اصطلاحات و مدخل ها
-
لوم ، تعییر ، سرزنش
3459 سرفصل‌های قرآنی
«لوم» به معنای سرزنش و نکوهش، از واژه‌های مورد استفاده در قرآن کریم می‌باشد. این واژه درجایی صفت لهو و لعب
12012 سرفصل‌های قرآنیواژگان «لهو» و «لعب» در کنار یکدیگر، در شش سوره از قرآن کریم آمده که در چهار مورد واژۀ «لعب» مقدّم بر «لهو» شده و در دو جای دیگر کلمه «لهو
- مَلَک ، ملائکة ، فرشته ، فرشتگان
25913 سرفصل‌های قرآنیكلمۀ "ملائكه" جمع "ملك" - به فتحه لام- به معنای موجوداتى است که مخلوق و واسطۀ بين خدا و بين عالم مشهوداند. قرآن کریم کارهای فراوانی را برای فرشتگان برشمرده است. وساط
- ما فی الذمه
10879 اصطلاحات فقهی - اصولیاصطلاح «ما في الذمة» یا «هر آنچه بر عهده است» در مواردی مورد استفاده قرار می‌گیرد که مکلّف در نوع تکلیف خود دچار تردید می‌شود؛ توضیح اینکه، گاهی مکلّف در انجام عمل عبادی شک می‌کند که نیّتش باید چگ
- ما لا یدرک کلّه لا یترک کلّه
2783 اصطلاحات فقهی - اصولیر.ک: «قاعده میسور».
- مالک اشتر
3637 شخصیتهامالک بن حارث بن عبد یغوث بن سلمه بن ربیعه بن حارث بن خریمه بن سعد بن مالک بن نخع، از خانواده‌‌های اصیل و برومند طایفه‌ی نخع و مذحج یمن برخاسته و به دلیل جراحتی که به چشمش رسیده بود، مالک اشتر نامید
- مالک بن دودان
1924 شخصیت‌ها- مالک بن عبدالله بن سریع
1964 شخصیتهایکی از شهدای کربلا و یاران امام حسین(ع) مالک بن عبدالله بن سریع جابری بود که ر
- مباهله
2752 سرفصل‌های قرآنی«مباهله» يعنى نفرين كردن يکديگر با این هدف که هر كس بر باطل است مورد غضب الاهى قرار گيرد، و آن‌كس كه بر حق است شناخته شود و بدين گونه حق ا
- متردیه
2897 اصطلاحات فقهی - اصولیبه حیوانى که با افتادن از پرتگاه کشته شده باشد، «متردّیه» گفته می‌شود که در آیه سوم سوره مائده نیز به آن اشاره شده است.
- متین
3806 سرفصل‌های قرآنی«متين» از ریشه «متن» از أسمای حسناى الهی است که معنایش سفت و سخت، محكم و نيرومند می‌باشد. در مواردی، خداوند کید و مکر خود را نیز با ویژگی «متین» و محکم اعلام کرده است. در برخی منابع اسلامی، از عبار
- مثال
1768 ادبیاتاز دیدگاه ادبیات عرب، هر کلمه‌ای که حرف اول از حروف اصلی و یا «فاء الفعل» آن از «حروف علّه» باشد، «مثال» نامیده می‌شود و اگر مانند «وعد» حرف علّه ابتدایی، واو باشد، «مثال واوی» و اگر مانند «یقظ» یا
- مثال واوی
1494 ادبیاترجوع کنید: «مثال».
- مثال یائی
1489 ادبیاترجوع کنید: «مثال».
- مجمع بن زیاد
1908 شخصیتهااز میان شهدای کربلا که در کنار امام حسین(ع) به فیض مجمع بن عبدالله
2125 شخصیتهامجمع بن عبدالله یکی از شهدای کربلا می‌باشد که در کنار امام حسین(ع) به
- مجوس(زرتشتیان)
4758 سرفصل‌های قرآنیپیش از پادشاهی مادها و قبل از ظهور «زرتشت» – که شواهدی نشانگر پیامبر بودن ایشان وجود دارد - بومیان غیر آریایی ایران، دینی داشتند که «آیین مغان» نامیده می‌شد. کلمۀ «م
- محبت ، دوستی ، دوست
- محرم الحرام
4802 زمانهامحرم اولین ماه قمری است. و علت نام‌گذاری آن به محرم این است که چون در زمان جاهلیت و زمان ظهور محرومیت ، حرمان
2733 سرفصل‌های قرآنی«محرومیت» در لغت به معنای بی‌بهره بودن و نصیب نداشتن است. آنچه در تعالیم دینی آمده این است که خدای متعال رحمتش آن‌چنان گسترده است که شامل تمام انسان‌ها و تمام موجودات می‌شود: « محمد بن ابی سعید بن عقیل
1793 شخصیتهامحمد بن ابی سعید بن عقیل بن ابی طالب نام فرزند پسر عموی امام حسین(ع) و یکی از شهدای
- محمد بن بشیر حضرمی
858 شخصیت‌ها- محمد بن جعفر بن ابی طالب
1866 شخصیت‌ها- محمد بن حسین بن علی
2022 شخصیت‌ها- محمد بن عباس بن علی
2029 شخصیت‌ها- محمد بن عبدالله بن جعفر
2167 شخصیتهامحمد بن عبدالله فرزند عبدالله بن جعفر یکی از شهدای کربلا می‌باشد که به همراه برادرش
- محمد بن عبدالله بن عقیل
1856 شخصیتهابرخی منابع، محمد بن عبدالله بن عقیل که نوه دختری امام علی(ع) و خواهرزاده امام حسین(
- محمد بن عقیل
1828 شخصیتهابر اساس برخی گزارش‌ها محمد بن عقیل پسر عموی امام حسین(ع) در واقعه عاشورا به شهادت رسید و گزارش‌های دیگری نیز در مورد اسارت ایشان وجود
- محمد بن علی بن ابی طالب
2236 شخصیتهایکی از شهدای کربلا که در رکاب امام حسین(ع) به محمد بن علی بن ابی طالب ، محمد بن حنفیه ، کیسانیه
4073 شخصیتهانام اصلی محمد بن حنفیه؛ «محمد بن على بن ابی‌طالب»، و نام مادر او «خوله» دختر «جعفر بن قيس بن مسلمة بن عبيد بن ثعلبة بن يربوع بن ثعلبة بن الدؤل بن حنيفة» است. او را به خاطر نام قبیله‌ی مادرش به حنفی
- محمد بن مسلم بن عقیل
1791 شخصیتهادر میان شهدای کربلا به فرزندی از مسلم بن عقیل به نام محمد نیز یاد شده است که بر
- محی الدین ، ابن عربی
3553 شخصیتهانام اصلی محیی الدین عربی، محمد بن علی بن محمد بن احمد بن عبدالله حاتم طایی بوده و با کنیه‌ی «ابن عربی» و لقب «شیخ اکبر» شناخته می‌شود. ابن عربی در سال 560 قمری در شهر مرسیه اندلس به مختار بن ابی عبیده ثقفی
3806 شخصیت‌ها«مختار بن ابی‌عبیده» از قبیله‌ی «ثقیف»، با كنیه‌ی «ابو اسحاق» و لقـب «كـیـسـان»، در آغاز جوانى، هـمراه با پدر و عموى خود، براى شركت در جنگ با لشكر ایران به سرزمین عراق آمد. مختار
- مدح شبیه به ذمّ
1970 ادبیاتیکی از زیرشاخه‌های «دانش بدیع» و یکی آرایه‌های ادبی کلام و زیبا سازی سخن، بهتر ستایش‌کردن یک فرد با استفاده از سخنی است که به ظاهر شبیه نکوهش می‌باشد که به این نوع از ستایش، «مدح شبیه به ذمّ» می‌گو
- مدنی بالطبع
2016 طبقه‌بندی نشدهانسانها به صورت واضح و غیر قابل انکار، زندگی اجتماعی داشته و تعامل بسیار گسترده‌ای میان آنان برقرار است، اما در تحلیل این نوع از زندگی برای انسان دو نظر وجود دارد:
الف . این ویژگی انسان، ا
پرسش های اتفاقی
-
ملائکه مجرّد هستند یا مادى؟
25657 بیشتر بدانید 1386/08/01به نظر می‌رسد فرشتگان انواع مختلف دارند؛ هر چند برخی از فرشتگان را میتوان به نوعی مادی دانست؛ امّا از مطالبى که قرآن و روایات در مورد اوصاف و افعال بعضی از فرشتگان بیان می‌‌دارد، میتوان تجرّد آنها را استنباط کرد؛ زیرا این خصوصیات و اوصاف ...
-
دو واژه «وَلَد»(به فتح واو و لام) و «وُلْد»(به ضمّ واو و سکون لام) چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟
3674 لغت شناسی 1401/05/15«الوَلَدُ» و «الوُلْدُ» به معنای آن چیزی است که زاییده می‌شود.این دو واژه به معنای «فرزند» بوده و در مفرد و جمع، و همچنین در پسر(مذکر) و دختر(مؤنث) مورد استفاده قرار می‌گیرد.البته برخی لغت‌دانان «وُلْد» را جمع «وَلَد» می‌دانند، مانند «وُثْن» که جمع «وَثَن» است.[1]گفتنی است که واژه ...
-
آیا پوشیدن لباس مشکی در اسلام مکروه است؟
125479 لباس ها و پوشش ها 1388/01/16اگر چه از بعضی روایات، کراهت پوشش مشکی استفاده می‌شود،[1] ولی حکم کراهت مذکور به طور صددرصد برای همۀ انواع لباس‌‌ها و برای همۀ افراد اعم از زن و مرد و برای همۀ زمانها و ایام نیست؛ یعنی موارد متعددی از حکم کراهت لباس مشکی مستثنا ...
-
من راننده هستم،گاهی بعضی از مسافرین، وسایلشان را در ماشین جا می گذارند. آیا می توانم از آن وسایل جا مانده استفاده کنم، هدیه بدهم یا بفروشم؟
26749 اموال گمشده و یا بدون صاحب 1390/10/11پاسخ برخی از مراجع تقلید چنین است: حضرات آیات عظام: 1. خامنه ای: حق استفاده از آن وسایل را ندارید و اگر از پیدا کردن صاحبان آنها مأیوس هستید مى توانید از طرف آنها به فقیر صدقه بدهید و براى اینکار بنا بر احتیاط واجب از حاکم شرع اجازه ...
-
در کتابهای فقهی می‌خوانیم که تخلّی در کوچه‌های بن‌بست جایز نیست. آیا معنای چنین حکمی آن است که تخلّی در دیگر معابر عمومی، پارک‌ها و ... اشکالی ندارد؟!
9555 احکام تخلی(دستشوئی) 1398/04/31در کتابهای فقهی، از کوچه‌های بن‌بست به عنوان یکی از مکان‌هایی که تخلی در آن‌جا جایز نیست نام برده شده و دلیل آن هم، چنین بیان شده است که این کار به نوعی تصرف در ملک[و حریم خصوصی] غیر، بدون رضایت صاحبش ...
-
چرا ترتیب زمانی اتفاقاتی که برای قوم حضرت لوط(ع) رخ داد، در سوره هود و سوره حجر یکسان و هم‌خوان نیست؟
5500 تفسیر 1399/01/14در قرآن چند رخداد مهم از داستان زندگی حضرت لوط(ع) به صورت برجسته بیان شده است:[1]1. نزول فرشتگان بر لوط(ع)حضرت لوط(ع)، از پیامبران معاصر با حضرت ابراهیم(ع) بود؛[2] و در میان گروهی که برای اولین بار اعمال ناپسند ...
-
آیا هنگام رانندگی در مسیرهای طولانی می توان موسیقی گوش داد یا این مسئله نیز حکم اشتغال به لهو ولعب را دارد؟ اسلام چه دستوری برای شاد شدن روح و جسم دارد؟
15685 دستور العمل ها 1389/01/26همه مطالب دربارۀ موسیقی را شما می‌توانید در نمایه های: 388 (سایت: 401) ( دلایل حرمت موسیقی)، 932 (سایت: 1004) (حرمت موسیقی ودلائل آن)، 3894 (سایت: 4168) (حدیث در مورد منفعت موسیقی)، بیابید. اما آن چه مربوط به سوال شما است، در ...
-
چگونه جمادات و نباتات حضرت حق را تسبیح می‌کنند؟
37306 تفسیر 1389/03/09علم انسان نسبت به موجودات عالم بسیار محدود و ناچیز است. اینکه چگونه موجودات خداوند متعال خدا را تسبیح می‌گویند از مواردی است که هنوز بشر به چگونگی آن علم پیدا نکرده است. در آیات و روایات متعددی بیان شده است که همه ...
-
آیا حدیث ثقلین، زنده بودن امام زمان(عج) را ثابت می‌کند؟
8662 امام مهدی عج 1398/05/24حدیث ثقلین که به صورت متواتر در کتابهای اهل‌سنت و شیعه نقل شده است؛ یکی از دلائلی است که برای اثبات زنده بودن امام زمان(ع) مورد استناد قرار می‌گیرد.استدلال به این روایت را این‌گونه مطرح کرده‌اند:پیامبر(ص) در بخشی از این حدیث فرمود: «لَنْ یَفْتَرِقَا»؛ ...
-
گویا بودن قرآن به چه معنا است؟
7185 درایه الحدیث 1395/08/04امام علی(ع) در یکی از ویژگی‌های قرآن کریم می‌فرماید: «... فَالْقُرْآنُ آمِرٌ زَاجِرٌ وَ صَامِتٌ نَاطِقٌ حُجَّةُ اللهِ عَلَى خَلْقِه ...»؛[1] پس قرآن فرمان دهنده است و بازدارنده، خاموش است و گوینده، حجّت خدا است بر آفریدگانش. قرآن خاموش ناطق است از ...
پربازدیدترین ها
-
سریع الاستجابه ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
938038 دعا 1386/03/09دعاهای زیادی از امامان معصوم(ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابه هستند، که ذکر متن آنها در این‌جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می‌شود؛ مانند: دعای توسل، دعای فرج، دعای اسم اعظم، دعای ...
-
پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتابهای آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
901145 پیامبران و کتابهای آسمانی 1387/02/31واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
-
تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
819018 معصومین 1387/06/05شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عدهای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
-
معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
798521 حدیث 1396/06/14«لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
-
آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می‌کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می‌کند؟
705085 Practical 1390/07/12نفرین در آموزه‌های دینی ما مسئله‌ای شناخته شده است، چنان‌که در آیات و روایات آمده است:«بریده باد هر دو دست ابولهب»؛ «از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می‌رود». و... .منتها همان‌گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، و هر دعایی از هر فردی قرین اجابت نیست، ...
-
حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
669835 Laws and Jurisprudence 1387/05/23زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و ...
-
عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
655372 Practical 1391/02/11عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
-
طبق فتوای رهبر، نماز مغرب و عشا چه زمانی قضا می شود؟
649732 Laws and Jurisprudence 1385/10/20پاسخ دفتر مقام معظم رهبری: آخر وقت نماز مغرب و عشا نصف شب شرعى است (15/11 ساعت بعد از ظهر شرعی) و احتیاط آن است که اگر تا آن موقع نماز را نخوانده است، تا طلوع فجر به قصد ما فى‌الذمّه[1] بهجا آورد و پس از آن نماز قضا مى‌شود
-
آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
616109 Laws and Jurisprudence 1387/12/04در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
-
آیا گفتن اذان و اقامه در نماز واجب است، و آیا میتوان با یک اذان و اقامه، چند نماز خواند؟
605859 وضو، اذان و نماز 1388/11/13برخی از فقهای گذشته، مثل ابن عقیل و ابن جنید، اذان و اقامه را واجب می‌دانند.[1] اما اکثر مراجع معظم تقلید در احکام اذان و اقامه می‌فرمایند: برای مرد و زن مستحب است پیش از نمازهای یومیّه(نمازهای واجبی که در هر روز خوانده می‌شود) اذان و ...
- مَلَک ، ملائکة ، فرشته ، فرشتگان
