جستجوی پیشرفته
بازدید
7414
آخرین بروزرسانی: 1397/09/01
خلاصه پرسش
چرا برخی دعاها، شناخت پیامبر(ص) را تنها بعد از شناخت خداوند، امکان‌پذیر می‌داند؟ آیا موضوع برعکس نبوده و نباید از طریق پیامبران خدا را بشناسیم؟!
پرسش
چرا در دعای «اللهم عرفنی نفسک و فإنّک ان لم تعرفنی نفسک لم اعرف نبیک...»، از خدا می‌خواهیم خودش را به ما بشناساند که اگر خدا را نشناسیم، پیامبرش را نمی‌شناسیم و می‌خواهیم تا پیامبرش را به ما بشناساند که اگر او را نشناسیم حجتش را نمی‌شناسیم، و اگر حجتش را نشناسیم گمراه می‌شویم؟ مگر عقیده بر این نیست که باید از حجت به خدا برسیم؟ پس در این دعا آمده که از خدا باید به حجت برسیم. در این صورت که اگر خدا خودش را به ما بشناساند. پس نیازی به حجت نیست؟
پاسخ اجمالی
امام صادق(ع) به زراره سفارش فرمود تا در زمان غیبت امام مهدی(عج) این دعا خوانده شود: «اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی نَفْسَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی نَفْسَکَ لَمْ أَعْرِفْ نَبِیَّکَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی رَسُولَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی رَسُولَکَ لَمْ أَعْرِفْ حُجَّتَکَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی حُجَّتَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی حُجَّتَکَ ضَلَلْتُ عَنْ دِینِی‏»؛[1]
خدایا، خودت را به من بشناسان که اگر خود را به من نشناسانى، نمی‌توانم پیامبرت را بشناسم. خدایا، پیامبرت را به من بشناسان که اگر پیامبر خود را به من نشناسانى، نمی‌توانم حجت تو را بشناسم. خدایا، حجت‏ خود را به من بشناسان که اگر حجت خود را به من نشناسانى، در دین خود گمراه می‌شوم‏.
در این دعا، شناخت پیامبر، بر شناخت خداوند و شناخت امام را بر شناخت پیامبر منوط و وابسته شده است.[2]
در این زمینه باید گفت که معرفت و شناخت پیامبران الهی را می‌توان از جهاتی وابسته به معرفت و شناخت خداوند متعال دانست:
1. از باب قاعده لطف: خدا باید پیامبرانی بفرستد تا انسان‌ها را به سعادت و رستگاری راهنمایی کند. از سوی دیگر؛ انجام فعل قبیح بر او محال است؛ لذا خدا وظیفه رساندن انسان به سعادت را به دست یک انسان دروغ‌گو نمی‌سپارد. در نتیجه کسی که خدا را نشناسد، نمی‌تواند پیامبرش را بشناسد.[3] به عبارت دیگر، خلقت انسان بدون تکلیف و امر و نهی و ثواب و عقاب امر بیهوده‌ای است که خداوند آن‌را انجام نمی‌دهد؛ از این‌رو باید خداوند انسانی را مأمور ‌کند تا معلم وی در بیان این تکلیف و امر و نهی او باشد. در نتیجه کسی که خدا را با این اوصاف نشناسد، نمی‌تواند پیامبر او را بشناسد.[4]
2. عظمت پیامبر، وابسته به عظمت خداوند متعال است؛ لذا هر چه از خدا با عظمت بیشتری یاد شود، از پیامبر او نیز با عظمت بیشتری یاد خواهد شد. و کسی که خداوند را تصدیق نکند، چگونه پیامبر او را تصدیق خواهد کرد؟[5]
3. کسی که اعتقاد دارد که خداوند دیده نمی‌شود، باید به این اعتقاد برسد که بین انسان و خداوند باید واسطه‌ای باشد.[6]
4. اصل وجود خدا با عقل انسان - حتی اگر هیچ پیامبری نباشد - اثبات‌پذیر است و پیامبران تنها برای این آمده‌اند که خردهای به گور خفته انسان را بیدار کنند: «وَ یُثِیرُوا لَهُمْ دَفَائِنَ‏ الْعُقُولِ‏»؛[7]
5. در نهایت و با آن‌که انسان‌ها - حتی بدون وجود هیچ پیامبری - می‌توانند وجود خدا را اثبات کنند، اما شناخت بیشتر و کامل خدا و وظایفی که خدا بر عهده انسان‌ها گذاشته جز با شناخت پیامبران و ایمان به آنها امکان‌پذیر نیست و همین موضوع سبب ارسال پیامبران شده است.

[1]. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، محقق، غفاری، علی اکبر، آخوندی، محمد، ج 1، ص 337، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، 1407ق.
[3]. مجلسی، محمد باقر، مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول، محقق، رسولی، سید هاشم، ‌ج 4، ص 40، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ دوم، 1404ق.
[4]. همان، ج ‏4، ص 40.
[5]. همان، ج ‏4، ص 40.
[6]. همان.
[7]. شریف الرضى، محمد بن حسین‏، نهج البلاغة، محقق، صبحی صالح‏، ص 43، قم، هجرت‏، چاپ اول، 1414ق‏.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    755356 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
    734872 حدیث 1396/06/14
    «لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست‏. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    648165 Practical 1390/07/12
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    645408 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    640625 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    579356 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • فضیلت و آداب و شرایط نماز جمعه چیست؟ و به چه صورت خوانده می‌شود؟
    576971 نماز جمعه 1389/09/10
    در مورد جایگاه و فضیلتش نماز جمعه همین بس که سوره‌ای از قرآن به نامش می‌باشد.نماز جمعه یک از عباداتی است که به جماعت خوانده می‌شود. این نماز دو خطبه دارد که با حمد و ثنای الهی شروع می‌شود و امام جمعه در این خطبه‌ها باید مردم را به تقوای ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    559732 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
     دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری باز ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    559543 جن 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • می خواهم دعا کنم همسرم در زندگی مطیع من باشد آیا در این زمینه دعایی از اهل بیت (ع) به ما رسیده است؟
    548755 Practical 1389/02/22
    دعاها، لازم نیست حتماً به زبان عربى خوانده شوند؛ هرچند به عربی بهتر است، حتى دعا در نماز به زبان فارسى جایز است.نکته مهم تر این که انسان باید شرایط دیگر تأثیر گذاری دعا ...