گنجینه پاسخ ها(طبقه بندی موضوعی:مبانی فقهی و اصولی)
-
لا ضرر و لا ضرار به چه معنا است؟
58177 1393/10/22 General Termsاز مشهورترین قواعدی که در بیشتر ابواب فقهی بدان استناد می شود ، قاعده لا ضرر است. بررسى موارد استعمال واژه هاى ضرر و ضرار در منابع فقهی نشان می دهد که ضرر شامل کلیه خسارت هاى وارد بر دیگران است ، ولى
-
در مباحث اصولی، «حقیقت» و «مجاز» به چه معناست و اهمیت آن در کجا ظاهر میشود؟
14894 1393/10/14 General Termsاستعمال لفظ در موضوع له حقیقت است و در غیر موضوع له ، اگر تناسب بین موضوع له و معناى دوم باشد ، مجاز و اگر تناسب نباشد ، غلط است. [ 1 ] مانند کلمه ماه وضع شده برای جرم اسمانی که شب ها در اسمان نور ا
-
مراد از سببیت و طریقیت در باب حجیت امارات چیست؟
26320 1393/08/18 مبانی فقهی و اصولیاصل اولیه در ظنون و امارات ، حرمت عمل بر اساس مؤدایشان است ؛ زیرا ظنون نمی توانند انسان را به حق و واقع برسانند. [ 1 ] اما پروردگار حکیم ، برای اسان گیری بر عموم بندگانش [ 2 ] برخی از امارات و ظنون [
-
رابطه بین اصل برائت و اصل قانونی بودن جرم و مجازات، و فرق تفسیر مضیق با تفسیر به نفع متهم چیست؟
27230 1393/07/26 مبانی فقهی و اصولییکی از قواعد مسلمه در حقوق جزا ، اصل قانونی بودن جرم و مجازات است که به منظور حمایت از حقوق متهمان وضع شده است و نتیجه اجرای این قاعده منجر به تفسیر قانون به نفع متهم گردیده و یکی از موارد تفسیر قانون
-
معنای «قاعده فراغ» و دلیل آن چیست؟
22803 1393/06/30 General Termsمعنا و مفهوم قاعده فراغ این است که: انسان عاقل و اگاه هر عملى را که انجام می دهد اگر پس از عمل در بعضى از اجزا یا کیفیات ان شک کند که ایا صحیح بجا اورده است یا نه ، قاعده مزبور مى گوید صحیح بجا اورده
-
چه رابطهای میان فقه و علم کلام وجود دارد؟
10270 1393/06/24 بیشتر بدانیمدر فرایند شکل گیرى احکام فقهى ، مجموعه اى از مبانى فلسفى و کلامى نیز نقش مؤثرى ایفا می کنند. تمامى این مبانى ، ذهنیت و جهت گیرى خاصى را براى فقیه پدید می اورند که او در قالب همان ذهنیت به تفکرات و نظر
-
ابای از تخصیص و تقیید به چه معنا است؟
10457 1393/06/23 General Termsابای از تخصیص و تقیید از مباحث اصول فقه است و این تعبیر ، در کتب اصولى و نیز فقهى استدلالى ، بسیار به کار رفته است ؛ و مقصود ان است که ؛ برخی از عمومات و مطلقات قابلیت تخصیص و تقیید را ندارند ؛ از این
-
معنا و مدرک قاعده «درء» چیست؟
85440 1393/06/17 General Termsدر فقه ؛ از قاعده ای بحث می شود که مشهور به قاعده در است. نام این قاعده از روایت یا روایاتی گرفته شده که ماده در = منع در ان به کار رفته است. و معنای کلی اش این است: از افرادی که متهم به خطا و عصیانی
-
آیا «أصالة»(به فتح) صحیح است یا «إصالة»(به کسر)؟ تفاوت میان اصالة الحقیقه با تبادر چیست؟
10689 1393/06/04 مبانی فقهی و اصولیاصاله -به فتح- مصدر ثلاثی مجرد از ماده اصل ، یاصل است. [ 1 ] اما کلمه اصاله -به کسر- که در سخن فارسی زبانان شایع است ، در لغت عرب وجود ندارد. بنابراین ، تعبیر اصاله الحقیقه -با حرکت فتحه- ، صحیح است.
-
در قرآن و روایات؛ معیار دلالت امر و نهی، بر وجوب و حرمت یا استحباب و کراهت چیست؟
18267 1393/04/29 مبانی فقهی و اصولیدلالت صیغه امر و نهی بر وجوب و حرمت ؛ همیشگی نیست ؛ غیر از امر وجوبی ، امر استحبابی هم هست و غیر از نهی تحریمی ؛ نهی تنزیهی هم وجود دارد ، پس اگر در دستورات و اوامر قرانی و روایی ، قرینه ای بود که مرا
-
«اصالة الطهارة» چیست و در چه مواردی مورد استفاده قرار میگیرد؟
21548 1393/04/22 General Termsقاعده طهارت یا اصاله الطهاره یکی از قواعد مشهور فقهی است که به مقتضای ان ، هر چیزی که در پاکی ان شک شود و نجاستش ثابت نگردد ، اگر وضعیت سابق ان معلوم نباشد ، محکوم به پاکی است. فقهای اسلامی ، این قاعد
-
قاعده قرعه چیست و چه جایگاهی در احکام شرعی دارد؟
28516 1393/04/14 مبانی فقهی و اصولیاز جمله قواعد معروفی که در بسیارى از ابواب فقه به کار مى رود ، قاعده قرعه است. این قاعده ، هم داراى مدرک قرانى است و هم مستند روایى دارد. علاوه بر اینها اجماع علما را به همراه داشته و عمل به مقتضای ان
-
قاعده «الجمع مهما امکن اولی من الطرح» چیست؟ و در چه مواردی کاربرد دارد؟
31292 1393/04/14 مبانی فقهی و اصولیالجمع مهما امکن اولى من الطرح [ 1 ] یک قاعده اصولی است. معناى این قاعده این است ؛ تا زمانی که بین دلالت دو دلیل امکان جمع عرفى باشد ، لازم است ان جمع صورت گیرد ؛ یعنی اگر میان دو روایت ، در نگاه اولیه
-
چرا در اصول فقه در مسئله علم اجمالی تنها در مورد «علم به تکلیف» بحث میشود ولی در مورد «علم به عدم تکلیف» بحث نمیشود؟
9761 1393/03/22 مبانی فقهی و اصولیبرای روشن شدن مطلب باید گفت: علم اجمالی در جایی است که مکلف در معنا و مفهوم حرام یا واجب شک ندارد ، بلکه شک او در مصادیق خارجی این دو است ؛ براى نمونه ، در موردى شخص می داند که در یکى از دو لیوان ، خم
-
مقصود از سدّ ذرایع و فتح ذرایع چیست؟
24095 1393/02/27 General Termsدر منابع و مصادر استنباط احکام شرعی ، و شرایط حجیت انها بین علمای شیعه و اهل سنت اختلاف دیدگاه وجود دارد. علمای شیعه می گویند استنباط و استخراج احکام شرع باید از راه های علم و علمی باشد و تبعیت از مطل
-
مقصود از قاعده «الوقوف بحسب ما یوقفها اهلها» چیست؟
13251 1393/02/20 درایه الحدیثالوقوف بحسب ما یوقفها اهلها ؛ یکی از قواعد فقهی در باب وقف است. این قاعده ؛ از روایتی به نقل از امام حسن عسکری ( ع ) گرفته شده است. بر اساس این روایت -که در منابع معتبر روایی مانند کافی ، [ 1 ] استبصا
-
در قرآن کریم چه تعداد از احکام مدنی بیان شده است، نمونههایی را ذکر نمایید؟
16154 1393/01/25 مبانی فقهی و اصولیقران کریم ، کتاب هدایت بشر و در بردارنده چگونگی تعامل انسان ها با خود و دیگران است ، تا انسان ها با پیروی از دستورات خردمندانه قران ، به کمال و تعالی جهت رسیدن به لقای پروردگار یا برخورداری از نعمت ها
-
چرا باید تعبدی بودن احکام را بپذیریم؟
15975 1393/01/23 مبانی فقهی و اصولیهر چند همه مسایل دینی تعبدی محض نیستند ، ولی ان مسائل و احکامی که تعبدی محض هستند ، عقل توان درک علت و حکمت و اسرار انها را ندارد. بلکه عقل ، ادمی را تنها تا در خانه شریعت همراهی می کند ، ولی هیچ گاه
-
نظریه فقهی و حقوقی به چه معنا است؟ و چه فرقهایی با هم دارند؟
21153 1392/12/18 مبانی فقهی و اصولیعلم فقه و دانش حقوق دو علمی هستند که برای چگونه بهتر زیستن بشر ، قوانین و راهکارهای اخلاقی فردی و اجتماعی را وضع نموده اند ؛ از این رو شناخت فقه و مکاتب فقهی ، همچنین اگاهی از مکاتب حقوقی وضعی معاصر ،
-
معنای «اصل عقلایی» چیست؟
16926 1392/12/12 General Termsانسان مکلف ، براى به دست اوردن احکام شرعى باید از راه هاى علم اور و یقینى استفاده کند ، خواه این راه ها به خودی خود علم اور باشند ؛ مانند قطع که حجیت ان ذاتى است و خواه از طرف شارع مقدس به منزله راه ه
-
آیا نسخ آیات با این فرموده قرآن که «هیچ کسی نمیتواند کلام خدا را تغییر دهد»، منافات ندارد؟
25911 1392/11/27 تفسیر1. کلمه در قران کریم به معانی مختلفی مانند قران ، سنت های الهی و وعده امده است. 2. ایاتی که بیانگر لا مبدل لکلماته هستند با ایاتی که دلالت بر نسخ حکمی می کنند ، تنافی ندارند ؛ زیرا نسخ از قبیل تناقض
-
اصطلاحات شبهه حکمیه، شبهه موضوعیه، شبهه وجوبیه و شبهه تحریمیه را بیان نمایید؟
39866 1392/10/09 مبانی فقهی و اصولیدر موارد متعددی ، مجتهد یا مکلف ، نسبت به اصل حکم شرعى و یا موضوع حکم شرعی ، شک و تردیدی ندارند ؛ مثلا در این که شراب حرام است ، و این که شراب چیست ؟ کسی شک ندارد ، و در این مورد هم حکم و هم موضوع ان
-
تفاوت «واجب تعبدی» و «واجب توصلی» چیست و فریضههای جهاد و امر به معروف و نهی از منکر در کدام دسته از آنها قرار میگیرند؟
15424 1392/09/24 مبانی فقهی و اصولییکى از تقسیمات مربوط به واجب ؛ تقسیم به تعبدى و توصلى است. واجب تعبدی به واجبی گفته میشود که قصد قربت در انها معتبر است و شرط صحت ان مىباشد ، بهطورى که اگر عمل بدون قصد قربت انجام شود صحیح نخواهد ب
-
معنای «فرض» و «واجب» چیست؟ و چه تفاوتی بین ایندو وجود دارد؟
56012 1392/09/19 مبانی فقهی و اصولیفرض و واجب در موارد متعددی ، بویژه اگر جداگانه ( نه با هم ) استعمال و استفاده شوند ، به معنای قطع و تعیین است ، [ 1 ] و معنای اصطلاحی ان روشن است که به معنای واجب بودن متعلق شان است. اما بین این دو ف
-
«العلّة تعمّم و تخصص» به چه معنا است؟
13900 1392/08/21 مبانی فقهی و اصولیعبارت العله تعمم و تخصص ؛ اصطلاحی مرتبط با علم اصول فقه است ؛ اگرچه در دیگر علوم و حتی در بیانات عرفی نیز به کار گرفته می شود. اگر حکمی بیان شود که علت واقعی نیز در ان امده باشد ، می توان با توجه به ع
-
معنای احکام اولیه و ثانویه چیست؟ نماز و روزه جزو کدامیک از این احکام هستند؟
72308 1392/03/30 مبانی فقهی و اصولیبنابر تقسیمی که توسط علمای اصول صورت گرفته است ، احکام الهی به دو دسته ی احکام اولیه و احکام ثانویه قابل تقسیم اند. اگر حکمی برای نفس موضوعی [ 1 ] -بدون در نظر گرفتن برخی از عوارض و عناوین ثانوی مانن
-
منظور از اینکه خداوند منشأ همه حقوق است و تمام حقوق بر اساس حق خدا بنیانگذاری شده است چیست؟
8035 1392/03/06 مبانی فقهی و اصولیدر مورد این جمله که خداوند منشا همه حقوق است و تمام حقوق بر اساس حق خدا بنیان گذاری شده است ، سه احتمال را می توان مطرح کرد ، همه ی اینها می تواند درست باشد: 1. منظور این است که خداوند همه ی حقوق را
-
آیا گفتههای لغتدانان در معانی کلمات معتبر است؟
8962 1392/02/30 مبانی فقهی و اصولیبی گمان برای درک معنای هر عبارتی ، به هر زبانی که باشد ، اشنایی با معانی واژه های به کار رفته در ان ، لازم است و در مواردی که معنای کلمات معلوم نباشد ، یکی از راه های رایج برای پی بردن به معنای انها ،
-
میان ظنّ غیر معتبر و شک در مباحث فقهی چه تفاوتی وجود دارد؟
16304 1392/02/24 مبانی فقهی و اصولیاجمالا ظن ( گمان ) در اصول فقه بر دو قسم است: 1. ظن معتبر ، 2. ظن غیر معتبر ( ظنی که دلیلى بر اعتبارش در دست نیست ) . اگرچه از جهت لغت ، میان ظن و شک تفاوت وجود دارد ، [ 1 ] اما میان ظن غیر معتبر و ش
-
مقصود حضرت آیت الله خویی از این جمله «منظور از رفع در حدیث رفع؛ رفع در ظاهر است، نه رفع در واقع تا مستلزم تصویب شود» چیست؟
10558 1392/02/22 مبانی فقهی و اصولیتوضیح کلام ایت الله خویی: در هر تکلیف به وجوب یا حرمت ؛ الزامی است که مکلف را ملزم می کند به واجب عمل کرده و از حرام دست بردارد. این الزام ، در نه مورد حدیث رفع وجود ندارد ؛ و مثلا تکلیفی که فراموش شد
-
استصحاب عدم ازلی چیست؟
13891 1392/02/19 مبانی فقهی و اصولیاستصحاب عدم ازلی یعنی بنا را بر ان بگذاریم تا چیزی را که از ازل وجود نداشته ، همچنان غیر موجود فرض کنیم. استصحاب عدم ازلی از اقسام استصحاب عدمى است که در زیر توضیح داده می شود: حکم به استمرار عدم سا
-
به اخباری ها چه پاسخی دهیم؟
25929 1390/03/25 بیشتر بدانیممبانی اخباری را می توان به دو دسته مبانی معرفتی و روش دست یابی به اموزه های دینی تقسم کرد. انچه اخباری به عنوان تنها منبع معرفتی قبول دارد روایات است. اخباری ها ادعا می کنند که تمام روایات کتب اربعه ق
-
چرا مجتهدین از اصل حجیت کلام معصوم بحث نمی کنند؟ آیا اگر عدم حجیت کلام معصوم برایشان ثابت شود اساس فقه از بین می رود؟
9715 1390/02/25 مبانی فقهی و اصولیسنت ( اعم از قول و فعل و تقریر معصوم ) تنها یکی از منابع استخراج احکام فقهی است ، نظر معروف شیعه این است که منابع استخراج احکام ، چهار چیز است: قران ، سنت ، اجماع و عقل. با توجه به این که خداوند امامت
-
معنای جمله «گردن خود را پل عبور مردم قرار نده» در حدیث «عنوان بصری» چیست؟
13647 1389/04/09 درایه الحدیثاین سخن به این معنی است که در مقام طلب علم به دنبال عمل به اموخته های خود باش تا به هدف و غایت اصلی از علم و دین و معارف دست یابی و هدفت این نباشد که فقط واسطه انتقال علم به دیگران باشی. به این ترتیب
-
آیا عدم جواز تقلید در عقاید، مستلزم جایز نبودن تقلید در احکام نخواهد بود؟
16814 1388/09/10 تقلیدچیست؟برای روشن شدن پاسخ این سؤال چند نکته را باید متذکر شویم: 1. منظور از عدم جواز تقلید در اصول دین ، این است که در اصول دین نمی توان به گمان و ظن اکتفا کرد ، بلکه اعتقاد باید بر اساس دلیل و یقین