اصطلاحات و مدخل ها
- غضب ، خشم
-
غفلت
11255 سرفصلهای قرآنی
«غفلت» به معنای «ندانستن و جهل» و یا «از یاد بردن و فراموشی» است. خداوند بارها در قرآن این هر دو معنا را از خود نفی میکند. اما بشر بگونهای آفریده شده که نسبت به بسیاری از چیزها آگاهی نداشته و برخ
-
غفور ، غفار ، غفران ، بخشش
30432 سرفصلهای قرآنی
«غفران» به معنای محو کردن و از بین بردن اثر چیزها و کارها است. «غفور» به کسی گفته میشود که آثار کارهای بد را از بین میبرد. به خدا نیز غفور گفته میشود؛ زیرا بر غلّ و زنجیر
4355 سرفصلهای قرآنی«غلّ» در لغت به معنای، طوق، بند و زنجیر آهنین است که به گردن و دست محبوسان میبندند و جمع آن «أغلال» است. این ریشه در قرآن کریم هم درمورد دنیا و هم در آخرت به کار رفته است. گرچه معنای صریح «غلّ» در
- غلام ترک حر بن یزید
1866 شخصیتهایکی از شهدای کربلا که در رکاب امام حسین(ع) به فیض شهادت رسید، غلام ترکزبان غلو ، غالی ، غلات
4693 سرفصلهای قرآنی«غلو» در لغت به معنای زیادت و بلند شدن میباشد؛ به عبارت دیگر، غلو تجاوز کردن از حد و اندازه است. و به تعبیری بهتر تجاوز کردن و یا فراتر گذاشتن از اندازه و جایگاه در هر چیز، غلو است.
خداوند
- غناء ، رقص، موسیقی
3783 اصطلاحات فقهی - اصولی- غیب و شهادت ، عالم غیب
17097 سرفصلهای قرآنی«غیب» به معنای پوشیدهبودن چیزی از حواس و ادراک، و «شهادت» به معنای آشکار بودن آن است. البته یک چیز ممکن است برای کسی غیب و برای کس دیگری مشهود و ظاهر باشد. این امر وابسته به حدود وجودی آن شخص و اح
- غیبت (بدگویی)
6829 سرفصلهای قرآنی«غیبت» عبارت است از: سخن گفتن پشت سر دیگران به گونهای که غیبت شونده راضی و خشنود نباشد. در تعالیم قرآن از غيبت كردن تعبیر به خوردن گوشت مردهی برادر مؤمن شده است. و در روايات غيبت كننده منفورترين
- غیبت صغری
3166 طبقهبندی نشدهغیبت صغری به مدت زمانی گفته میشود که امام مهدی (عج) گرچه وجود مقدسشان از نگاه نامحرمان پنهان بود، اما یاران خاص حضرتشان و به ویژه
- غیبت کبری
3715 طبقهبندی نشدهبعد از پایان «غیبت صغری» در سال 329 هجری، مرحله دیگری از غیبت امام زمان (عج) آغاز
- فاطمه بنت اسد
3378 شخصیتهافاطمه بنت اسد، بن هاشم، بن عبد مناف، همسر جناب ابوطالب و مادر امام علی(ع)، اولی
- فاطمه بنت موسی ، حضرت معصومه (س)
3803 شخصیتهافاطمه دختر امام موسی بن جعفر(ع)، معروف به فاطمه معصومه(س)، خواهر امام رضا(ع) ا
- فاطمه زهرا(فاطمة بنت محمد)
10639 چهارده معصومحضرت فاطمه(س)، دختر پیامبر اسلام(ص) و حضرت خدیجه(س) است.
بیستم جمادی الآخر سال پنجم قبل از بعثت؛ دهم جمادی الآخر سال پنجم بعد از بعثت پیامبر اکرم(ص)؛ و بیستم
- فتح مبین
5109 اصطلاحات عرفانیمفسران قرآن کریم برای «فتح مبین» که در آیه ابتدایی سوره فتح بدان اشاره شده است، تفاسیر متعددی ارائه کرده و وقایعی چون «فتح مکه» و «صلح حدیبیه» را از مصادیق آن برشمردهاند. در تفسیری عرفانی از «فتح
- فتنه
13652 سرفصلهای قرآنیواژه «فتنه» و مشتقات آن در قرآن کریم، در آیات مختلف آمده، و در معانى مختلفى - که ممکن است برخی از آنها تا حدودی مشابه باشند - به كار رفته است؛ مانند:
- به معناى آزمايش و
فحوای خطاب
2284 اصطلاحات فقهی - اصولی
«فحوای خطاب» به معنای دلالت لفظ بر یک معناست بدون آنکه صریحاً از آن نامی برده شود و به عبارت دیگر، فحوای خطاب، «مدلول مطابقی» یک لفظ نبوده، بلکه «مدلول التزامی» آن است. مانند آنکه اگر خدا توصیه کند
-
فدک ، خطبه فدکیه
5286 مکانها و مناطق
«فدک»؛ نام يكى از دهكدههاى آباد و حاصلخيز نزديک خيبر است که تا مدينه حدود 140 كيلومتر فاصله دارد. در سال هفتم فرسخ
2300 اصطلاحات فقهی - اصولیفرسخ؛ یکی از واحدهای اندازهگیری مسافت است. هر فرسخ، سه «مِیل» و هر میل، - بنابر نظر مشهور - چهار هزار «ذراع» و طول هر ذراع نیز 24 «انگشت» یا دو وجب شخص معمولى است. بنابراین، فرسخ، بر حسب ذراع دواز
- فرعون و فرعونیان (آل فرعون)
41306 سرفصلهای قرآنیابتدا باید گفت که «فرعون» اسم پادشاهی از پادشاهان مصر نبوده، بلكه لقبى مانند «خديو» بود كه مصریها به طور كلى پادشاهان خود را با آن لقب میخواندند، چنانكه روميان پادشاهان خود را «قيصر» و ايرانيا
- فساد ، فاسد ، مفسد ، مفسده
14730 اصطلاحات فقهی - اصولی«فساد» در مقابل «صلاح» است و به هر کار تخریبی فساد و مفسده میگویند. بنابراین، هر کاری که در جهت نقص و تخریب، و یا افراط و تفریط در مسائل فردی و اجتماعی باشد، عنوان فساد بر او صدق میکند و اشخاصی ک
- فسق ، فاسق
10248 سرفصلهای قرآنیواژهی «فاسق» از ریشهی «فسق» است که در اصل به معناى خارج شدن هسته از درون خرما میباشد. و در نگاهی تمثیلی به کسی که از محدودهی شرع خارج شود «فاسق» میگویند.
به عبارت دیگر، «فسق» سرپیچی از
- فشار قبر ، عذاب قبر
- فضل ، فضیلت ، برتری
23529 سرفصلهای قرآنییکی از واژههای پرکاربرد در قرآن کریم واژهی «فضل» است که در لغت به معنای زیاده از حد میانه است و به هر بخششی که دادن آن واجب نیست، «فضل»
- فطرت ، فاطر
- فقر ، عیلة ، مسکنة، املاق ، تنگدستی ، نیازمندی
13118 سرفصلهای قرآنیواژههای برگرفته از ریشههای «فقر»، «عیله»، و «املاق» با اینکه معنای نسبتاً مترادف و نزدیک به هم دارند و تمام آنها به معنای نداری و نیازمندی میباشند، ولی در برخی منابع، تفاوتهایی بین این واژهها
- فکر ، تفکّر
6972 سرفصلهای قرآنی«فکر»، نیرویی است که «علم» را به سوی «معلوم» میبرد. و «تفكّر» كوشش و جولان نيروی فکر به اقتضاى عقل و خرد است؛ اين نيروی تفکر ويژهٔ انسان است. تفكّر يا انديشه تنها د
- فلسطین
3900 مکانها و مناطقسرزمينی در شرق دریای مدیترانه كه امروزه صهيونيستها آنرا «اسرائيل» مینامند، در واقع سرزمين فلسطين است. فلسطين، از آنرو كه گذرگاه مهمی برای اتصال سه قاره اروپا، افريقا و آسيا است، پيوسته در طول ت
- فلسفه
8510 اصطلاحات فلسفیتعریفهای مختلفی از فلسفه وجود دارد كه از جامعترین آن تعاریف، میتوان به این تعاریف اشاره كرد:
«علمی است كه از احوال موجود مطلق بحث میكند».
یا «علمی است كه از احوال كلی وجود بحث م
- فلک ، کشتی ،سفینه
12166 سرفصلهای قرآنیکِشتی یکی از وسائل حمل و نقل در طول تاریخ و تا امروز میباشد که در قرآن کریم از آن با نامهای «فُلْک»، «جاریه» و «سفینه» یاد شده است. خداوند در این کتاب مقدس بارها - به ویژه در ماجرای توفان نوح ع -
- فیض
6027 اصطلاحات عرفانیواژه «فیض» در لغت به معنای پر شدن ظرف از آب و جارى شدن از آن است و در نظر اهل معرفت به معنای جوشش وجود موجودات از ذات خداوند است. از این فرایند در فلسفه به بخشش وجود(اعطای وجود) تعبیر میکنند. توضی
- قاب قوسین أو أدنی
3819 اصطلاحات عرفانیاین تعبیر به صورت صریح در آیه 9 سوره نجم در ارتباط با معراج پیامبر اسلام(ص) مطرح شده و تفاسیر مختلفی در مورد آن ارائه شده است. به عنوان نمونه در تفسیری عرفانی، منظور از «قاب قوسین» را «مرتبه واحدیت
- قارب دیلمی
1955 شخصیتهادر برخی گزارشها از فردی به نام قارب دیلمی، یا قارب دئلی به عنوان یکی از شهدای کربلا نام برده شده است. در منابع کهن تنها نامی از او وجود د
- قارون
3943 سرفصلهای قرآنی«قارون بن یصهر بن قاهت»، از بنی اسرائیل و از نزدیکان حضرت موسی (پسر عمو، یا پسر خاله ایشان) بود.
به نظر میرسد قارون ابتدا نزد فرعون مقام ویژهای داشت؛ و بر اساس گزارشی عامل و کارگزار فرعو
- قاسط بن زهیر
2171 شخصیتها«قاسط ین زهیر» نام یکی از شهدای کربلا است که بر اساس برخی گزارشها به همراه برادرش
طبقه بندی موضوعی
موضوعات جانبی
- فرعون و فرعونیان (آل فرعون)
پرسش های اتفاقی
-
بر اساس آموزههای دینی، شبههافکنان چه جایگاهی دارند؟
3429 حدیث 1400/12/14بدعتگذاری در دین[1] از گناهان کبیره است و در حرمت آن هیچ تردیدی وجود ندارد،[2] و در آموزههای دینی بدعتگذاران نکوهش شدهاند:«وَ الَّذینَ کسَبُوا السَّیئاتِ جَزاءُ سَیئَةٍ بِمِثْلِها وَ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ما لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عاصِمٍ...»؛[3] ...
-
بحث از «اسناد و ربط در جملات خبری» که در فلسفه به آن پرداخته میشود بحثی ادبی است یا فلسفی؟
5810 کلیات 1396/12/03بحث از «اسناد و ربط در جملات»، میتواند بحثی ادبی، منطقی، فلسفی، اصولی و... باشد؛ زیرا با معیار ذکر شده در تمایز علوم سازگاری داشته و از جهتی مناسب با هر یک از علوم نامبرده است؛ بدین لحاظ، در حال حاضر در کتب منطقی، اصولی، فلسفی و ...
-
آیا روایتی وجود دارد که بر اساس آن، بعد از ظهور امام زمان(ع)، مردم با دیدن آنحضرت محو چهرهی دلربای ایشان شده و هرگاه زبان به سخن میگشاید، اشک از چشمان مردم جاری میشود؟
6363 امام مهدی عج 1399/09/05طبیعی است که هر شیعه با دیدن امامش دچار شور و شعفی وصفناپذیر خواهد شد، به ویژه امامی که قرنها انتظارش را کشیده است. با این وجود، روایتی که ناظر بر آن باشد که مردم دوران بعد از ظهور، همواره با دیدن امام مهدی (عج) اشک از ...
-
نظر اسلام درباره بیمه چیست؟
35623 بیمه 1391/02/10بیمه، نوعى تعهّد و پیمان میان دو شخص حقیقى یا حقوقى است که به موجب آن یک طرف متعهّد میشود در ازاى پرداخت مبلغى از سوى طرف دیگر، در صورت وقوع حادثه، همۀ خسارت وارده بر او یا بخشى از آنرا جبران نماید.بیمه انواع ...
-
این جانب واقعا و از صمیم قلب خواهان گرویدن به دین مسیحیت نیستم، اما آیا می توان تنها برای داشتن پاسپورت (به صورت ظاهری) مسیحی شد؟
9991 تقیه 1389/10/11پاسخ حضرت آیت الله هادوی تهرانی (دامت برکاته) به این شرح است:اظهار ظاهری کفر، کفر محسوب و اگر ضرورتی باشد، اظهار ظاهری کفر اشکالی ندارد، مگر این که مفاسدی بر آن مترتب شود، مثلاً باعث تضعیف ایمان دیگران یا توهین به اسلام گردد. ...
-
از آن جا که هیچ کدام از خلقت های خدا بی حکمت نیست! وجود سگ و خوک چه حکمتی دارد!؟
52377 Philosophy of Religion and Law 1391/03/271. همان گونه که خود معترفید و در پرسش به آن اشاره نمودید، خلقت موجودات از انسان که اشرف مخلوقات است تا پست ترین و کوچک ترین حیوانات و جنبندگان بر اساس حکمت بوده و عرض عقلایی را در بر داشته. اما آنچه که مسلم است. ...
-
با پرداخت مبلغی دو دختر را از خانواده ای گرفتم، آیا ازدواج هم زمان و نزدیکی با این دو در کنار هم ایراد دارد؟
19054 دو خواهر با هم 1387/05/07این پرسش مطالب گوناگونی را می طلبد: اولاً: آیا خرید و فروش انسان آزاد مجوز شرعی دارد یا نه؟ نظر فقهای عظام آن است که اساساً خرید و فروش انسان آزاد مجوز شرعی ندارد .[1]بنابراین اساس کار شما یعنی گرفتن دو دختر و دادن مبلغ به خانواده ...
-
آیا زن می تواند تمکین (عمل زناشویی) را مشروط به پرداخت کل اقساط مهریه اش کند؟
24340 حدود و شرایط تمکین 1387/11/09سؤال شما به دفاتر مراجع تقلید ارسال گردید و پاسخ های زیر دریافت گردید: دفتر حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): در مفروض سؤال زن حق ندارد تمکین نکند[1]. دفتر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مدظله العالی): با دریافت اولین قسط مهریه زن باید ...
-
آیا خوردن ترشحات بینی حرام است؟
27009 گوناگون 1392/10/30خوردن اشیاء خبیث و پلید که طبع انسان از آن تنفّر دارد (مانند فضلۀ حیوانات) حرام است، هر چند پاک باشد.[1] آب بینی نیز اگر جزو خبائث شمرده شود (مثل وقتی که از بدن خارج شده باشد)، خوردن آن جایز نیست و برخی از ...
-
عبارت: اگر کسی به زن نا محرم بدون قصد ریبه نگاه کند یا مفسده ای نداشته باشد، نگاه کردن او حرام نیست به چه معنا است؟
25977 بیشتر بدانیم 1390/01/25کلمۀ "ریبه" از "ریب" به معنای شک گرفته شده، و در اصطلاح فقها نگاه با ریبه، به نگاهی گفته می شود که خصوصیت نگاه کننده و نگاه شده مجموعاً طورى است که خطرناک است و ترس است که لغزشى به دنبال نگاه کردن به وجود آید. در این ...
پربازدیدترین ها
-
سریع الاستجابه ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
937630 دعا 1386/03/09دعاهای زیادی از امامان معصوم(ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابه هستند، که ذکر متن آنها در اینجا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره میشود؛ مانند: دعای توسل، دعای فرج، دعای اسم اعظم، دعای ...
-
پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتابهای آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
900650 پیامبران و کتابهای آسمانی 1387/02/31واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهانشمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
-
تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
818496 معصومین 1387/06/05شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عدهای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
-
معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
795302 حدیث 1396/06/14«لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
-
آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه میکند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت میکند؟
704490 Practical 1390/07/12نفرین در آموزههای دینی ما مسئلهای شناخته شده است، چنانکه در آیات و روایات آمده است:«بریده باد هر دو دست ابولهب»؛ «از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان میرود». و... .منتها همانگونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، و هر دعایی از هر فردی قرین اجابت نیست، ...
-
حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
669543 Laws and Jurisprudence 1387/05/23زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و ...
-
عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
655037 Practical 1391/02/11عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمیکند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه میشود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
-
طبق فتوای رهبر، نماز مغرب و عشا چه زمانی قضا می شود؟
647485 Laws and Jurisprudence 1385/10/20پاسخ دفتر مقام معظم رهبری: آخر وقت نماز مغرب و عشا نصف شب شرعى است (15/11 ساعت بعد از ظهر شرعی) و احتیاط آن است که اگر تا آن موقع نماز را نخوانده است، تا طلوع فجر به قصد ما فىالذمّه[1] بهجا آورد و پس از آن نماز قضا مىشود
-
آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
615650 Laws and Jurisprudence 1387/12/04در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
-
آیا گفتن اذان و اقامه در نماز واجب است، و آیا میتوان با یک اذان و اقامه، چند نماز خواند؟
603794 وضو، اذان و نماز 1388/11/13برخی از فقهای گذشته، مثل ابن عقیل و ابن جنید، اذان و اقامه را واجب میدانند.[1] اما اکثر مراجع معظم تقلید در احکام اذان و اقامه میفرمایند: برای مرد و زن مستحب است پیش از نمازهای یومیّه(نمازهای واجبی که در هر روز خوانده میشود) اذان و ...
- غلام ترک حر بن یزید
