند تاریخى ندارند و بنابر اظهار خود محققان غربى[9] مدت‌ها بعد از صعود عیسی(ع) و در جریان فعالیت‌ها، درگیری‌ها و نفوذ افکار «پولس» و حتى پس از آن - هنگامى که عقاید انحرافى وى بر جامعه مسیحى تسلط پیدا کرده بود نوشته شده‌اند. از سوى دیگر، محتوا و بافت این اناجیل با کُتُب آسمانى و وحى الهى سازگارى ندارد و در قالب کتاب سیره به بیان داستان زندگى عیسی(ع) می‌پردازد. و هر چند فرازهایى از کلمات عیسى را می‌توان در آن یافت، ولى ساخت کلى کتاب بیان تاریخ حیات عیسی(ع) است؛ از این‌رو، هر چند به اذعان قرآن کریم حضرت عیسی‏ پیامبرى الهى و داراى کتابى به نام انجیل است، ولى نه آموزه‌هاى او چندان در مسیحیت معاصر باقى مانده و نه نشان چندانى از کتاب واقعى او می‌توان یافت.
در قرون وسطى اندیشمندان مسیحى تلاش کردند عقاید انحرافى موجود در مسیحیت کنونى را به گونه‌اى توجیه و چهره‌اى معقول از آن ترسیم کنند. «توماس آکویناس» که در سده سیزدهم میلادى زندگى می‌کرد، قهرمان صحنه این بحث مسیحى است. او تلاش کرد به کمک فلسفه ارسطویى - که از طریق کتاب‌هاى ابن ‏سینا و فرهنگ اسلامى با آن آشنا شده بود - اندیشه مسیحى را بازسازى و میان آن فلسفه و الهیات مسیحى سازگارى ایجاد کند.[10] ولى با این همه، پاره‌اى از مفاهیم انجیل قابل توجیه عقلى نبود و با همه تلاشى که فیلسوفان قرون وسطى، مانند «آکویناس»، کردند، نتوانستند همه آنچه را که در ظواهر کتاب مقدس بود، به صورت معقول در آورند.
به طور مثال، اعتقاد مسیحیان این است که عیسى پسر خدا است و ظاهر تثلیث در انجیل این است که عیسى خود خدا می‌باشد. در توجیه آن - به گونه‌اى که هم با توحید و هم با انجیل و اعتقاد آنان سازگار باشد - گفتند: خدا سه شخصیت، اما یک طبیعت دارد. پدر، پسر و روح القدس، سه شخصیت و سه اقنوم هستند. بدیهى است که این عقیده و نظایر آن قابل تصحیح و توجیه عقلى نیست؛[11] زیرا اگر یک طبیعت سه شخصیت داشته باشد، باید پذیرفت که داراى سه فرد است که در آن طبیعت با هم اشتراک دارند. این امر از یک‌سو، وجود ماهیت را براى خداوند در پی ‏دارد و از سوى دیگر، با توحید ذات او ناسازگار است.
افزون بر معضلات اعتقادى و تاریخى که در مسیحیت وجود دارد، در دوران قبل از نوزایى[12] که از آن به دوران تاریکى[13] یاد می‌شود، رجال دین مسیحى[14] جایگاه مهمى در سیاست یافتند و با معرفى خود به عنوان واسطه بین خدا و مردم، براى خویش حقوق اختصاصى خاصى را ادعا کردند که یکى از آنها سلطه و حاکمیت بر مردم و لزوم تبعیت مردم از آنها بود. این گروه براى اداره امور به وضع قوانین دینى[15] اقدام کردند و کوشیدند کاستى مسیحیت در حوزه شریعت را با قوانینى که خود وضع می‌کردند و آن‌را دینى می‌شمردند، جبران کنند.
از سوى دیگر، پس از قرون وسطى و با پیدایش علوم جدید و مواجهه آن با تصویرى که کلیسا و انجیل - به تفسیر کلیسایى - از مفاهیم علمى ارایه می‌داد، مسئله تعارض علم و دین مطرح شد، و به جهت رونق علوم جدید و شکوفایى آن، چراغ دین مسیحى به خاموشى گرایید. در این میان، متکلمان و متألهان مسیحى در مقابل این بحران تلاش کردند مباحث جدیدى را براى دفاع از مسیحیت و پاسدارى از ایمان مردم مطرح نمایند و از آن پس فیلسوفان دین نیز هر کدام به گونه‌اى درباره این موضوع به بحث و بررسى پرداختند که مجموعه این‌گونه مباحث، هویت اندیشه مسیحى در سده معاصر را تشکیل می‌دهد.[16]، [17]

[1]. به عقیده مسلمانان و نصّ قرآن کریم، ‌حضرت عیسی(ع) مصلوب نشد و در حال حیات خویش به آسمان‌ها رفت. ولى به اعتقاد مسیحیان آن‌حضرت مصلوب و به قبر سپرده شد و پس از آن دوباره زنده گشت و چهل روز، یا سه روز - بنا بر اختلاف اناجیل - نزد حواریون می‌آمد و پس از آن به آسمان‌ها صعود کرد. ر.ک: قرآن کریم، سوره نساء، آیات 158 – 157؛ انجیل لوقا، باب 24 و عهد جدید، کتاب اعمال رسولان، باب اول.
[2]. ر.ک: عهد جدید، کتاب اعمال رسولان.
[3]. براى آگاهى بیشتر از داستان ایمان پولس، ر.ک: عهد جدید، کتاب اعمال رسولان، باب نهم به بعد.
[4]. در منابع اسلامى احادیثى وجود دارد که پولس را در ردیف کسانى؛ مانند فرعون و نمرود قرار می‌دهد و می‌گوید این افراد در سخت‌ترین جاى جهنم به بدترین وجه عذاب می‌شوند. ر. ک: مجلسى، بحار الانوار، ج 8، ص 311.
[5]. ر. ک: همفرى کارپنتر، عیسى، ص 154.
[6]. برخى از محققان غربى به این موضوع تصریح کرده‌اند. ر. ک: جان بی ناس، تاریخ جامع ادیان، ص 617؛ کتاب مقدس، عهد جدید، رساله پولس رسول به غلاطیان و رساله اول پولس به قرنتیان، رساله اول پولس به تیموتاؤس؛ همفرى کارپنتر، عیسى، ص 154.
[7]. مراد از شریعت، بخشى از دین است که به رفتار انسان‌ها در رابطه با خدا، با دیگر انسان‌ها، با طبیعت و با خودشان ارتباط دارد. از این بخش به «فقه» نیز تعبیر می‌شود.
[8]. Bible
[9]. ادعا می‌شود که این اناجیل از سده دوم میلادى تواتر دارند و گفته می‌شود تألیف آنها در سده  اول - در حدود سال‌هاى 38 تا 100 - صورت گرفته است. ر. ک: رابرت ویر، جهان مذهبى، ج 2، ص 675؛ عیسى، ص 12 – 32.
[10]. ر. ک: تاریخ جامع ادیان، ص 658 – 660؛ جهان مذهبى، ج 2، ص 733 - 734.
[11]. ر.ک: رابرت ویر، جهان مذهبى، ج 2، ص 734 - 738.
[12]. Renaissance.
[13]. Darkness.
[14]. Christian Clergymen.
[15]. Cannon law.
[16]. ر. ک: عیسى، ص 160.
[17]. برای مطالعه بیشتر، ر. ک: هادوى تهرانى، مهدى، ولایت و دیانت، قم، مؤسسه فرهنگى خانه خرد، چاپ دوم، 1380ش؛ هادوى تهرانى، مهدى، مبانى کلامى اجتهاد، قم، مؤسسه فرهنگى خانه خرد، چاپ اول، 1377ش.
 
ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

  • اجرای قصاص در افغانستان چگونه انجام می شود؟
    15803 Laws and Jurisprudence 1387/04/09
    افغانستان کشوری اسلامی است، قصاص به عنوان یکی از مجازات های اسلامی مورد توجه بوده و با شرایط و معیارهای موجود در فقه حنفی اجرا می شود.براساس قوانین این کشور، تمام احکام قطعی دادگاها لازم الاجرا است؛ مگر احکام مربوط به ...
  • ارتباط میان روح و بدن چگونه است؟
    71134 Islamic Philosophy 1387/11/05
    در مورد رابطه روح و بدن باید گفت بدن مرتبه ای از مراتب نفس و روح است و به همین دلیل در حقیقت، بدن در نفس و روح است نه این که روح در بدن موجود باشد؛ زیرا براساس حکمت متعالیه نفس به دلیل جامعیت و قوت وجودی دارای مراتبی ...
  • حقیقت گناه چیست؟ و چه اثرى بر روح و روان انسان دارد؟
    58760 گناه 1386/03/23
    پرسش مطرح شده در چهار بخش قابل بررسی است:حقیقت گناه: گناه که در عربى به آن «اثم» و «عصیان» گفته مى‏شود، به معناى سرپیچى از امر مولا و خطا و لغزش است. انسان گناه کار به جاى اطاعت از عقل، از شهوت و غضب پیروی مى‏کند، ...
  • پیشینه نگارش مقتل‌نویسی شهدای کربلا از چه زمانی آغاز شد؟
    8103 تاریخ 1392/11/20
    تک‌نگاری حادثه‌ها، یک گونه از نوشته‌های تاریخی است که مسلمانان در قرون نخستین برای ثبت وقایع مهم از آن بهره جسته‌اند. چنین نوشته‌هایی اغلب پیرامون روزهای پُر حادثه‌ای است که سرنوشت تاریخی مسلمانان را دچار تحوّل می‌کند.[1] یکی از تلاش‌های جدّی مورّخان در تدوین ...
  • آیا رفتاری که قبعثری در مقابل تهدید حجاج بن یوسف انجام داد، می‌تواند الگویی باشد که سخن دیگران را حمل بر صحّت کنیم؟
    4541 تاريخ بزرگان 1397/08/01
    ابتدا باید گفت؛ «حمل به صحّت» و «بازی با کلمات برای نجات خود» دو موضوع جدا از هم می‌باشند و آنچه در داستان قبعثری آمده از نوع دوم است. با ذکر این نکته به گزارش این داستان می‌پردازیم. حجّاج بن یوسف ثقفی[1] قبعثری و ...
  • ازدواج شغار، از دیدگاه اسلام چه حکمی دارد؟
    15099 ازدواج 1392/04/13
    در عصر جاهلیت به واسطۀ این که حرمتى براى زن قائل نبودند مهریه را که حق مسلّم زن بود اولیاى او مى‌گرفتند و حتى در پاره‌اى از موارد مهریۀ یک زن را ازدواج زن دیگرى قرار مى‌دادند - مثلاً برادرى خواهر خود را به ازدواج شخصى در ...
  • از چه راه‌هایی چشم‌زخم دفع می‌شود؟
    151954 تفسیر 1386/08/13
    چشم‌زخم از تأثیرات نفسانی است که دلیلی بر نفی آن وجود ندارد، بلکه حوادث بسیاری دیده شده است که با چشم‌زدن منطبق است.شیخ عباس قمی(ره) در تعویذات چشم‌زخم، خواندن آیه‌ی 51 سوره‌ی مبارکه‌ی قلم را سفارش کرده است. این آیه با توجه به شأن نزول آن ...
  • تفسیر «منهج الصادقین» ملا فتح الله کاشانی دارای چه امتیازاتی هست؟
    16320 علوم قرآنی 1392/05/14
    تفسیر «منهج الصادقین فی تفسیر القرآن المبین و إلزام المخالفین‏»[1] نوشته ملا فتح اللّه کاشانى از علمای شیعه بوده که در قرن دهم (متوفی 988 یا 997 یا هـ.ق) می‌زیست.[2] این تفسیر، از تفاسیر ارزشمند شیعى است که به ...
  • بهترین راه شناخت و پی‌بردن به اوصاف خدای کریم کدام است؟
    24395 صفات الهی 1391/09/22
    اوصاف خداوند را از سه راه می‌توان شناخت: 1. عقل: راه اول راه عقلی است؛ چنان‌که در کتاب‌های کلامی و فلسفی از این‌راه استفاده می‌کنند. برای اطلاع بیشتر رجوع شود به کتاب‌هایی؛ مانند شرح تجرید الاعتقاد خواجه نصیر طوسی، بدایة الحکمه و نهایة الحکمه علامه ...
  • آیا اسلام زندگی در شهرهای بزرگ را بهتر از سکونت در روستاها و شهرهای کوچک می‌داند؟!
    28405 حدیث 1393/09/08
    در متون حدیثی، روایاتی از پیامبر اسلام(ص) و امام علی(ع) وجود دارد که در آنها توصیه شده است در شهرها، بویژه شهرهای بزرگ زندگی کنید و از روستاها گریزان باشید؛ مانند: 1. «أَوْصَى النَّبِیُّ (ص) لِعَلِیٍّ (ع) یَا عَلِیُّ لَا تَسْکُنِ الرُّسْتَاقَ فَإِنَّ شُیُوخَهُمْ جَهَلَةٌ وَ شَبَابَهُمْ عَرَمَةٌ ...

پربازدیدترین ها